Artikelen geschreven door Rob Hartmans
Slijpen aan de geest. Vijftig jaar NRC Handelsblad – John Kroon
NRC Handelsblad profileert zich graag als een ‘kwaliteitskrant’. Maar in het jubileumboek van oud-redacteur John Kroon komen ook missers aan bod. De stilistische fijnproevers van GeenStijl duiden de krant soms aan als ‘NSB Handelsblad’ en komen dikwijls met het – niet erg logische – verwijt dat het hier gaat om het parochieblaadje van de ‘linkse...
Vrijheid. Een woelige geschiedenis – Annelien de Dijn
Wanneer ben je vrij? Als de staat je met rust laat? Of ook al als je een onafhankelijke geest hebt? Het antwoord op dit soort vragen is door de eeuwen heen steeds veranderd, met als keerpunt de Franse Revolutie. Zo blijkt uit het erudiete boek van Annelien de Dijn. ‘Vrijheid – ach, wat een woord!...
Erasmus: dwarsdenker. Een biografie – Sandra Langereis
De humanist Desiderius Erasmus geldt als een icoon van kritisch denken en verdraagzaamheid. Maar hij is altijd controversieel geweest. In haar prachtige biografie toont Sandra Langereis zijn verdiensten en gebreken. Toen vorig jaar de Canon van de Nederlandse geschiedenis werd ‘herijkt’, moesten onder meer Karel V, de Amsterdamse grachtengordel en Willem Drees plaatsmaken voor nieuwe...
Voorliefde voor het proletariaat
Schrijver Jef Last zocht de spanning. Hij vocht tijdens de Spaanse Burgeroorlog, kreeg ruzie met de communisten en had een onstuimig liefdesleven. Dat leverde een boeiende biografie op. Bij een schrijver denken mensen vaak aan een bleekneuzig, aamborstig type dat zich in zijn met boeken volgestouwde werkkamer angstvallig afsluit voor het straatrumoer om zijn diepste...
Doodgewone mannen – Christopher R. Browning
De leden van het Duitse politiebataljon 101 vermoordden in een jaar tijd 38.000 mensen. Ze waren geen felle nazi’s, maar deden hun ‘werk’. Waarom traden deze ‘doodgewone mannen’ op als beul? Daarover gaat de klassieker van Christopher Browning. De mannen van het reserve-politiebataljon 101 zullen het helemaal niet erg hebben gevonden dat ze te oud...
Vorsten van Albion – Dan Jones
Bijna tweeënhalve eeuw heerste de Plantagenet-dynastie over Engeland, een periode waarin zij een zwaar stempel drukte op de instituties en het karakter van het koninkrijk. Dan Jones schreef een pageturner over deze opmerkelijke vorsten. Op 25 november 1120 voer een groot wit Vikingschip, met vierkant zeil en 50 roeiers, de haven van het Normandische stadje...
Het nazisme en complottheorieën
Verloor Duitsland de Eerste Wereldoorlog door toedoen van de Joden? Staken communisten de Rijksdag in brand? En leefde Hitler na 1945 in het geheim nog jaren door? Richard Evans fileert complottheorieën van en over de nazi’s. WDe aanslagen van 9/11 waren een CIA-operatie, de MH-17 werd neergehaald om de nobele Poetin te compromitteren, Donald Trump...
De jaren – Annie Ernaux
Annie Ernaux beschrijft via haar eigen leven de Franse samenleving sinds 1945. Over de opkomst van Bic-balpennen, soep in zakjes en mayonaise in tubes. Ze probeert de tijd te redden ‘waar we nooit meer zullen zijn’. Autobiografieën of memoires ontaarden niet zelden in een tamelijk narcistische exercitie. De schrijver ervan portretteert zichzelf immers tegen de...
De verlichte middeleeuwen – Seb Falk
Ze bedachten een astrolabium, een mechanische klok en een equatorium. Hoezo waren de middeleeuwers primitief? In een diepgravende studie over de middeleeuwse natuurwetenschappen laat Seb Falk zien dat van onderontwikkeling geen sprake was. Na de onvergelijkelijke Dante Alighieri is Richard van Wallingford (1292-1336) waarschijnlijk mijn favoriete middeleeuwer. Voor zover we weten was Richard geen dichter,...
Een eeuw van licht – Hugh Aldersey-Williams
Sommige mensen bezorgen je voor de rest van je leven een minderwaardigheidscomplex. Ze zijn zo briljant en veelzijdig, dat je altijd het gevoel hebt dat hoezeer je ook je best doet, je altijd een armzalige krabbelaar zult blijven. En wie de biografie van Christiaan Huygens (1629-1695) heeft gelezen, vraagt zich af of het überhaupt nog...
JFK – Fredrik Logevall
De bibliotheek puilt uit van de boeken over John F. Kennedy, maar dit vuistdikke eerste deel van een nieuwe biografie voegt echt iets toe. Historicus Frederik Logevall veegt de minder aangename eigenschappen van Kennedy geenszins onder het tapijt, maar laat tegelijkertijd haarfijn zien waarom de man kon uitgroeien tot een mythe. Over John Fitzgerald Kennedy...
Tegen de revolutie, voor het evangelie
Guillaume Groen van Prinsterer moest niets hebben van de ‘revolutiegeest’ die sinds eind achttiende eeuw in Europa rondwaarde. Hij baseerde zich liever op de Bijbel dan op de verlichtingsidealen. Als Tweede Kamerlid zette hij zich in voor de belangen van behoudende protestanten. Zo baande hij de weg voor de eerste echte politieke partij van Nederland....