Artikelen geschreven door Geertje Dekkers
Zeven rijken van de VOC
De VOC was de ideale werkomgeving voor ondernemende types. Ze hadden er carrièrekansen te over. En ze konden naast hun baan makkelijk een eigen handeltje drijven − dat mocht niet, maar verdiende uitstekend. Pionier Joan Poppen (1545-1616) Vanaf de tweede helft van de zestiende eeuw trekt het groeiende Amsterdam talloze immigranten. Een van hen is Joan...
Iedereen kocht de landkaarten van de firma Blaeu
Koningen, tsaren, zeelieden en verzamelaars: iedereen kocht in de zeventiende eeuw landkaarten van de firma Blaeu. Ze bevatten de nieuwste informatie en waren prachtig om te zien. Het bedrijf was dan ook uiterst succesvol. Tot het noodlot toesloeg. Specerijen, katoen tropisch hout: in Makassar (Zuid-Celebes) is in de zeventiende eeuw aantrekkelijke koopwaar verkrijgbaar. Vandaar dat...
De zorg voor ouderen in de Middeleeuwen
Al in de late Middeleeuwen konden hulpbehoevende ouderen terecht in een gasthuis. Als ze tenminste geld of bezittingen hadden om zich in de kopen. Maar dan waren ze de rest van hun leven zeker van een dak boven hun hoofd en voldoende – zij het sober – voedsel. Het is 1395 als de Amsterdamse Ave...
TENTOONSTELLING: DOMUnder Utrecht
Toeristen in Utrecht kunnen natuurlijk de Domtoren beklimmen, maar ze kunnen ook een paar meter onder het straatniveau afdalen naar een van de rijkste archeologische vindplaatsen van het land. Daar liggen de sporen van 2000 jaar bewoning. Generatie op generatie heeft lagen bebouwing op elkaar gestapeld, en de overblijfselen daarvan zijn tegenwoordig te bezichtigen op...
Herodotus en de Perzische Oorlogen
In het Oosten wonen arrogante despoten en onderdrukte volkeren, en in het Westen leeft de ware vrijheid. Dat beeld schetste Herodotus tweeënhalf millennium geleden in zijn boeken over de strijd tussen Grieken en Perzen. Zijn opvattingen vinden nog steeds weerklank. Het was stil in Athene toen de zomer van 480 v.Chr. op zijn einde liep....
TENTOONSTELLING Rijksmuseum van Oudheden Carthago
‘Ik krijg er helemaal kippenvel van!’ Een bezoekster van de tentoonstelling Carthago is onder de indruk van drie eenvoudige stukken aardewerk. Het zijn urnen uit het Carthaagse grafveld Tophet. Omdat onder de doden opmerkelijk veel kinderen waren, zijn sommige archeologen overtuigd dat hier sprake was van mensenoffers. Anderen houden het erop dat de natuurlijke kindersterfte...
Kometen waren voorbodes van rampen
Als er in de achttiende eeuw kometen of andere ‘wonderen’ aan de hemel te zien waren, staken oude doemverhalen de kop op. Een komeet of eclips zou grote ellende meebrengen of zelfs het einde der tijden inluiden. Was de Apocalyps nabij? Moest de mensheid zich voorbereiden op de oorlogen, hongersnoden en plagen die de laatste...
Groepsportretten uit de Gouden Eeuw
Vanaf eind november in de Amsterdamse Hermitage: de broers en zussen van de Nachtwacht. Schutters, regenten en artsen poseren zelfbewust op groepsportretten die samen het verhaal vertellen van Holland in de Gouden Eeuw. Historisch Nieuwsblad selecteerde acht topstukken. Hoeders Strak kijken deze schutters voor zich uit. Sommigen hebben een ronduit norse blik. Dit zijn...
Panamakanaal was een eeuwenoud idee
Eeuwenlang droomden schippers van een snelle route van de Atlantische naar de Stille Oceaan. Er lagen plannen voor een kanaal tussen Noord- en Zuid-Amerika, maar die leken onhaalbaar. Tot de Amerikanen zich ermee bemoeiden. Op 15 augustus 1914 voer de SS Ancon van de Atlantische naar de Stille Oceaan via een gloednieuwe shortcut: het Panamakanaal. Tijdens...
TENTOONSTELLING: Spoorwegmuseum
Is het een museum? Is het een pretpark? Het spoorwegmuseum in Utrecht is wat marketeers een ‘belevenis’ noemen, en de kinderen die er rondlopen vinden het geweldig. Er is een treintje voor de kleinsten en een virtuele achtbaan voor de groteren. Tussen alle attracties door besteedt het Spoorwegmuseum momenteel ook nog...
Roken was een rage uit de Nieuwe Wereld
De eigenaardige gewoonte om te roken stamt uit de Nieuwe Wereld. In de zestiende eeuw raakt Europa verslingerd aan tabak en verdienen kooplui er kapitalen mee. De bewoners van de Nieuwe Wereld hebben de gewoonte een beetje gedroogde tabak in een palmblad te doen en dat op te rollen tot ongeveer de lengte van een...
Simon Stevin: ingenieur van de prins
Alleskunner Simon Stevin benaderde de oorlog als een reeks meetkundige problemen. Zijn kennis van de wiskunde droeg hij over op prins Maurits, die er grote militaire successen mee haalde.