Is een terrorist een goede bron?
‘Maar je weet toch dat ze liegen?’ Of iets vriendelijker geformuleerd: ‘Hoe kun je nu je boek baseren op interviews met terroristen? Die vertellen toch niet de waarheid?’ Dat zijn vragen die ik de afgelopen dagen op me afgevuurd kreeg na de verschijning van mijn boek Radicale verlossing. Wat terroristen geloven. Het is een vraag...
Op Nederlandse bodem was niet iedereen vrij
In de Nederlandse Republiek bestond in de achttiende eeuw geen slavernij, zo bepaalde het gewoonterecht. In de koloniën werkten mensen als slaven, maar wie voet op Nederlandse bodem zette, zou automatisch vrij zijn. In de praktijk lag de zaak een stuk lastiger. In tijdschrift BMGN vertelt rechtshistoricus Tim van Polanen het verhaal van slaaf Claas,...
Aan ‘deepfake’ kleven risico’s
Dankzij kunstmatige intelligentie kunnen websitebezoekers sinds kort historische beelden tot leven wekken. Foto’s van overleden voorouders worden geanimeerd, maar ook historische beroemdheden als Anne Frank komen plotseling in beweging. Nieuwe technieken als deepfake maken het verleden toegankelijker voor een groot publiek, maar brengen ook risico’s met zich mee. Onder het motto ‘Deep Nostalgia’ lieten al...
Hulpactie voor verbrande bibliotheek
Nederlandse organisaties verzamelen documenten voor de universiteitsbibliotheek van Kaapstad. In april brak er een verwoestende brand uit bij de University of Cape Town, waarbij een deel van de unieke African Studies-collectie in vlammen opging. Onder andere het Nationaal Archief, het Koninklijk Nederlands Historisch Genootschap en het Zuid-Afrikahuis roepen onderzoekers op om fotokopieën van bronnen uit...
Jan Tinbergen – Erwin Dekker
Jan Tinbergen was de belangrijkste economisch bureaucraat van de vorige eeuw. Dat klinkt niet sexy, maar hij was ongekend invloedrijk, zo blijkt uit de biografie van Erwin Dekker. De meeste Nederlanders weten weinig meer van Jan Tinbergen (1903-1994) dan dat hij de eerste en enige Nederlandse winnaar van de Nobelprijs voor economie was. Een enkele...
Moed deed er niet meer toe
In films en boeken heeft de legercommandant tijdens de Eerste Wereldoorlog een slechte reputatie: een eigenwijze en incompetente blaaskaak, die vanuit zijn veilige commandopost zijn manschappen meedogenloos de dood in jaagt. Nick Lloyd breekt in het eerste deel van zijn trilogie over de Grote Oorlog een lans voor de generaals van de Entente en de...
De oorlog van morgen – Wouter Linmans
De verschrikkingen van de Grote Oorlog ervoeren Nederlanders niet aan den lijve. Toch wisten ze heel goed hoe gruwelijk moderne oorlogvoering was, zo laat Wouter Linmans zien. Het was lange tijd in om te spotten met de Nederlandse krijgsmacht en de naïviteit van onze landgenoten in het Interbellum. Nederland was buiten de Eerste Wereldoorlog gebleven,...
Vijanden van Rome – Peter Matyszak
Keer op keer stelden tegenstanders als Cleopatra, Spartacus, Hannibal en Attila de Hun Rome op de proef. Peter Matyszak vertelt over de geschiedenis van het Romeinse Rijk aan de hand van beroemde opponenten. In Vijanden van Rome schetst Peter Matyszak leven en sterven van zeventien notoire tegenstanders van het Romeinse Rijk, van Hannibal tot Attila...
Commotie over De Oost is onterecht
Je hoeft geen profeet te zijn om te voorspellen dat films over het Nederlandse optreden in de Indonesische Onafhankelijkheidsoorlog tot commotie leiden. Die is er dan ook over De Oost, waarin een Nederlandse soldaat zich in 1946 tegen de oorlogsmisdaden van Raymond Westerling keert. De woede van sommige organisaties van Indië-veteranen en Indische Nederlanders is...
Zelfs de meeuwen krijsen er poëzie
Op een eiland is alles anders: het licht, het geluid, de sfeer. Jan Bank en Doeko Bosscher kunnen er geen genoeg van krijgen. Ze schreven een onweerstaanbare geschiedenis van de 25 Nederlandse eilanden. Noem het een ‘eilandgevoel’. De eminente historici Jan Bank en Doeko Bosscher, nuchtere Hollandse zielen, raken er ongekend lyrisch van. Deze ‘eilandziekte’...
‘Maak een beeldarchief met gevoelige karikaturen’
De Volkskrant ging door het stof na het plaatsen van een karikaturale illustratie van Maurice de Hond, die deed denken aan antisemitische propaganda uit het verleden. Volgens de krant ontbrak het de redactie aan ‘historisch besef om de overeenkomst te zien’. Volgens NIOD-onderzoeker Kees Ribbens zou een archief met historische propagandabeelden bij kunnen dragen aan...
Nederlandse terrascultuur kwam overwaaien uit Londen en Parijs
Veel Nederlanders kijken er in de zomermaanden reikhalzend naar uit: een koel drankje op een zonovergoten terras. Maar sinds wanneer vertoeven Nederlanders graag op het terras? Volgens historicus Auke van der Woud is het terrasbezoek onderdeel van de massacultuur die ontstond in de late negentiende eeuw. ‘Café- en restaurantbezoek waren een soort theater van de...