‘Luister naar de ander’
Schrijver Abdelkader Benali trok zich terug als spreker voor de 4 mei-voordacht, nadat er ophef was ontstaan over uitspraken die hij deed in 2006. De toespraak die hij in de Nieuwe Kerk in Amsterdam had willen houden, publiceert hij nu in de bundel De stilte van de ander. Hierin vraagt Benali om bij het herdenken...
Feministen vergeleken zichzelf met slaven
Voor de wet ‘is de gehuwde vrouw slavin, niets meer’, stond in 1902 in het radicaal-feministische tijdschrift Evolutie. Het was een typerende zin voor die tijd, stelt Sophie van den Elzen, die onlangs promoveerde aan de Universiteit Utrecht. Van den Elzen onderzocht hoe feministen in Frankrijk, Nederland en Duitsland in de negentiende en vroege twintigste...
Franse ruzie om ‘islamo-links’
‘Islamo-gauchisme plaagt de samenleving en universiteiten,’ zei onlangs de Franse minister van Hoger Onderwijs, Frédérique Vidal. Volgens haar worden studenten geïndoctrineerd door linkse (gauche) docenten die de politieke islam steunen. Ze heeft een onderzoek aangekondigd. De minister baseert zich op een manifest dat honderd academici schreven na de onthoofding van de Parijse leraar Samuel Paty...
Dirham in Gelderse grond
Ergens in de vroege Middeleeuwen namen Vikingen een Arabische munt mee naar het huidige Nederland. Daar vond iemand de dirham bijzonder genoeg om te verwerken tot een sieraad, door hem in een zilveren omranding te plaatsen. Dat sieraad werd vervolgens achtergelaten op de plaats waar nu de Gelderse gemeente Voorst ligt. Meer dan een millennium...
Klimaat en genocide
Historici met een expertise in genocide moeten zich uitspreken tegen de liberale wereldorde die verantwoordelijk is voor de klimaatcrisis. Dat staat in een verklaring die is ondertekend door zestien internationale genocide-experts. Hierin worden de gevolgen van klimaatverandering als ‘ecocide-cum-genocide’ aangeduid. ‘Deze Apocalyps […] wordt veroorzaakt door dezelfde krachten die de voorwaarden schiepen voor de moderniteit,...
Willem Drees blijft een icoon
Diplomatiek, zakelijk en kundig stelde Willem Drees zich in dienst van het landsbelang. Toch dreigt deze grootste Nederlandse sociaal-democraat al in vergetelheid te raken. Gelukkig is er het boek van Jelle Gaemers. Wat weten we nog over de Nederlandse sociaal-democratische politicus en de meervoudige naoorlogse minister-president Willem Drees? ‘Vadertje Drees’ noemden ze hem, later zelfs...
De honden van Joegoslavië
Het lot van honden en mensen in Joegoslavië is met elkaar verweven. Dat blijkt uit het prachtige boek van Guido van Hengel over het tragische land. ‘Op straat moest orde heersen. Dit was de twintigste eeuw, problemen zouden voortaan anders worden aangepakt. Grondiger.’ Als een boek zo begint, is dat behoorlijk onheilspellend. En inderdaad, de...
Nederland was geen ‘meisjesinternaat’
Frits Boterman weerlegt het idee dat Nederland lange tijd een poel stilstaand water was. In zijn geschiedenis van ons land in het Interbellum laat hij overtuigend zien dat er van alles bruiste en gistte. Nederland maakte dezelfde ontwikkeling door als de buurlanden. Het Nederland van vóór de Tweede Wereldoorlog is vaak afgeschilderd als een dooie,...
Wonen werd de afgelopen eeuwen goedkoper
De prijzen van Nederlandse koopwoningen gaan door het dak en in de grote steden worden de huren steeds hoger. Toch concludeert econoom Matthijs Korevaar dat wonen gedurende de afgelopen eeuwen juist betaalbaarder is geworden. ‘We zijn vooral luxer gaan wonen.’ Voor zijn promotie aan de Universiteit Maastricht onderzocht Matthijs Korevaar de betaalbaarheid van woningen in...
Nederland was geen ‘meisjesinternaat’
Het Nederland van vóór de Tweede Wereldoorlog is vaak afgeschilderd als een dooie, gezapige boel, een met oude kranten dichtgeplakte uithoek van Europa. ‘Een conservatief land’, noemde Lou de Jong het in het eerste deel van zijn grote geschiedwerk. En als belangrijkste oorzaak werd vaak gewezen op het feit dat ons land niet had deelgenomen...
Een Nederlandse vrouw in de Japanse kunst
Het is tweehonderd jaar geleden dat Titia Bergsma overleed. Zij was de eerste westerse vrouw die voet aan wal zette in Japan, op het handelseiland Deshima. Voor Japanse kunstenaars was zij een bezienswaardigheid en via hun kunstwerken vond haar beeltenis haar weg naar allerlei producten die tegenwoordig in Japan te koop zijn. René Bersma, oud-diplomaat...
De val van een fraudeur
Jarenlang reeg de Rotterdamse zakenman Lodewijk Pincoffs het ene succes aan het andere. Tot bleek dat hij flink met de cijfers had geknoeid. Toen kwamen naast woede ook de sluimerende afgunst en irritatie tot een uitbarsting, net als het antisemitisme. Lodewijk Pincoffs vluchtte op 14 mei 1879 uit Rotterdam. Hij had grootschalige fraude gepleegd en...