Alle artikelen
‘Polderterrorisme’, zo noemt H. Holwerda de Molukse gijzelingsacties in de jaren zeventig. Kruimelwerk in vergelijking met waar Al-Qaida toe in staat is gebleken. Hij is het daarom niet eens met de stelling van vorige maand: ‘De angst voor terrorisme was in de jaren zeventig reëler dan nu.’
Ruim 230 mensen hebben gereageerd op bovenstaande stelling, die was gebaseerd op het artikel over de Molukse treinkaapster Hansina Uktolseja. Slechts 30 procent vindt dat er in de jaren zeventig van de twintigste eeuw meer reden was om bang te zijn voor terroristische aanslagen dan nu; 63 procent vindt dat onzin en 7 procent heeft geen mening.
‘Als je kijkt naar het aantal aanslagen en kapingen in de jaren zeventig, dan was dat aanzienlijk hoger dan in de eerste tien jaar van de eenentwintigste eeuw,’ schrijft L.A. van Vliet, die het eens is met de stelling. Dat kwam volgens J.W.N.M. Stassen doordat ‘elk zichzelf respecterend West-Europees land wel een home grown terroristische groepering had, die niet terugdeinsde voor moordaanslagen of ontvoering’. Zo was er in Duitsland de RAF, in Italië de Brigate Rosse, in Groot-Brittannië de IRA en had Nederland de Molukkers.
Sommige deelnemers hebben er vertrouwen in dat de diensten die terrorisme moeten voorkomen tegenwoordig beter tegen hun taak opgewassen zijn dan in de jaren zeventig. Dat mensen desondanks bang zijn voor aanslagen, verwijten zij de media en de overheid. ‘De huidige angst wordt ons aangepraat,’ meent C. Stijlen. ‘Spotjes van Postbus 51 die zeggen dat er tienduizend mensen bezig zijn met terrorismebestrijding, dragen ertoe bij dat mensen zich onveiliger voelen.’
Volgens D.G. Sievers wordt de terrorismedreiging om politieke redenen opgeklopt. ‘In 1970 was een terrorist iemand die zich met geweld keerde tegen de gevestigde orde. Tegenwoordig noemt men iedereen een terrorist die zich op politiek gebied niet gedraagt zoals de gevestigde orde dat graag ziet.’
De meeste deelnemers vinden echter dat de terroristische dreiging nu wel degelijk groter is dan in de jaren zeventig. Nationaal opererende groeperingen als de RAF en de Rode Brigade hebben plaatsgemaakt voor een internationaal netwerk als Al-Qaida, dat overal ter wereld kan toeslaan. ‘Het terrorisme is zo geglobaliseerd, dat het gevaar niet meer te voorspellen is, geen grenzen kent en dermate grootschalig kan zijn dat de gevolgen niet meer zijn te overzien,’ schrijft F.J. de Graas.
Een heel verschil met de jaren zeventig, vindt M.F.H.M. Kemenade, want toen ‘wisten we beter waar gevaar eventueel vandaan kon komen’. D. Rietveld schrijft: ‘De Molukse gemeenschap was nog enigszins voorspelbaar en makkelijker in de gaten te houden. Zij had buiten die gemeenschap geen wereldwijde vertakkingen.’ Volgens P. Troost had de Nederlandse bevolking zelfs begrip voor de Molukse jongeren, die ‘teleurgesteld en gefrustreerd’ waren vanwege het gebrek aan steun van Den Haag voor een onafhankelijke Zuid-Molukse republiek.
Heel anders dan de ‘fundamentele haat tegen onze samenleving’ die geradicaliseerde moslimjongeren nu koesteren, vindt F. Diepgrond. Daarentegen denkt R.A. Korving dat beide groepen wel degelijk overeenkomsten tonen. Hun acties ‘komen voort uit hetzelfde soort onvrede met de samenleving. Bij de Zuid-Molukkers was het “voertuig” het streven naar een utopische vrije republiek, de leden van de Hofstadgroep streven naar een even utopische, zuiver islamitische samenleving’.
Maar, schrijven andere lezers, omdat de Molukkers een concreet politiek doel nastreefden, waren ze minder bedreigend dan radicale moslims. ‘Terrorisme heeft nu een religieuze achtergrond, en dat maakt het gevaarlijker,’ schrijft J.M.M. Linssen. ‘Deden de RAF en soortgelijke groeperingen in de jaren zeventig vooral gerichte acties tegen de gegoede medemens, nu kan in principe iedereen doelwit worden.’ Ook O.J. Boertiger denkt dat religieus terrorisme ‘hardvochtiger en van langere termijn’ is. Vooral zelfmoordaanslagen – iets wat men in de jaren zeventig nog amper kende – boezemen angst in.
Toch zijn er ook deelnemers die denken dat het althans in Nederland wel los zal lopen. ‘De kans op een prijs in de postcodeloterij is groter dan betrokken te raken bij een terroristische aanslag,’ schrijft J.P. de Graaf. ‘En dat zal dertig jaar terug niet anders zijn geweest.’
In het volgende nummer komt het forum voor één keer te vervallen. Wel vindt u daarin de stelling voor nummer 7.
‘De angst voor terrorisme was in de jaren zeventig reëler dan nu.’
Eens: 30 procent
Oneens: 63 procent
Geen mening: 7 procent
Dit artikel is exclusief voor abonnees
‘De angst wordt ons aangepraat’
‘Polderterrorisme’, zo noemt H. Holwerda de Molukse gijzelingsacties in de jaren zeventig. Kruimelwerk in vergelijking met waar Al-Qaida toe in staat is gebleken. Hij is het daarom niet eens met de stelling van vorige maand: ‘De angst voor terrorisme was in de jaren zeventig reëler dan nu.’ Ruim 230 mensen hebben gereageerd op bovenstaande stelling,...
IJdeltuit en verkwister
In de documentaire Lodewijk Napoleon, die Teleac/NOT op 11 mei uitzendt, gaat acteur Beppe Costa op zoek naar het verleden van de eerste koning van Nederland. Costa speelde enkele jaren geleden in de voorstelling Conijn van Olland van muziektheatergezelschap Orkater, en raakte geïntrigeerd door Napoleons lievelingsbroertje. Costa gaat langs bij een reeks Lodewijk-kenners, onder wie...
Bezettingsjaren in kleur
‘Ongelooflijk.’ Hoofdschuddend kijkt Harco Gijsbers van het Nederlands Instituut voor Oorlogsdocumentatie (NIOD) naar zijn computerscherm. ‘Ik ben al jaren in zwart-wit met de oorlog bezig, maar nu heb ik opeens kleur op mijn scherm.’ Zijn beeldscherm toont een onbezorgde zomerdag aan het strand van Scheveningen tegen een strakblauwe hemel. Alleen de twee Duitse soldaten die...
Zwaar behaard, maar zorgzaam
Ongeveer 30.000 jaar geleden waren er niet alleen verschillende culturen in Europa, maar zelfs verschillende mensensoorten. De Neanderthaler was er het eerst, rond 150.000 v.Chr. De Homo sapiens, onze voorouder, kwam pas rond 40.000 v.Chr. vanuit Afrika naar Europa. Hier moet hij de Neanderthaler ontmoet hebben. Deze menssoort was beresterk en had zware wenkbrauwen. Seks...
Afdalen in de hel van Srebrenica
‘Een mensenpakhuis’ noemt Selma Leydesdorff het stadje Srebrenica in haar boek over de vrouwen die getuigen en slachtoffers waren. Nederlandse blauwhelmen bewaakten de safe area, die in het begin van de Bosnische oorlog (1992) korte tijd in Servische handen was geweest, maar daarna juist een wijkplaats werd voor moslims uit de wijde omgeving. Het pakhuis...
Iedereen was bij de Shoah betrokken
De geschiedschrijving over de Holocaust is bijna niet meer te overzien, vooral door de explosieve groei van de regionale en lokale studies die na de val van de Muur en de opening van de Oost-Europese archieven zijn verschenen. Het historische beeld van de gecentraliseerde massamoord is in deelstudies uiteengevallen en vergruisd geraakt. Samenvattende studies verschijnen...
Signalementen
‘Signalementen’ sluit aan bij het dossier in dit nummer: uitsluitend boeken over de Tweede Wereldoorlog. Antony BeevorKreta 1941-1945407 p. Ambo, € 29,95Antony Beevor verwierf internationale bekendheid met zijn boeken over de strijd om Stalingrad en Berlijn tijdens de Tweede Wereldoorlog. Moderne krijgsgeschiedenis met veel aandacht voor het leed en de heldendaden van soldaten. Al in...
‘De nazi’s dachten als kolonialen’
Het is de taak van Duitsland om de leiding in Europa over te nemen, zei jurist en nazisympathisant Carl Schmitt in april 1939. De Volkenbond had afgedaan en daarom moest Duitsland de regio nieuwe stabiliteit geven. ‘Die manier van denken lag aan de basis van de Duitse gebiedsuitbreidingen,’ zegt de Engelse historicus Mark Mazower, die...
Krachtwijken nieuwe kans voor opbouwwerker
Het kabinet wil samen met burgers achterstandswijken veranderen in krachtwijken. Dat opent nieuwe perspectieven voor een bedreigde beroepsgroep: de opbouwwerkers. Wie kent hem nog? Met spijkerjasje, gympen en zware shag mobiliseerde de opbouwwerker in de jaren zestig en zeventig de bewoners van grote stadswijken om hun leefomgeving te verbeteren en de maatschappij te veranderen. Hij...
‘Handen af van 4 mei’
Staatssecretaris Bussemaker van Volksgezondheid, Welzijn en Sport wil allochtonen meer betrekken bij de jaarlijkse herdenkingen van de Tweede Wereldoorlog. In het verlengde hiervan lag de stelling van deze maand: ‘Het is onzin om de 4 mei-herdenking in te zetten voor de integratie van nieuwe Nederlanders.’ Het merendeel van de lezers van Historisch Nieuwsblad is het...
‘Indonesië was Nederlands gebied, de regering verdedigde haar rechten’
Overlevenden van de Nederlandse militaire aanval op het Indonesische dorp Rawagede in 1947 eisen geld van de Nederlandse staat. Als het aan de lezers van Historisch Nieuwsblad ligt, maken zij weinig kans. Slechts 41 procent van de 390 forumdeelnemers van deze maand reageert positief op de stelling ‘Nederland moet de slachtoffers van de Politionele Acties...
‘Engelsen willen er niet aan dat de Republiek hen de baas was’
De Britse historica Lisa Jardine geeft op 4 december op uitnodiging van Historisch Nieuwsblad en de Koninklijke Bibliotheek een lezing over Constantijn Huygens. Die vormde tijdens het bewind van stadhouder-koning Willem III een belangrijke schakel tussen Nederland en Engeland. Volgens Jardine legden Nederlanders de basis voor het Engelse wereldrijk. In de Koninklijke Bibliotheek...
