Alle artikelen
Tot ver na de Tweede Wereldoorlog ging alleen de elite jaarlijks skiën. Inmiddels kunnen steeds meer mensen een wintersportvakantie betalen. Maar rijk en arm delen steeds vaker dezelfde zorg: ligt er voldoende sneeuw op de bergen?
In de zomer van 1864 sloot Johannes Badrutt, hotelier in het Zwitserse Sankt Moritz, een weddenschap met vier Britse hotelgasten: hij nodigde hen uit om in de winter terug te komen en als het niet beviel, beloofde hij hun reiskosten terug te betalen. De Britten kwamen die winter terug en bleven tot het voorjaar in Sankt Moritz. Dat was het begin van het wintertoerisme. De mogelijkheden daartoe groeiden ook door uitbreiding van de spoorwegen. Steeds meer toeristen konden daardoor vanuit Nederland, België en Engeland naar Zuid-Europa en de Alpen trekken.
Dit artikel is exclusief voor abonnees
De ski’s die op dat moment in de Alpen werden gebruikt, waren ontwikkeld in Noorwegen. Deze latten waren tot wel drie meter lang en geschikt voor het heuvellandschap in Scandinavië, maar minder praktisch voor de steile alpenhellingen. De Oostenrijkse kunstenaar Mathias Zdarsky kortte de Noorse ski in en maakt hem geschikt voor het alpineskiën.
In 1908 werd in het Schwarzwald de eerste skilift op waterkracht geïntroduceerd. Daardoor konden de skiërs vanaf een hoger gelegen punt naar beneden glijden. Tot die tijd was skiën meer een soort langlaufen. In de jaren dertig werd de skilift verder ontwikkeld en verspreid over het Alpengebied.
Soldaten op ski’s
In Scandinavië en Rusland zijn rotstekeningen gevonden van mannetjes op lange houten latten. In bergachtige gebieden waren ski’s vaak efficiëntste manier om je te verplaatsen. Die werden veel gebruikt om in de bergen te jagen. Ook bestonden er in veel legers regimenten op ski’s.
De wintersport in de Alpen was in eerste instantie zeer elitair. Na de oorlog groeide de welvaart in Europa en kregen steeds meer mensen de mogelijkheid om vaker op vakantie te gaan. Steeds meer toeristen bezochten de Alpen. Eerst met de trein en auto, later steeds vaker met het vliegtuig. In de Alpen ontstond een enorme wintersportindustrie en draaiden hele dorpen op het toerisme.
Op den duur werd er zelfs in Nederland geskied. Op de heuvels bij Arnhem en Valkenburg werden kleine skigebieden ingericht. Later verschenen ook borstelbanen en vanaf 1996 zelfs een indoorskibaan.
Oranjes naar Lech
Leden van het Nederlandse koninklijk huis staan graag op de lange latten. Sinds het huwelijk van prinses Juliana met prins Bernhard in 1937 gaan de Oranjes regelmatig op wintersport. Vanaf de jaren zestig skiën ze elke winter in het Oostenrijkse Lech.
Door klimaatverandering is het inmiddels niet meer zeker dat er ’s winters sneeuw in de Alpen ligt. Maar omdat het toerisme zo belangrijk is, wordt daar steeds vaker gebruik gemaakt van het sneeuwkanon, een Amerikaanse uitvinding. Toch lukt het veel skigebieden zelfs op deze manier niet meer om een voldoende sneeuw voor wintersporten te verzorgen.
De eerste wintersporters gebruikten ski’s van drie meter lang
Tot ver na de Tweede Wereldoorlog ging alleen de elite jaarlijks skiën. Inmiddels kunnen steeds meer mensen een wintersportvakantie betalen. Maar rijk en arm delen steeds vaker dezelfde zorg: ligt er voldoende sneeuw op de bergen? In de zomer van 1864 sloot Johannes Badrutt, hotelier in het Zwitserse Sankt Moritz, een weddenschap met vier Britse...
ABN: Nederlands voor nette mensen
Nederlandse universiteiten willen het aantal Engelstalige opleidingen verminderen en een deel ervan omzetten in Nederlandstalige studies. Eeuwenlang zijn de grammatica en het vocabulaire van het Nederlands een zootje. Pas rond 1900 ontstaat het Algemeen Beschaafd Nederlands. Dankzij de nieuwe massamedia en het onderwijs dringt deze standaardtaal door tot in elke Nederlandse woonkamer.
Amazones vechten als een vent
Het ministerie van Defensie wil dat in 2030 bijna een derde van alle medewerkers vrouw is om een goede afspiegeling van de samenleving te vormen. In het oude Griekenland werden de wildste verhalen verteld over vreeswekkende krijgsvrouwen: de Amazones. Ze streden als mannen, waren ongekend dapper en hadden maar één borst. Lang werd aangenomen dat het mythes waren, maar dat klopt niet helemaal.
Zakt Nederland af tot de derde rang?
Nederland heeft de afgelopen jaren internationaal ‘boven zijn gewicht’ meegedaan. Beatrice de Graaf vraagt zich af of dat gaat veranderen.
Homo naledi treurde al om de doden
De Homo naledi, een verre voorganger van de Homo sapiens, rouwden al om hun overledenen. Bij veel graven hadden de nabestaanden iets in de rotsen gekerfd.
Steppevolkeren in de schijnwerpers
In 'Stormruiters' schrijft Peter Hoppenbrouwers over steppevolkeren als de Scythen, Hunnen en Mongolen.
De Palestijnse kant van het verhaal
Trump wil dat de Palestijnen de Gazastrook voorgoed verlaten. Historicus Rashid Kalidi beschrijft het Israëlisch-Palestijnse conflict vanuit het perspectief van de Palestijnen.
Tijdens de Weimarrepubliek veranderde Duitsland diepgaand
Gierende inflatie, opkomende vrouwenemancipatie en een uitbundig cultureel leven. Tijdens de jaren van de Weimarrepubliek veranderde Duitsland ingrijpend. In Hoogteroes beschrijft Harald Jähner hoe de nieuwe ontwikkelingen de Duitsers ‘tot in hun haarvaten’ beïnvloedden. Soms tot hun genoegen, maar dikwijls ook tot hun verdriet.
Gekweld door een zwakheid van gemoed
Volgens velen is Blue Monday de somberste dag van het jaar. Historicus Luuc Kooijmans onderzocht hoe zeventiende-eeuwers aankeken tegen psychische problemen.
Etta Palm: revolutionaire tussen twee vuren
Etta Palm toonde zich een fervent feministe. Ook probeerde ze te bemiddelen tussen de Republiek en de nieuwe Franse bestuurders.
‘In Europa is het Heilige Land nog steeds heilig’
Israël stelt de stemming over een staakt-het-vuren uit. Of er na maanden van oorlog een einde komt aan het geweld in Gaza blijft onzeker. Hoogleraar Bart Wallet ontleedt het Israëlisch-Palestijnse conflict en gaat daarbij terug naar 1881.
Tussen Israël en Iran woedde jarenlang een schaduwoorlog
Teheran zit Israël al jaren dwars, maar decennialang ging het een directe confrontatie uit de weg.
