Home Alle artikelen

Alle artikelen

Een overzicht van de artikelen die we recent hebben gepubliceerd.

Dat het Europese pokkenvirus de inheemse bevolking van Amerika decimeerde, is bekend. Minder bekend is dat Europeanen de ziekte soms bewust gebruikten als machtsmiddel.  

Handelaar Duncan McDougall werkte voor een onderneming die pelzen verkocht. Hij wilde zaken doen aan de Noord-Amerikaanse westkust, maar in 1811 vernielden inheemse bewoners van het gebied een schip van het bedrijf. Daar was McDougall niet van gediend en daarom riep hij de lokale leiders bij elkaar. Hij liet hun een flesje zien en waarschuwde dat het de pokkenziekte bevatte. ‘De heer McDougall beloofde,’ zo noteerde een collega, ‘dat de fatale fles niet zou worden ontkurkt als de blanken in de toekomst niet zouden worden aangevallen of beroofd. Hij werd enorm gevreesd door de Indianen, die diep onder de indruk waren van het idee dat hij hun lot in zijn handen had. Ze noemden hem eerbiedig “de grote pokkenleider”.’ 

Wat er in McDougalls flesje zat, is gissen, maar we kunnen ervan uitgaan dat hij blufte. Want methoden om het (nog onbekende) pokkenvirus buiten een lichaam lang intact te houden, bestonden nog niet. Toch vonden soortgelijke dreigementen vaker plaats aan de Noord-Amerikaanse westkust, schrijven John Sutton Lutz en Keith Thor Carlson in The Western Historical Quarterly.  

Toen Europeanen in de late achttiende eeuw naar het gebied kwamen, waren pokkenvirussen met hen meegereisd en hadden ze een groot deel van de inheemse bevolking gedood. Daarom zat de schrik er goed in. Europeanen gebruikten die angst om de lokale bewoners hun wil op te leggen.

Openingsafbeelding: Pokkenlijders bij de Wampanoag. Zeventiende-eeuwse ets. Bron: Bridgeman Images.

Pokkenlijders bij de Wampanoag. Zeventiende-eeuwse ets.
Pokkenlijders bij de Wampanoag. Zeventiende-eeuwse ets.
Nieuws

Koloniseren met pokken

Het Europese pokkenvirus decimeerde de inheemse bevolking van Amerika.  Europeanen gebruikten de ziekte soms bewust als machtsmiddel.

Lees meer
De kus door Francesco Hayez, 1859.
De kus door Francesco Hayez, 1859.
Beeldessay

De geschiedenis van de kus

Sinds mensengeheugenis is de kus een van de intiemste vormen van contact. Maar waar komt dit gedrag vandaan? En wat betekent het?

Lees meer
Een jong stel uit West-Berlijn kust elkaar voor het Russische oorlogsmonument aan de grens met Oost-Berlijn, 1970.
Een jong stel uit West-Berlijn kust elkaar voor het Russische oorlogsmonument aan de grens met Oost-Berlijn, 1970.
Artikel

Operatie Romeo: infiltreren in het hart van de vijand 

Alleenstaande secretaresses op een vertrouwenspositie werden tijdens de Koude Oorlog verleid door spionnen van de Stasi.

Lees meer
Tom Jones brengt meisjes het hoofd op hol. Penarth, 7 juli 1965.
Tom Jones brengt meisjes het hoofd op hol. Penarth, 7 juli 1965.
Artikel

Popmuziek zwengelde de seksuele revolutie aan

In de jaren vijftig leidden de schokkende heupen van Elvis Presley tot grote verontwaardiging. En dat bleek nog maar het begin.

Lees meer
‘De Renaissance was een eldorado voor macho’s’
‘De Renaissance was een eldorado voor macho’s’
Interview

‘De Renaissance was een eldorado voor macho’s’

Vrouwen moesten kuis zijn, mannen mochten hun gang gaan. Historicus Marlisa den Hartog schreef een boek over seksualiteit in de Italiaanse Renaissance. Ze legt verbanden tussen de dubbele moraal van toen en nu. ‘De mannen uit die tijd zouden zich prima thuis voelen in de hedendaagse bro culture.’  Italië lag er in de Renaissance bij...

Lees meer
Illustratie uit Justine van markies de Sade, 1797.
Illustratie uit Justine van markies de Sade, 1797.
Artikel

Net als Epstein belandde markies de Sade achter de tralies omdat hij meisjes misbruikte

Jarenlang zat markies de Sade in de gevangenis, omdat het hem opwond anderen pijn te doen. Maar ook vanwege zijn omstreden geschriften.

Lees meer
Getrude Bell in gesprek met de hoge commissaris van Palestina, Herbert Samuel, en een piloot. Jeruzalem, 1921.
Getrude Bell in gesprek met de hoge commissaris van Palestina, Herbert Samuel, en een piloot. Jeruzalem, 1921.
Interview

‘Van Londen, Parijs en Berlijn ging een trein naar Irak’

Ana van Es over haar historische sensatie: ‘Ik vond een stukje terug van de originele rails van de Bagdad-Berlijnexpress.’

Lees meer
‘Nieuw Volksfront lijdt aan misplaatste nostalgie’
‘Nieuw Volksfront lijdt aan misplaatste nostalgie’
Artikel

‘Nieuw Volksfront lijdt aan misplaatste nostalgie’

Niek Pas heeft gelijk dat het NFP verschilt van het historische Volksfront, reageert collega-historicus Thomas Bottelier. Maar niet omdat het NFP door ‘extreem-links’ zou worden overheerst.

Lees meer
‘Mélenchon vergelijken met Léon Blum is een belediging’
‘Mélenchon vergelijken met Léon Blum is een belediging’
Interview

‘Mélenchon vergelijken met Léon Blum is een belediging’

Lijkt het ‘Nieuwe Volksfront’ van Jean-Luc Mélenchon op het oude Volksfront van Léon Blum?

Lees meer
Longlist Libris Geschiedenis Prijs 2024
Longlist Libris Geschiedenis Prijs 2024
Nieuws

Longlist Libris Geschiedenis Prijs 2024

Welke tien historische boeken maken kans op de Libris Geschiedenis Prijs 2024?

Lees meer
Optocht van de Action française in 1927. Links vooraan Léon Daudet, rechts van hem Charles Maurras
Optocht van de Action française in 1927. Links vooraan Léon Daudet, rechts van hem Charles Maurras
Interview

Jean-Marie Le Pen zette de ideeën van de Action Française voort

Jean-Marie Le Pen is overleden, de oprichter van het Franse Front National. Zijn gedachtegoed had wortels in de negentiende-eeuwse beweging Action Française, vertelt UvA-historicus Daniël Knegt.

Lees meer
Wie het debat wint, is niet doorslaggevend
Wie het debat wint, is niet doorslaggevend
Artikel

Wie het debat wint, is niet doorslaggevend

Joe Biden en Donald Trump gingen gisteravond in debat, voor het eerst in deze campagne. In eerste debatten doen zittende presidenten het vaak slecht.

Lees meer
Loginmenu afsluiten