Home Alle artikelen

Alle artikelen

Een overzicht van de artikelen die we recent hebben gepubliceerd.

Het is tijd voor de voorronde van de jaarlijkse Grote Geschiedenis Quiz. Traditiegetrouw wordt deze georganiseerd door Historisch Nieuwsblad, de Volkskrant, en het televisieprogramma Andere Tijden. Voor het eerst kunnen lezers van Historisch Nieuwsblad meedoen aan de voorronde en zich zo kwalificeren voor de finale.

Spelregels
In deze voorronde moet u 25 vragen beantwoorden op het formulier op pagina 59. Nog makkelijker is het om uw antwoorden in te sturen via de website www.grotegeschiedenisquiz.nl. Wie denkt een antwoord heel zeker te weten, kan het vakje ‘zeker’ aankruisen. Als het antwoord juist is, krijgt u 1 bonuspunt. Is het antwoord fout, dan volgt 1 strafpunt.

Stuur het formulier (één per persoon) in een gefrankeerde envelop vóór dinsdag 28 maart naar:

de Volkskrant
de Grote Geschiedenis Quiz
Postbus 777
1000 AT Amsterdam

De buslichting van maandag 27 maart 18.00 uur geldt als deadline. Ook de inzendingen via internet moeten voor dat tijdstip binnen zijn.

Voordat u zich probeert te kwalificeren voor de finale een welgemeende waarschuwing. Natuurlijk kunt u veel antwoorden opzoeken. Maar daarmee houdt u dan uzelf en ons voor de gek, met het risico dat u in de finale voor het oog der natie door de mand valt.

De juiste antwoorden staan op zaterdag 1 april in de Volkskrant en op bovengenoemde website. Dan worden ook de namen bekendgemaakt van de finalisten die in Felix Meritis samen met twintig bekende Nederlanders zullen strijden om de hoofdprijs.
De finale wordt op 17 april (tweede paasdag) uitgezonden om 20.25 op Nederland 3.

VRAGEN

1 Welk van de volgende landen voerde als laatste het algemeen vrouwenkiesrecht in?
a. Turkije
b. Frankrijk
c. Marokko
d. Zwitserland

2 Het Vaticaan was in de zestiende eeuw bezorgd over de opkomst van het protestantisme en vergaderde daarom tussen 1545 en 1563 in Trente over hervormingen. Wie was volgens dit Concilie het meest verantwoordelijk voor de groei van het protestantisme?
a. De duivel
b. De Turken
c. Maarten Luther
d. De kerk zelf

3 Onvrede onder de Nederlandse troepen over de duur van de mobilisatie leidde in 1918 tot muiterij. Waar vond die muiterij plaats?
a. Op het oorlogsschip De Zeven Provinciën
b. Op legerplaats De Harskamp
c. In de kazerne te Amsterdam
d. In de haven van Den Helder

4 Welke bijnaam hoort bij welke Amerikaanse president?
1. Bill Clinton A. Slick Willy
2. Nixon B. Teflon president
3. Reagan C. King of Camelot
4. Kennedy D. Tricky Dick

a. 1B, 2D, 3C, 4A
b. 1C, 2B, 3A, 4D
c. 1A, 2D, 3B, 4C
d. 1D, 2A, 3B, 4C

5 Buiten Europa lag ooit nóg een Nederlands-Duitse grens. Waar?
a. Tussen Namibië en Zuid-Afrika
b. Tussen de Nederlandse Antillen en de Duitse Antillen
c. Tussen Nederlands Nieuw-Guinea en Duits Nieuw-Guinea
d. Tussen Suriname en Duits Guyana

6 Wat werd in de zeventiende eeuw bedoeld met de term ‘De Ware Vrijheid’?
a. De mogelijkheid om in vrijheid een godsdienst te kiezen
b. De verlossing van de Republiek van het juk van de Spanjaarden
c. Een land zonder Oranjes als stadhouder
d. De periode na de terugkeer van Jezus op aarde

7 Antropologe Ruth Benedict deed in 1944 onderzoek naar Nederland in opdracht van de Amerikaanse overheid. Wat onderzocht zij?
a. Of een Amerikaanse bezetting van Nederland problemen zou veroorzaken
b. Of Nederlanders betrouwbare bondgenoten zouden zijn
c. Of de Marshall-hulp door Nederland goed besteed zou worden
d. Of Nederlanders er communistische sympathieën op na hielden

8 Wat hoort niet in het rijtje thuis?
a. Drossaards en Baljuws
b. Hoeken en Kabeljauwen
c. Welfen en Ghibellijnen
d. Klauwaerts en Leliaerts

9 Maak deze beroemde zin af: De geschiedenis van iedere maatschappij tot nu toe is de geschiedenis van
a.  het koninkrijk Gods
b.  de machthebbers
c.  de klassenstrijd
d.  een illusie

10 Oostenrijk trad in 1995 toe tot de Europese Unie. Waarom niet veel eerder?
a. Oostenrijk leed in de jaren tachtig onder een gierende inflatie en mocht niet toetreden
b. Er waren nog veel voormalige nazi’s aan de macht die toetreding tegenwerkten
c. De Oostenrijkers hadden herhaaldelijk per referendum tegen toetreding gestemd
d. Oostenrijk mocht van de Sovjet-Unie geen lid worden van organisaties die niet neutraal waren

11 De grootste uiting van massaal verzet tijdens de Tweede Wereldoorlog in Nederland was niet de Februaristaking, maar de April-Meistaking van 1943. Waartegen was die gericht?
a. Het wegvoeren van Nederlandse militairen in krijgsgevangenschap
b. Het Duitse verbod op bezit van een radio
c. De deportaties van Joodse burgers
d. Het halveren van de voedselrantsoenen

12 In 1784 schreef Immanuel Kant het traktaat Beantwortung der Frage: Was ist Aufklärung? Wat was zijn antwoord op die vraag en daarmee het motto van de Verlichting?
a. Nil sine numine: Niets zonder een wil
b. Sapere aude: Durf te denken
c. Scientia potentia est: Kennis is macht
d. Cogito ergo sum: Ik denk dus ik besta

13 Welke gebeurtenis vond plaats op Zwarte Maandag?
a. De beurskrach van 1987
b. De aanslag op de Israëlische premier Rabin in 1995
c. De val van het kabinet-Van Agt III in 1982
d. Het sneuvelen van een Nederlands voorstel voor de bestuursindeling van de EG in 1991

14 Wat was de Ommelandvaart?
a. De Nederlandse slavenhandel tussen Afrika en Amerika: slaven heen, goud mee terug
b. De handelsroute bovenlangs Jutland op graan en haring uit de Oostzee
c. De voor Nederland essentiële route rond Afrika naar Indonesië
d. Een bedevaartstocht naar het huis aan de Kalverstraat waar het Mirakel van Amsterdam had plaats gevonden

15 Lenin kreeg bij de voorbereiding van zijn Revolutie steun uit onverwachte hoek. Van wie?
a. Het Duitse leger
b. De Amerikaanse geheime dienst
c. Het Franse Vreemdelingenlegioen
d. Britse spionnen

16 Wie zei: ‘Gereformeerden liegen altijd. En hoe komt dat? Omdat ze een normen- en waardenstelsel hebben dat zo hoog ligt dat je dat menselijkerwijs niet kunt handhaven’?
a. Dries van Agt
b. Pim Fortuyn
c. Jan Wolkers
d. Youp van ‘t Hek

17 Welk blad is niet in de oorlog ontstaan?
a. Vrij Nederland
b. Het Parool
c. Tuney Tunes
d. Het Nieuw Israëlitisch Weekblad

18 Hoeveel kerncentrales zou Nederland nu hebben gehad als de Nota Kernenergie uit 1972 was uitgevoerd?
a. 0
b. 5
c. 20
d. 35

19 In welke oorlog duikt voor het eerst het woord ‘guerrilla’ op?
a. De strijd van de Spanjaarden tegen Napoleon
b. De onafhankelijkheidsoorlogen van Simon Bolivar
c. De strijd om Barcelona tijdens de Spaanse Burgeroorlog
d. De strijd van Castro tegen Batista op Cuba

20 Schoon drinkwater was een essentiële factor in de bestrijding van besmettelijke ziekten. Sinds wanneer beschikt Amsterdam over een aanvoer van schoon drinkwater via een pijpleiding?
a. 1753
b. 1803
c. 1853
d. 1903

21 We weten vrijwel niets van de geschiedenis van Rome vóór de vierde eeuw voor Christus. Waarom?
a. Pas na de vierde eeuw hebben de Romeinen het schrift ontdekt
b. We kunnen het toen gebruikte schrift niet lezen
c. Rome is destijds door de Galliërs geheel verwoest, inclusief alle geschriften
d. Rome is pas in de vierde eeuw voor Christus gesticht

22 Wanneer werd het bekende frisdrankmerk Fanta ontwikkeld?
a. In 1922 in Chicago, tijdens de Drooglegging
b. In 1939 in de studio van Walt Disney, die het product lanceerde met de film Fantasia
c. In 1941 in Nazi-Duitsland, als vervanger van Coca Cola
d. In 1964 in Italië, tijdens een maandenlange staking bij frisdrankfabrikant Sisi

23 Welke Nederlander heeft als enige een Nobelprijs voor de Vrede gekregen?
a. Tobias Asser
b. Max van der Stoel
c. A.W. Visser ‘t Hooft
d. Jan Tinbergen

24 In oktober 1956 kwamen de Hongaren in opstand tegen het communistische regime. Sovjet-troepen sloegen de opstand neer en 200.000 Hongaren ontvluchtten hun land. Hoeveel Hongaren kwamen er eigenlijk naar Nederland?
a. 5000
b. 15.000
c. 25.000
d. 50.000

25 Wie zei: ‘Geschiedenis gaat bijna altijd over slechte mensen waarover men later niets dan goeds zegt’?
a. Niccolò Machiavelli
b. Friedrich Nietzsche
c. Karl Marx
d. Prins Bernhard

Dit artikel is exclusief voor abonnees

Begrijp het heden, begin bij het verleden: met HN Actueel lees je historische achtergronden bij het nieuws van nu. Je leest al vanaf €4,99 per maand.
Artikel

De voorronde van de Grote Geschiedenis Quiz 2006

Het is tijd voor de voorronde van de jaarlijkse Grote Geschiedenis Quiz. Traditiegetrouw wordt deze georganiseerd door Historisch Nieuwsblad, de Volkskrant, en het televisieprogramma Andere Tijden. Voor het eerst kunnen lezers van Historisch Nieuwsblad meedoen aan de voorronde en zich zo kwalificeren voor de finale. SpelregelsIn deze voorronde moet u 25 vragen beantwoorden op het...

Lees meer
Artikel

Suriname wil archieven terug uit Nederland

In Suriname kijkt men reikhalzend uit naar de oplevering van een nieuw archiefgebouw in 2008. De regering wil dan Surinaams archiefmateriaal dat nu in Nederland is opgeslagen, terugbrengen naar Suriname. ‘Een groot deel van ons archief ligt in Nederland,’ zegt minister van Binnenlandse Zaken Maurits Hassankhan, ‘bijna al het materiaal van voor 1845. Die archieven...

Lees meer
Artikel

Lot van verdreven Duitsers blijft een taboe

Veel Duitsers vinden de Bund der Vertriebenen, die ijvert voor de belangen van na de oorlog uit Oost-Europa verdreven Duitsers, een gevaarlijke organisatie. Maar de Bund vaart al jarenlang een gematigde koers. door Antoine Verbij/ Berlijn Een fanatieke kern van de vijftien miljoen Duitsers die rond 1945 uit de voormalige rijksgebieden in het oosten van...

Lees meer
Artikel

Afluisterprogramma herinnert Democraten aan Nixon-jaren

Democraten in de Verenigde Staten vergelijken het afluisteren van Amerikaanse burgers zonder gerechtelijk bevel met praktijken uit de Nixon-jaren. Het is maar de vraag of ze daarvan bij de verkiezingen zullen profiteren. Pieter van Os/ Washington Op Capitol Hill is de historische analogie deze dagen niet van de lucht. Senator Durbin schuwde de vergelijking met...

Lees meer
Artikel

Staatssecretaris wil meer aandacht voor Tweede Wereldoorlog

Nu de getuigen van de Tweede Wereldoorlog aan het uitsterven zijn, wordt het behoud van archiefstukken, monumenten en historische plaatsen belangrijker, vindt staatssecretaris Ross-Van Dorp van Volksgezondheid Welzijn en Sport. Ook wil zij meer aandacht voor de oorlog in het onderwijs. Dat nog maar 51 procent van de Nederlandse bevolking aan de Tweede Wereldoorlog denkt...

Lees meer
Artikel

Huub Wijfjes schrijft geschiedenis VARA

Mediahistoricus Huub Wijfjes, verbonden aan de masteropleiding journalistiek van de Rijksuniversiteit Groningen, kreeg van de VARA het verzoek de geschiedenis van de omroep te schrijven. Dat moet uitmonden in een multimediaal project over het roemrijke verleden van de rode vereniging. Mediahistoricus Huub Wijfjes (1956) zal zich vanaf de zomer drie jaar vol enthousiasme storten op...

Lees meer
Artikel

Twijfel over liberale kandidaat met bier en jenever weggespoeld

In Electorale cultuur en politieke oriëntatie. Verkiezingen in Gelderland 1888-1940 onderzoekt Ron de Jong het functioneren van de democratie in Arnhem, Doetinchem en Tiel. In de laatste gemeente was het persoonlijke netwerk van de kandidaten vaak belangrijker dan politieke overtuiging. En nog steeds bepaalt groepsgevoel het stemgedrag, zegt Lammert Dijkstra, lijsttrekker van Pro Tiel. De...

Lees meer
Artikel

De Stelling

‘Het is hypocriet om David Irving te vervolgen wegens Holocaustontkenning en tegelijkertijd de cartoonrellen te veroordelen.’ James Kennedy:‘Het zijn twee geheel verschillende vormen van protest, en dus moeilijk te vergelijken. Dat neemt niet weg dat het, naar mijn mening, duidelijker en consistenter zou zijn als ieder mens straffeloos zou kunnen zeggen wat hij of zij...

Lees meer
Artikel

Nederlandse burgemeesters machteloos tegenover Duitse maatregelen

De Nederlandse burgemeesters, die mei 1940 werden verrast door de Duitse inval, konden nauwelijks invloed uitoefenen op de gebeurtenissen in de eerste periode van de Duitse bezetting. Dat blijkt uit het onderzoek dat op vrijdag 3 maart tijdens de studiedag ‘Openbaar bestuur in het eerste oorlogsjaar’ aan de Vrije Universiteit werd gepresenteerd. door Shirley Haasnoot...

Lees meer
Artikel

Gezien

Tentoonstelling door Marieke Prins Goud, véél goud In de Nieuwe Kerk verwacht je eeuwenoud, metershoog, kostbaar en uniek. De tentoonstelling Indonesia stelt niet teleur. Het bloedrode doek dat de expositie inluidt is dertig meter hoog. Ook de bamboeplanten ervoor zijn zo uit de kluiten gewassen dat je je nietig voelt als je ernaast staat. De...

Lees meer
Artikel

De Stelling

Uruzgan wordt voor Nederland een nieuw Srebrenica. Anton van Hooff: ‘Nee, zo’n militaire afgang zal het ditmaal niet worden. De Nederlandse legerleiding wil juist graag bewijzen dat onze strijdmacht de les van “Srebrenica” heeft geleerd. Dat onze soldaten echt kunnen knokken. Er is een behoefte om stoer te doen: zie het optreden van chef-staf Dick...

Lees meer
Artikel

Lessen

In haar studie Het hart der natie beschrijft Hanneke Hoekstra hoe collectieve verontwaardiging over armoede en zedelijk verval in de negentiende eeuw bijdroeg aan de eenheid van de natie. Dominees en feministen streden samen tegen de wettelijke regulering van prostitutie. Nu die regulering een feit is, klinken hun echo’s weer door. Aan het einde van...

Lees meer
Loginmenu afsluiten