Artikelen geschreven door Rob Hartmans
Wie wint de Libris Geschiedenis Prijs?
Juryvoorzitter Thom de Graaf maakt zondag 30 oktober de winnaar bekend van de Libris Geschiedenisprijs voor het beste geschiedenisboek van het afgelopen jaar. Rob Hartmans bespreekt de tien genomineerden in alfabetische volgorde. Met de beste intenties Bart van der BoomDe politiek van het kleinste kwaad. Een geschiedenis van de Joodse Raad voor Amsterdam, 1941-1943424 p....
Franciscus van den Enden was een radicale democraat
De Nederlandse Franciscus van den Enden was vurig voorstander van een regering door het volk. In de zeventiende eeuw was dat een uiterst omstreden standpunt. Toen Van den Enden ook nog eens betrokken raakte bij een complot tegen Lodewijk XIV, kwam hij in grote problemen. Parijs, 27 november 1674. Een grote menigte heeft zich verzameld...
Filosofen in de Lage Landen
De Lage Landen hebben vele filosofen voortgebracht. Erno Eskens laat ze zien in al hun verscheidenheid. Van vroege denkers als Geert Groote en Thomas a Kempis tot een internationale beroemdheid als Erasmus en een tijdgenoot als René Gude. Hij behandelt ook interessante dwalers. Zijn motto is niet voor niets: ‘Niemand dwaalt vrijwillig.’ De Lage Landen...
Misverstanden over de linkse kerk
Namen Nederlandse calvinisten de afgelopen decennia bewust een ‘linkse’ afslag? Of pasten ze zich vooral aan bij de tijdgeest? De bundel De linkse kerk, onder redactie van Syp Wynia, komt niet altijd met de juiste analyse. Kan een verkeerde vraagstelling toch een interessant boek opleveren? Jazeker, deze bundel artikelen over de naoorlogse ontwikkelingen binnen het...
Kwaadaardig uit opportunisme
Ze waren slechts een radertje in een grote machine. Ze deden wat hun was bevolen. Zo verdedigden veel oorlogsmisdadigers zich na de Tweede Wereldoorlog. Onder hen de Nederlander Sjaak Lentz, die minder onschuldig was dan hij zich voordeed. Uit zijn biografie blijkt dat hij actief bijdroeg aan het kwaadaardige bestuur van de Duitse bezetter. In...
Vier filosofen over vrijheid
Vier vrouwelijke filosofen dachten rond 1940 na over het begrip ‘vrijheid’. Hannah Arendt, Simone de Beauvoir, Ayn Rand en Simone Weil getuigden van hun opvattingen in fictie en non-fictie. Wolfram Eilenberger verklaart hun ideeën. Vier jaar geleden publiceerde de Duitse filosoof Wolfram Eilenberger Het tijdperk van de tovenaars, over een ‘gouden decennium’ (1919-1929) in de...
Europa bloeide in de Middeleeuwen
Dan Jones schreef een levendig relaas, waarin hij de vele ontwikkelingen in Europa in een wereldwijd perspectief plaatst.
Descartes kon hier rustig werken
Een groot deel van zijn leven woonde de Franse filosoof René Descartes in Nederland. Hier werd hij tenminste niet gestoord, zo beweerde hij. Maar het vernieuwende wetenschappelijke en technologische klimaat speelde ook een rol. Bekijk dit boek in de webshop. René Descartes (1596-1650) geldt nog altijd als een van de grondleggers van de moderne wijsbegeerte....
Excessen in Indië verzwegen
Decennialang probeerde de Nederlandse overheid oorlogsmisdaden in Indonesië te verhullen. Bloedbaden, martelingen en verkrachtingen verdwenen decennialang in de Haagse doofpot. Maurice Swirc laat zien hoe kritische geluiden ongehoord bleven. ‘Wir haben es nicht gewusst.’ Als Duitsers dat na de oorlog verklaarden over de misdaden van het naziregime, werd er in Nederland lacherig en met minachting...
Helse overtocht per slavenschip
Tot in de detail beschrijft Marcus Rediker de tocht van Afrikaanse slaven naar de Nieuwe Wereld, van hun verblijf in gevangenissen tot de oversteek per schip. Het is een ongenadig verhaal over een hel van angst, pijn en bloed.
Jeanne d’Arc gaf de Fransen weer moed
In de Middeleeuwen deed een legende de ronde dat een maagd de Fransen zou redden. In 1429 was ze er eindelijk: Jeanne d’Arc. Ze vijzelde het moreel op, hielp de Engelsen verdrijven en werd een nationale heldin. Zes eeuwen later spreekt Jeanne nog steeds tot de verbeelding. Tijdens de Tweede Wereldoorlog liet de Amerikaanse president...
Vrijwillig vechten in het buitenland
Op de vijfde dag van de oorlog in Oekraïne meldde de Haagse ambassade van dat land dat men per uur vier of vijf telefoontjes kreeg van Nederlanders die wilden meevechten tegen de invasiemacht van Poetin. Gezegd werd dat er zich op dat moment al tweehonderd vrijwilligers hadden aangemeld. Sommigen hadden een Oekraïense of Poolse achtergrond,...