Alle artikelen
In de wereld volgens Hollywood gaat het spannender toe dan in de werkelijkheid. ‘Based on a true story’ betekent meestal niet meer dan dat een aardig gegeven uit het echte leven als uitgangspunt is genomen. Daarna heeft de schrijver van het filmscenario er al zijn fantasie op mogen loslaten. Maar in Charlie Wilson’s war, een film met Tom Hanks – tevens de producent – in de titelrol en Julia Roberts als de politiek geëngageerde society-persoonlijkheid Joanne Herring uit Houston, hoefde de werkelijkheid nauwelijks te worden verdraaid.
Afgevaardigde Charlie Wilson heeft echt met Joanne Herring in bed gelegen. Zij heeft hem met de president van Pakistan een vorkje laten prikken. Hij heeft daarna met succes geijverd om het Amerikaanse budget voor steun aan het Afghaanse verzet tegen de Russische bezetting (1979-1988) spectaculair te verhogen. De vanuit Pakistan bevoorrade mujahedeen schoten vervolgens tot schrik van Moskou ineens de ene helicopter na het andere vliegtuig uit de lucht. Het is dus geen totale onzin dat Charlie Wilson de Sovjets uit dat land heeft laten afdruipen.
Liefhebbers van een bizar, maar redelijk serieus en tegelijk geestig verteld verhaal mogen deze film niet missen. Het goede acteerwerk en de messcherpe (in de ondertiteling soms helaas belachelijk vertaalde) dialogen doen de toeschouwer op het puntje van zijn stoel belanden. De echte Joanne was wat ouder dan Julia, maar nog mooier – ja, dat kan. Zij was Republikeins en rechts, had politieke vrienden in Washington en werd honorair consul voor Pakistan in Houston.
Van het een kwam het ander. Congressman Wilson werd haar vehikel om het kwaad uit het arme Afghanistan te verdrijven, maar niet zoals de film suggereert na een eenmalig wereldnummer op het hoogpolig tapijt van haar slaapkamer: Charlie en Joanne verloofden zich zelfs. CIA-man Gust Avrakotos bemiddelde vol overgave (in de film de allermooiste rol, van Philip Seymour Hoffman); en met zoveel miljoenen was succes verzekerd.
Was Charlie’s oorlog nu ook de oorzaak van 9/11? ‘We fucked up the end game,’ heeft hij echt gezegd, maar hij heeft Hanks ook dringend verzocht de film niet te laten eindigen met beelden van de aanslag op het Pentagon. Hanks schrapte ze.
Doeko Bosscher is hoogleraar eigentijdse geschiedenis aan de Universiteit van Groningen.
Mike Nichols, Charlie Wilson’s war. Universal Pictures International. In verschillende bioscopen en vanaf juni te verkrijgen op dvd.
Lieve Kitty
Theatergroepen Dood Paard en Nieuw West trekken door het land met de voorstelling Lieve Kitty, geïnspireerd op de dagboeken van Anne Frank. Het handelt over een groep mensen die vast zitten, in een plaats die Amsterdam in 1943 zou kunnen zijn, maar ook een andere plek in een andere tijd. Hun buitenwereld is niet groter dan de doodse binnenplaats die ze door een kier in het geblindeerde raam kunnen zien, en ze praten over het vrije bestaan dat ze ontzegd wordt.
Dood Paard en Nieuw West, Lieve Kitty. 16 april tot en met 29 mei. Info: 020-42 29 833 of www.doodpaard.nl
Praagse Lente
Het is alweer veertig jaar geleden dat Russische tanks met bruut geweld een einde maakten aan de Praagse Lente. Daarmee kapte het Kremlin de hervormingen af van de Tjechoslowaakse partijleider Dubček, die een socialisme met een menselijker gezicht voorstond. Televisieprogramma Andere Tijden blikt terug op deze korte periode van politieke vrijheid achter het ijzeren gordijn.
Andere Tijden. Do 10 april, 21.25 uur. Nederland 2
JFK
John F. Kennedy behoort tot de meest flamboyante politici uit de Amerikaanse geschiedenis. Zijn jeugdige uitstraling, charisma en idealisme spreken nog steeds tot de verbeelding van velen. In de documentaire JFK. In his own words zijn nooit eerder vertoonde archief- en familiebeelden te zien van onder meer zijn studententijd, huwelijk en campagne voor het presidentschap.
JFK. In his own words. Dutch Film Works, €
Dit artikel is exclusief voor abonnees
Wapens voor Afghanistan
In de wereld volgens Hollywood gaat het spannender toe dan in de werkelijkheid. ‘Based on a true story’ betekent meestal niet meer dan dat een aardig gegeven uit het echte leven als uitgangspunt is genomen. Daarna heeft de schrijver van het filmscenario er al zijn fantasie op mogen loslaten. Maar in Charlie Wilson’s war, een...
Nieuwsarchief van de zeventiende eeuw
Nieuwsarchief van de 17de eeuw door Annemarie Lavèn ‘Stokoude schuldeloze helft / Rampzalige Oldebarneveldt / Dit zwaart sloeg door uw hals den staat / Een diepe wonde in zijn raadt / Toen op het Haagse moortschavot / Uw dierbaar leven wierd geknot.’ Dit staat geschreven op het beulszwaard dat een einde gemaakt zou hebben aan...
Witte-watergooier en oranjeboomtatoeage
Zélfs nadat Maurits Johan Van Oldebarnevelt had laten arresteren of Willem Alexander was getrouwd met de dochter van Zorreguita, bleef de genegenheid. Het Amsterdamse volk houdt van Oranje, behalve patriotten, socialisten, krakers en ‘ons soort mensen’ natuurlijk. Per saldo overwint toch de liefde, blijkt uit de tentoonstelling Amsterdam & de Oranjes in het Amsterdams Historisch...
Joost Lagendijk (GroenLinks): ‘Geen Europese president’
De Nederlander Max Kohnstamm was een van de founding fathers van het verenigde Europa. Wat is er over van zijn idealisme en gedrevenheid voor de Europese zaak? door Bas Kromhout Max Kohnstamm leeft nog. En toch is er nu al een biografie over hem geschreven: Max Kohnstamm. Leven en werk van een Europeaan. Daarin vertellen...
‘Vooral tsaar Alexander I was voortdurend aan het flirten’
De vredesonderhandelingen na de val van Napoleon vonden plaats tussen de bals en het vrouwen jagen door. Toch werden er belangrijke resultaten behaald, die de geschiedenis lange tijd bepaalden. ‘De vredesbesprekingen na de val van Napoleon hebben de geschiedenis van de negentiende eeuw en daarna voor een groot deel bepaald,’ zegt de Londense historicus Adam...
‘Dit overlaten aan schreeuwers is erg gevaarlijk’
In ‘Forum’ discussiëren lezers van Historisch Nieuwsblad over een historische stelling. Deze maand was dat: ‘Nederlandse historici moeten zich bemoeien met het debat over de nationale identiteit.’ Forum ‘Dit overlaten aan schreeuwers is erg gevaarlijk’ door Frans Smits ‘Moet de paus zich bezighouden met de leer van de kerk? Natuurlijk dienen historici een bijdrage te...
‘De afscheiding van Kosovo was een vergissing’
‘De afscheiding van Kosovo was een vergissing’ Anton van Hooff ‘Als er al sprake is van een vergissing, dan heeft Servië die gemaakt. Kosovo had in het toenmalige Joegoslavië een betrekkelijke autonomie en dat werkte vrij goed. Milošević heeft deze autonomie in 1989 afgeschaft, in het kader van zijn nationalistische politiek. Hij initieerde de “servisering”...
Signalementen
Yvan Vanden Berghe De Koude Oorlog. Een nieuwe geschiedenis (1917-1991) 526 p. Acco, € 39,50Dit is de vijfde en volledig bewerkte druk van een boek uit 1987. Vanden Berghe was hoogleraar diplomatieke geschiedenis aan de Universiteit van Antwerpen. Hij behandelt de Koude Oorlog vanaf de eerste spanningen tussen Oost en West in 1917 tot de...
BOEKEN: Vingers van marsepein – Rascha Peper
Vingers van marsepein heet de roman die Rascha Peper heeft geschreven naar aanleiding van De doodskunstenaar, mijn biografie van de anatoom Frederik Ruysch (1638-1731). De titel wijst er al op: de roman gaat niet in de eerste plaats over Ruysch zelf, maar vooral over de emoties die zijn preparaten oproepen. Frederik Ruysch was wereldberoemd vanwege...
Opeens was er het licht
Opeens was er het licht door Maarten Keulemans Op 11 november 1572 gebeurde er op de binnenplaats van een Deens kasteel iets bijzonders. Na een lange werkdag in de werkplaats van zijn oom keek de jonge edelman Tycho Brahe toevallig omhoog – om te ontdekken dat er een nieuwe ster aan het firmament was verschenen....
Rome’s vader des vaderlands
De biografie Augustus van Anthony Everitt past in een golfje van Angelsaksische blockbus-ters die beogen de klassieke Oudheid te verpakken in a good read. Everitt bevindt zich op bekend terrein: hij doceert visual and performing arts in Nottingham en Londen, maar is vooral bekend als scribent in de Guardian en de Financial Times, en als...
Nederig dienaar van de Kroon
Er was een tijd dat de diplomatie nog een exclusieve zaak was van heren van stand. Lees de biografie van zo’n heer door Bob de Graaff en Elsbeth Locher-Scholten en verbaas je over de vanzelfsprekendheid waarin het leven in de buitenlandse dienst (‘een elitair beroep’, aldus de auteurs) zich in de negentiende en begin twintigste...
