Alle artikelen
De Netflix-serie Turning Point: The Bomb and the Cold War duurt ruim negen uur. Dat is lang, maar de beloning is een met geweldig archiefmateriaal gelardeerd overzicht van de Koude Oorlog, vanaf het begin tot de oorlog in Oekraïne. Met een opvallende constante: de angst voor een nucleaire oorlog.
Hoe zou de Koude Oorlog zijn verlopen als Amerika en de Sovjet-Unie geen atoombommen hadden gehad? Turning Point suggereert dat hij dan snel in een ‘hete oorlog’ was ontspoord. De twee ideologieën waren onverenigbaar, zodat uiteindelijk een van beide ten onder moest gaan. Omdat de dreiging van wederzijdse nucleaire vernietiging een oorlog tussen Amerika en de Sovjet-Unie onmogelijk maakte, vochten zij de strijd uit met proxy-oorlogen in Azië en Afrika. Dat is geen nieuwe visie op de Koude Oorlog, maar daar moet de serie het dan ook niet van hebben.
Meer recensies lezen? Schrijf u in voor onze gratis nieuwsbrief.
Wel van een overweldigende hoeveelheid archiefbeelden en een imponerende lijst van historici, journalisten, diplomaten en (ex)politici die hun licht op de Koude Oorlog laten schijnen. Onder hen de vorig jaar nog net voor zijn dood geïnterviewde Daniel Ellsberg, de man van de Pentagon Papers. Hij noemt Stanley Kubricks atoomoorlogsatire Dr. Strangelove or: How I Learned to Stop Worrying and Love the Bomb een documentaire: ‘Alles had zo kunnen gebeuren.’ Naast Ellsberg komen talrijke anderen aan het woord, van historicus Timothy Garton Ash tot de Estlandse premier Kaja Kallas en de Oekraïense president Volodymyr Zelensky. Het beeld dat oprijst is dat van de Koude Oorlog als een zichzelf versterkend systeem, waarin de wereld een aantal malen door het oog van de naald kroop.
Met de ineenstorting van de Sovjet-Unie in 1991 leek de periode dood en begraven, maar het liep anders. Onder meer Michael McFaul, de Amerikaanse ambassadeur in Moskou tussen 2012 en 2014, houdt ook het Westen verantwoordelijk, omdat het Rusland na 1991 liet aanmodderen: ‘We hadden moeten investeren, maar keken weg.’

Ronald Reagan (l) en Michail Gorbatsjov in Genève in 1985.
Turning Point: angst tijdens de Koude Oorlog
De Netflix-serie Turning Point: The Bomb and the Cold War is een overzicht van de Koude Oorlog, vanaf het begin tot de oorlog in Oekraïne.
Le Procès Goldman: felle strijd tussen links en rechts
De naam Pierre Goldman zal weinigen iets zeggen, maar in 1976 was hij het middelpunt van een roemruchte rechtszaak.
Frederik hield zijn homoseksualiteit geheim
Het verbod op ‘homogenezing’ lijkt er niet te komen. De achttiende-eeuwse koning Frederik van Pruisen viel op mannen, maar hield dat angstvallig verborgen voor zijn autoritaire vader.
Wibaut bepleitte pret buiten het huwelijk
In 1932 publiceerden de vooraanstaande sociaal-democraten Floor en Mathilde Wibaut een boek dat grote afkeer opriep. Ze pleitten voor werkende moeders, open relaties en seks voor het huwelijk. De lezers vonden het pornografisch en een gevaar voor de goede zeden.
Hadewijch: ‘Alles aan Hem is begeerlijk’
De dertiende-eeuwse Hadewijch hield zoveel van God dat ze helemaal met hem wilde versmelten.
Duitsers werden rijk van hout voor Nederland
Houthandel met de Nederlandse Republiek gaf de economie van Zuidwest-Duitsland in de achttiende eeuw een boost.
Weerbericht voor Henk en Ingrid
AI-modellen worden steeds vaker gebruikt om het weer te voorspellen. Na de bevrijding beleefden het weerbericht en meteorologische praatjes een doorbraak.
Joodse elite had precaire positie
Joodse leden van de Nederlandse elites hadden in de periode 1870-1940 een dubbelzinnige positie, schrijft historicus Sietske van der Veen in haar proefschrift.
Koloniseren met pokken
Het Europese pokkenvirus decimeerde de inheemse bevolking van Amerika. Europeanen gebruikten de ziekte soms bewust als machtsmiddel.
De geschiedenis van de kus
Sinds mensengeheugenis is de kus een van de intiemste vormen van contact. Maar waar komt dit gedrag vandaan? En wat betekent het?
Operatie Romeo: infiltreren in het hart van de vijand
Alleenstaande secretaresses op een vertrouwenspositie werden tijdens de Koude Oorlog verleid door spionnen van de Stasi.
Popmuziek zwengelde de seksuele revolutie aan
In de jaren vijftig leidden de schokkende heupen van Elvis Presley tot grote verontwaardiging. En dat bleek nog maar het begin.
