Home Kort nieuws

Kort nieuws

  • Gepubliceerd op: 3 september 2009
  • Laatste update 07 apr 2020
  • Auteur:
    Dorien de Vos

Neerlandisatie
Tussen 1815 en 1830 was de huidige Benelux verenigd. Om de eenheid te bevorderen werd het Nederlands de officiële landstaal. Janneke Weijermars beschrijft de rol van professor Johannes Matthias Schrant in het proces van neerlandisatie in het artikel ‘Neerlandistiek als bindmiddel van de natie. Hoogleraar Schrant in Gent 1817-1830’ in het tijdschrift Negentiende Eeuw.

Schrants colleges in Gent werden nauwelijks bezocht vanwege de vooroordelen over Hollanders en de grote invloed van het Frans. De weinige studenten die wel kwamen opdagen hoorden later veelal bij de Vlaamse Beweging.

Negentiende Eeuw
2009/1. € 10,00

Politieke vernieuwing
Nele Beyens vergelijkt in haar proefschrift Overgangspolitiek de inrichting van de politiek vlak na de Tweede Wereldoorlog in Frankrijk en Nederland. Al in de jaren dertig bestond in beide landen onvrede over het politieke bestel. Na de bevrijding wilden elites in beide landen de politiek vernieuwen. In Frankrijk wist Charles de Gaulle de situatie naar zijn hand te zetten en voerde een nieuwe grondwet in. Nederland keerde met het kabinet-Schermerhorn nagenoeg terug naar de vooroorlogse politieke orde.

Nele Beyens, Overgangspolitiek. De strijd om de macht in Nederland en Frankrijk na de Tweede Wereldoorlog. 367 p. Wereldbibliotheek, € 22,50

Maastricht en Luik
In zijn proefschrift Maastricht en Luik bezet vergelijkt P.M.M.A. Bronzwaer de houding van de bevolking van beide steden tijdens de Tweede Wereldoorlog. Maastricht was een katholiek bolwerk met gezagsgetrouwe inwoners. Luik daarentegen was eigenzinnig en had in de Eerste Wereldoorlog al ervaring opgedaan met het organiseren van verzet tegen een overheerser. De houding van de Maastrichtenaren zorgde ervoor dat de bevolking minder repressie te verduren had, maar de hulp aan Joodse onderduikers kwam er laat op gang. Daardoor vielen er meer slachtoffers dan in Luik.

P.M.M.A. Bronzwaer, Maastricht en Luik bezet. Een comparatief onderzoek naar vijf aspecten van de Duitse bezetting van Maastricht en Luik tijdens de Tweede Wereldoorlog. 413 p. Eigen beheer.

Willem Oltmans
Journalist Willem Oltmans was in de periode 1956-1962 een van de weinigen die zich openlijk verzetten tegen het Nieuw-Guinea-beleid. Wouter Meijer beschrijft in zijn artikel ‘Eenmansfractie Oltmans. Op de barricaden voor de overdracht van Nieuw-Guinea’ in Tijdschrift voor Geschiedenis dat Oltmans’ grillige persoonlijkheid ertoe leidde dat hij minder bereikte dan wellicht mogelijk zou zijn geweest. Oltmans had contact met het Witte Huis, de Nederlandse regering en prins Bernhard, en bouwde een vriendschap op met Soekarno.

 2009/2. € 19,90

Gelderse identiteit
Aart Noordzij onderzoekt in zijn proefschrift Gelre. Dynastie, land en identiteit in de late middeleeuwen welk verband er bestond tussen de vorming van het hertogdom Gelre als politieke eenheid en de ontwikkeling van een Gelderse identiteit tussen 1100 en 1600. Volgens Noordzij ontstond die identiteit niet door centralisatie van bovenaf. Door samenwerking tussen lokale politieke elites kwam er een besef van eenheid. De identificatie met Gelre was gerelateerd aan de vele oorlogen die nodig waren om het zelfstandig voortbestaan van het hertogdom te waarborgen. Buiten Gelre hadden de inwoners het imago barbaars en oorlogszuchtig te zijn.

Aart Noordzij, Gelre. Dynastie, land en identiteit in de late middeleeuwen. 371 p. Verloren, € 39,00

Dit artikel is exclusief voor abonnees

Dit artikel op Historischnieuwsblad.nl is alleen toegankelijk voor abonnees. Met liefde en zorg werken wij iedere dag weer aan de beste historische verhalen door toonaangevende historici. Steun ons door lid te worden voor maar €4,99 per maand, de eerste maand €1,99. Log in om als abonnee direct verder te kunnen lezen of sluit een abonnement af.

Nieuwste berichten

Ossietzky in het concentratiekamp, 1934.
Ossietzky in het concentratiekamp, 1934.
Artikel

Dissident ging liever naar het strafkamp dan op de vlucht

Net als Aleksej Navalny besloot de Duitse dissident Carl von Ossietzky zijn land niet te ontvluchten toen hij gevaar liep. Hij wist dat hij bovenaan de zwarte lijst van de nazi’s stond, maar bleef toch in Berlijn toen Hitler in 1933 de macht greep. ‘De opposant die over de grens vlucht, werpt al snel holle frasen zijn land in,’ meende hij. Die moed bekocht hij met de dood in een concentratiekamp.

Lees meer
Waffen SS'ers in Vught
Waffen SS'ers in Vught
Interview

‘Waffen-SS’ers dachten dat het verleden niet lang aan hen zou kleven’

Hoewel ze geen paspoort meer hebben, blijven veel Syriëgangers toch in Nederland. Ook in 1945 verloren mannen die zich bij de Duitsers hadden aangesloten hun Nederlanderschap. Maar de omgang met deze Waffen-SS’ers en de Syriëgangers verschilt volgens historicus Peter Romijn. ‘De huidige wetgeving draait om uitstoting, maar na de Tweede Wereldoorlog was ook sprake van re-integratie.’

Lees meer
Truman poseert met de Chicago Daily Tribune
Truman poseert met de Chicago Daily Tribune
Artikel

Een presidentskandidaat dump je niet zomaar

Terwijl Donald Trump en Joe Biden zich opmaken voor de verkiezingsstrijd, gaan er bij hun partijen stemmen op om alsnog voor een andere presidentskandidaat te kiezen. Maar het verleden leert dat het lastig is om een leidende kandidaat opzij te zetten.

Lees meer
Gaius spreekt het volk toe. Ets door Silvestre David Mirys, 1799.
Gaius spreekt het volk toe. Ets door Silvestre David Mirys, 1799.
Artikel

De populistische Gracchen beloofden gouden bergen

Populistische politici zijn van alle tijden. Na een mislukte carrière zag de Romein Tiberius Gracchus nog maar één uitweg: hij werd een volkstribuun die het volk beloofde wat het wilde horen. Of zijn plannen uitvoerbaar waren, deed er niet toe. Het ging hem om de macht. En dat gold ook voor zijn broer en opvolger Gaius.

Lees meer