Alle artikelen
Sliepen mensen voor de komst van elektrisch licht in twee episodes? Volgens een populaire theorie van historicus Roger Ekirch werden slapers in het verleden midden in de nacht gezamenlijk wakker. Dan namen ze de tijd om te plassen, te roken, seks te hebben of zelfs een bezoekje te brengen aan de buren, voordat ze weer gingen slapen. Maar in een artikel in Medical History laat onderzoeker Niall Boyce zien dat het bewijs voor dat idee zwak is.
De bronnen waarmee Ekirch ruim twintig jaar geleden zijn theorie onderbouwde, bewijzen niet dat het gebruikelijk was om de slaap op die manier te onderbreken. Zo schreef Erasmus in 1535 dat hij werkte terwijl hij wachtte op zijn ‘tweede slaap’, en Ekirch las dat als een aanwijzing voor het gespleten slaappatroon. Maar zestiger Erasmus werd indertijd gekweld door allerlei pijnen, die hem het slapen moeilijk maakten. Zijn opmerking leert ons dus weinig over algemeen slaapgedrag, stelt Boyce. En hetzelfde geldt volgens hem voor andere voorbeelden van Ekirch.
Openingsbeeld: Slapend meisje. Schilderij door Johannes Vermeer, 1657.
Wel of geen tweede slaap?
Volgens een populaire theorie van historicus Roger Ekirch werden slapers in het verleden midden in de nacht gezamenlijk wakker.
God vermaande alleen de vijand
Mensen in de zestiende eeuw beschouwden natuurverschijnselen vaak als tekens van God. Maar soms was een verklaring een kwestie van politiek.
Cultuuroorlogen rond kindermisbruik
Rechtszaken rond kindermisbruik hadden rond 1900 in Frankrijk een politiek randje. Ze werden ingezet in een grotere cultuurstrijd.
Plinius de Oudere ging op een gevaarlijke expeditie naar de Vesuvius
Toen wetenschapper Plinius de Oudere de kans kreeg een natuurverschijnsel van dichtbij te observeren, aarzelde hij geen moment. Hij nam de boot naar de Vesuvius, die zojuist was ontwaakt. ‘Algauw regende het puimsteen en geblakerde, halfverkoolde, door het vuur gebarsten stenen.’ Er leek geen wolkje aan de lucht toen Plinius een koud bad nam in...
Wie had recht op de Nobelprijs voor insuline?
De Nobelprijs voor geneeskunde ging in 1923 naar de ontdekking van insuline, maar de bekroning riep veel discussie op. Het grote strijdpunt: wie had de echte vondst gedaan? Een hele generatie wetenschappers, een team of één slimme arts? Geëmotioneerd gooide Frederick Banting de hoorn op de haak. Hij was boos, teleurgesteld. De Canadese arts had...
De verstoten Oranje-prinses
Haar familie en ex-man konden haar niet luchten of zien. Maar Oranje-prinses Marianne trok zich niets van hen aan.
Keizer en kerk
De periode rond het jaar 1000 lijkt een zwart gat in de Nederlandse geschiedenis. Maar juist in die tijd veranderden onze streken ingrijpend.
Over het recht om gecremeerd te worden is honderd jaar gesteggeld
Moest cremeren wettelijk gelijkstaan aan begraven? Ja, vonden de liberalen. Nee, meenden de christelijke partijen. Een eeuw lang kwamen ze er niet uit. Vier maanden voor het begin van de Eerste Wereldoorlog, op 1 april 1914, werd het lijk van de 95-jarige Schiedammer arts Christiaan Joannes Vaillant verbrand in het gloednieuwe crematorium op de begraafplaats...
Zweden speelt al eeuwen een belangrijke militaire rol
Nu ook het Hongaarse parlement akkoord is, kan Zweden toetreden tot de NAVO. In de zeventiende eeuw reeg de Zweedse koning Gustaaf II de ene militaire campagne aan de andere.
Tegen Oranje, voor het volk
Baron Joan Derk van der Capellen tot den Pol pleitte voor meer vrijheid. Hij riep het Nederlandse volk op zich tegen stadhouder Willem V te keren.
DDR-bedrijven in de uitverkoop
Na de Duitse eenwording zat het land omhoog met duizenden Oost-Duitse bedrijven. De Treuhandanstalt zocht kopers of sloot de ondernemingen.
Het trieste lot van ‘christenslaven’
Lange tijd bestond het idee dat de handel in witte slaven door Barbarijse piraten meeviel en dat de meesten terugkeerden. Historicus Leendert Joosse laat zien dat hun lot allerminst benijdenswaardig was.
