Artikelen geschreven door Mirjam Janssen
Antony Beevor over het Ardennenoffensief
In september 1944 verwachtte Nederland een snelle bevrijding. De geallieerde troepen rukten op vanuit het zuiden en iedereen dacht dat de oorlog gauw zou zijn afgelopen. Maar Operatie Market Garden onder leiding van de Britse veldmaarschalk Bernard Montgomery werd een mislukking: de geallieerden kwamen niet verder dan de Rijn. Een paar maanden later speelde Montgomery ook een omstreden rol bij de slag in de Ardennen.
Hoe de Republiek Nieuw-Amsterdam verspeelde
Maar liefst twee keer hadden de Nederlanders Manhattan, het hart van het huidige New York, in handen. En twee keer vonden ze het niet nodig voor het behoud ervan te vechten. Waarom gaf de Republiek Nieuw-Amsterdam zo makkelijk op? Zou hij de kanonnier het bevel geven te schieten? Op 8 september 1664 keek Peter Stuyvesant...
Hoe ging de Republiek om met migranten?
De formerende partijen overwegen om de asielproblemen tot nationale crisis uit te roepen. Hoe dachten mensen in de zeventiende-eeuwse Republiek over de komst van migranten?
De opstand: De graaf van Rennenberg
De graaf van Rennenberg, stadhouder in het noorden van de Nederlanden, ging de geschiedenis in als een verrader. Tijdens de Opstand sloot hij namelijk vrede met de Filips II, koning van Spanje en heer der Nederlanden. Maar hoe terecht is deze beschuldiging? Met een groep ruiters draafde George van Lalaing, graaf van Rennenberg, op...
Buitengewone vrouwen – Alies Pegtel
Alies Pegtel belicht buitengewone vrouwen die zich in de loop van de geschiedenis ontworstelden aan beperkende rollen en opvielen door hun zelfstandigheid, lef of intellect.
Middeleeuwse kindernamen: liever een Edmund dan een John
Wie tegenwoordig zijn dochter Destiny noemt, wil iets anders uitstralen dan wie voor Charlotte kiest. Een kindernaam is een belangrijke persoonlijke keuze. Ook in de Middeleeuwen, zo blijkt uit onderzoek van de Engelse historicus Rachel Tod. De middeleeuwse namen die Engelse koningen hun kinderen gaven, drukten hun ambities uit. In de dertiende eeuw noemden de...
Het ontstaan van een nieuwe taal
Archeologische vondsten wijzen erop dat Homo sapiens een grotere rol speelden in de verdwijning van Neanderthalers dan gedacht. De taalrevolutie was daarin een kantelpunt.
Een geschiedenis van het onderwijs in Nederland – Piet de Rooy
Steeds moet het onderwijs op de schop Tot 1800 was het Nederlandse onderwijs een onsamenhangend allegaartje van scholen met elk een eigen aanpak. Maar in de loop van de negentiende eeuw veranderde dat. De overheid begon zich met het onderwijs te bemoeien en eisen te stellen. Ondertussen dachten pedagogen na over de manier waarop...
De heksenjacht tegen Katharina Kepler
Dat Halloween-liefhebbers zich tegenwoordig voor hun plezier als heks verkleden, zou de zeventiende-eeuwse Katharina Kepler waanzin hebben gevonden. Toen een boze buurvrouw haar in 1615 beschuldigde van hekserij, belandde ze jarenlang in een kerker.
Frankenstein waarschuwt: de wetenschap moet niet voor God spelen
Wat gebeurt er als een geleerde op de stoel van de Schepper gaat zitten? Om die vraag draait de beroemde roman Frankenstein van Mary Shelley. Dit eerste sciencefictionboek verscheen meer dan 200 jaar geleden en is nog altijd actueel. Soms wordt een roman groter dan de schrijver zelf, en dat geldt bij uitstek voor Frankenstein van Mary Shelley....
De sluipmoordenaar van de Eerste Wereldoorlog
Begin 1918 kregen de eerste soldaten uit de Eerste Wereldoorlog koorts en een onschuldige keelpijn, een halfjaar later was de ‘Spaanse griep’ veranderd in een dodelijke pandemie. Een op de drie aardbewoners werd ziek. Hoe kon het virus zo om zich heen grijpen? Bij het oorlogsgeweld voegde zich in 1918 nog een vijand: een onvoorspelbare...
In de ban van Mao
Tot diep in de jaren zeventig voelden veel Nederlanders zich aangetrokken tot de Chinese Volksrepubliek. Communisten, maar ook romantische geesten, zagen China als een beter land. Ook toen allang bekend was dat daar de vreselijkste wandaden werden begaan. Waarom bleven ze erin geloven? Een doorsnee verslag van een bezoek aan maoïstisch China gaat als volgt:...