Duitse compensatie zorgt voor onvrede in Namibië
Duitsland heeft de genocide op de Herero en Nama in het huidige Namibië erkend. Het land wil ‘als gebaar van de erkenning van dit onmeetbare leed’ Namibië en de nabestaanden van de slachtoffers 1,1 miljard euro betalen. Volgens historicus Bart de Graaff is het een goede stap, maar is het onmogelijk om alle partijen in...
Mandela Huis in financiële problemen
Het Mandela House Museum in Soweto is failliet. De belangrijkste reden is het wanbeheer van de eigenaar, de Soweto Heritage Trust. Het museum heeft grote schulden en moet waarschijnlijk een deel van haar bezittingen verkopen. Nelson Mandela, die later president van Zuid-Afrika zou worden, bewoonde het huis tussen 1946 en 1962. In 1998 doneerde Mandela...
Verlangen naar het front
Hoewel Nederland neutraal was in de Eerste Wereldoorlog, waren de effecten van de oorlog ook hier voelbaar. Nederland interneerde buitenlandse militairen die het land binnenkwamen, bijvoorbeeld omdat hun vliegtuig was neergestort. Een deel van deze militairen werd ondergebracht op het eiland Urk. Door de gure omstandigheden kreeg het de bijnamen ‘Duivelseiland’ en ‘Elba van de...
Ontdek bronnen over het Nederlandse slavernijverleden
Het Nationaal Archief heeft in samenwerking met de Koninklijke Bibliotheek en lokale archieven 1,9 miljoen archiefstukken over het Nederlandse slavernijverleden gedigitaliseerd. Op de website van het Nationaal Archief kan iedereen bronnen over het Nederlandse slavernijverleden doorzoeken. Het digitale archief bevat verslagen van militaire veldtochten, brieven van slaven en zelfs de inhoud van een verloren archief....
Angst voor innovatie
De app ChatGPT is razend populair, maar critici zien hun griezelige toekomstvisioenen werkelijkheid worden. Al eeuwenlang leiden nieuwe uitvindingen tot hevige angsten.
Een tehuis voor leprozen: de levende doden
Leprozen golden in de Middeleeuwen als de belichaming van het kwaad. God had hen niet voor niets gestraft met vreselijke misvormingen.
Karel van het Reve
Tegenwoordig is Karel van het Reve, die 100 jaar geleden werd geboren, vooral bekend vanwege zijn geestige essays. Maar hij was ook de man die in de jaren zestig Russische dissidenten op de kaart zette. Hij behaalde als journalist een wereldprimeur toen hij een artikel van de tegendraadse atoomgeleerde Andrej Sacharov naar het Westen wist...
‘Alle Makken zijn over die uitgesleten trap gesjouwd’
In elk nummer vraagt Alies Pegtel een historicus naar zijn of haar historische sensatie. Naar het moment waarop, zoals Johan Huizinga het formuleerde, heden en verleden lijken samen te vallen. Een gevoel dat vaak onverwacht wordt opgewekt door een document, voorwerp, geluid, geur, locatie of inzicht. Deze maand schrijver Geert Mak, die dat ontelbare malen...
Het zweetbandje van Nena
Volgens mijn duikhorloge zit ik op tien meter diepte. Locatie: de zeebodem voor een populaire Zeeuwse badplaats. De lichtbundel van mijn lamp vangt een plastic ijslepeltje. Verderop ligt een haring van een windscherm. Dit is overduidelijk ooit een stuk strand geweest. Maar het is een brokje roest dat me heel nauwkeurig in staat stelt te...
Is een terrorist een goede bron?
‘Maar je weet toch dat ze liegen?’ Of iets vriendelijker geformuleerd: ‘Hoe kun je nu je boek baseren op interviews met terroristen? Die vertellen toch niet de waarheid?’ Dat zijn vragen die ik de afgelopen dagen op me afgevuurd kreeg na de verschijning van mijn boek Radicale verlossing. Wat terroristen geloven. Het is een vraag...
Op Nederlandse bodem was niet iedereen vrij
In de Nederlandse Republiek bestond in de achttiende eeuw geen slavernij, zo bepaalde het gewoonterecht. In de koloniën werkten mensen als slaven, maar wie voet op Nederlandse bodem zette, zou automatisch vrij zijn. In de praktijk lag de zaak een stuk lastiger. In tijdschrift BMGN vertelt rechtshistoricus Tim van Polanen het verhaal van slaaf Claas,...
Aan ‘deepfake’ kleven risico’s
Dankzij kunstmatige intelligentie kunnen websitebezoekers sinds kort historische beelden tot leven wekken. Foto’s van overleden voorouders worden geanimeerd, maar ook historische beroemdheden als Anne Frank komen plotseling in beweging. Nieuwe technieken als deepfake maken het verleden toegankelijker voor een groot publiek, maar brengen ook risico’s met zich mee. Onder het motto ‘Deep Nostalgia’ lieten al...