Bastiaan Bommeljé

‘Nederland deed het zo slecht nog niet’

Avondschot is het derde omvangrijke boek van J.J.P. (Joop) de Jong over de Nederlandse koloniale aanwezigheid in de Oost. Als voormalig hoofd van het Bureau Indonesië en Azië-deskundige bij het ministerie van Buitenlandse Zaken schreef hij eerder zijn dissertatie Diplomatie of strijd. Het Nederlands beleid tegenover de Indonesische Revolutie 1945-1947 (1988) en het overzichtswerk De...

Migratieboek met een boodschap

Dit is binnen korte tijd het tweede boek over migratie en integratie dat zichzelf aanprijst als ‘nuchter’. Nadat in 2010 de Amerika-specialist Frans Verhagen Hoezo mislukt? De nuchtere feiten over integratie in Nederland uitbracht, presenteren thans de historici Leo Lucassen en Jan Lucassen hun Winnaars en verliezers. Een nuchtere balans van vijfhonderd jaar immigratie. Die...

Oorvijg voor de Republikeinen

Het was opmerkelijk hoeveel nieuwsmedia afgelopen augustus het ANP-bericht overnamen. ‘Cees Fasseur schrijft nieuw boek over Oranjes,’ kopten talrijke kranten, en even leek het alsof we onze geschiedkundige veiligheidsriemen dienden aan te snoeren. Maar nu het aangekondigde werk op tafel ligt, blijkt De gekroonde republiek niet echt een boek en evenmin werkelijk nieuw. Toegegeven: de...

Vervlochten in een dodelijke omhelzing

Dit is een belangrijk boek, echt belangrijk. Omdat het veel materiaal uit moeilijk toegankelijke Oost-Europese bronnen in een coherent historisch verhaal verwerkt. En ook omdat de ingetogen stijl het weinig opbeurende onderwerp met bijna hallucinerende scherpte in beeld brengt. Maar Bloedlanden van Timothy Snyder, de veelvuldig bekroonde hoogleraar geschiedenis aan Yale University, is vooral een...

Oorlog zonder winnaars

Nee, nee, ik ga dit stuk over De Krimoorlog, het nieuwe boek van de Britse Rusland-kenner Orlando Figes, niet beginnen met het oprakelen van de adembenemende faux pas die de auteur in april vorig jaar beging. Hier volgt geen woord over die uitglijder van de schrijver van succesvolle boeken zoals het veelvuldig gelauwerde A People’s...

Beerputten, poeptonnen en stinkende privaten

Het nieuwe boek van de Groningse hoogleraar architectuur- en stedenbouwgeschiedenis Auke van der Woud is lijvig en leesbaar, en staat boordevol weetjes, maar bovenal is het enigszins raadselachtig. Het meest verontrustende raadsel van Koninkrijk vol krotten is wellicht dat de gelauwerde auteur zelf niet heeft gemerkt dat zijn werk al te ambitieus begint, dan behendig...

Een tsunami aan grote en kleine weetjes

William McGuire (‘Bill’) Bryson is wat je noemt een succesvol schrijver. Van zijn taalboeken en zijn reisboeken, zoals The Lost Continent, Notes from a Small Island en Down Under, zijn miljoenen exemplaren verkocht, terwijl zijn A Walk in the Woods wordt verfilmd door Robert Redford. Dit alles werd in 2003 nog overtroffen door de wereldwijde...

Denkers en dictators

Sommige historici doen er alles aan om je bij voorbaat in een slecht humeur te brengen. Michael C. Scott is zo’n historicus. Hij is jong (godbetert 29!), hij is hyperintelligent (Moses and Mary Finley Research Fellow aan Darwin College te Cambridge), hij heeft zojuist een boek gepubliceerd, dat in diverse landen werd vertaald (352 pagina’s,...

Sympathieke hartenkreet van linkse babyboomer

Tony Judt is 62 jaar en stervende. Hij sterft de langzame, verschrikkelijke dood die het lot is van iemand die lijdt aan ALS (amyotrofische laterale sclerose), de neurologische ziekte waarbij de motorische zenuwcellen in het ruggenmerg uitvallen. In 2008 werd de diagnose gesteld en een jaar later was Judt al geheel verlamd, op zijn spraakspieren...

Ultraconservatieve held

Er is halsreikend uitgekeken naar deze levensbeschrijving van Joseph Antoine Marie Hubert Luns (1911-2002), de langst dienende minister van Buitenlandse Zaken van Nederland (1952-1971) en tevens de langst dienende secretaris-generaal van de NAVO (1971-1984). Het werk, zojuist verschenen onder de titel Luns. Een politieke biografie, stond al geruime op de verlanglijst van de auteur, emeritus...

Anachronistische pingpongballen

Deze ‘korte wereldgeschiedenis van het denken over gelijkheid en cultuurverschil’ is ambitieus, soms duizelingwekkend en vaak aandoenlijk, niet alleen vanwege de evidente goede bedoelingen van de auteur, maar tevens vanwege de opeenstapeling van bijzonder basale geschiedkundige uitglijders. Dat is zonderling, want Siep Stuurman is geen beginneling. Stuurman werd opgeleid als politicoloog en bezet thans de...

Mary Beard, ‘Pompeii’

Voor mij ligt een vertaling van een tamelijk briljant boek (Pompeii) door een onbetwistbaar briljante wetenschapster van de klassieke oudheid (Mary Beard), en toch overvalt mij een vleugje somberheid. De Nederlandse uitgever van dit prijswinnende werk meldt op het stofomslag weinig meer over Beard dan: ‘Lees ook haar hilarische weblog “A Don’s Life”.’ Tsja, ‘hilarisch’...