Home Alle artikelen

Alle artikelen

Een overzicht van de artikelen die we recent hebben gepubliceerd.

Geschiedenis is een markt. Sterker nog: geschiedenis is een groeimarkt. Het moet maar eens afgelopen zijn met dat getob en gesteun van historici in achterafkamertjes, bevreesd voor hun voortbestaan. Onzin, het grote publiek staat te springen om hun werk. Het is allemaal een kwestie van marketing.


De Britten hebben dat al langer door. In een land dat teert op z’n rijke verleden, is aan musea, historische boeken en gerestaureerd erfgoed geen gebrek. Ook de BBC besloot dat dit een winstgevend terrein is en lanceerde twee maanden geleden het BBC History Magazine. Een maandblad dat tegemoet wil komen aan de toenemende belangstelling voor geschiedenis door ‘het verleden tot leven te brengen op een intelligente, gezaghebbende en onderhoudende wijze’.
        ‘Geschiedenis met een glimlach’, zo omschrijft hoofdredacteur Greg Neale de inhoud van zijn vakkundig gemaakte glossy. Maar het is meer dan dat: het is één groot marketingplatform. En daarmee reuze leerzaam.
        De nummers worden volgeschreven door historici van naam, en aan het eind van elk artikel kan de lezer achterhalen hoe het meest recente boek van de auteur te bestellen is. Ook wordt verwezen naar te verwachten televisie-uitzendingen over hetzelfde thema of te bezichtigen tentoonstellingen. Helder, praktisch en slim. Zeker omdat vrijwel alle boeken – inclusief degene die welwillend worden besproken in het boekenkatern – rechtstreeks bij de BBC besteld kunnen worden.         
        Natuurlijk is er elke maand aandacht voor het meest tot de verbeelding sprekende hoogtepunt uit de Britse geschiedenis, de Battle of Britain. Het omslagverhaal van het tweede nummer is gewijd aan de vrouwen in het Britse leger die tijdens de oorlog vanaf de grond de Britse piloten bijstonden. Een verhaal van niets, maar leesbaar opgetuigd met herinneringen van oud-soldates aan de laatste woorden, vernomen via de boordradio, van neergeschoten piloten – ‘ze riepen om hun moeder’. En een verwijzing naar een documentaire over het ‘werkelijke leven’ van de piloten.
        Speciaal voor de lezers van het tijdschrift is een cd samengesteld met originele opnamen van Glenn Millers In The Mood en het onvermijdelijke We’ll Meet Again van Dame Vera Lynn – eregast bij de lancering van het blad. Plus veel fragmenten uit Churchills oorlogstoespraken. Niet toevallig staat het tijdschrift vol met advertenties van de Cabinet War Rooms, die de lezers uitnodigen een bezoek te brengen aan Churchills geheime hoofdkwartier, de plek vanwaar hij het Britse volk toesprak; ‘His finest hour could be yours’, luidt de slogan.
        Bijna even wervend is het aanbod van BBC History Magazine: de lezers kunnen enkele toonaangevende oorlogshistorici persoonlijk ontmoeten tijdens een door het blad gesponsord congres over ‘de cultuur van het doden’. Gratis en voor niets, met een goed glas wijn erbij. En, u raadt het al, met de mogelijkheid hun boeken ter plekke aan te schaffen.
        Maar het beste marketingsinstrument is ook het meest vernuftige: lezers worden opgeroepen het meest waardevolle lokale historische object – van vervallen kasteel tot traditionele brievenbus – in hun omgeving te nomineren. De lijst die daaruit rolt geeft voor jaren plezier. Niet alleen wil het blad de winnende objecten uitgebreid in het zonnetje zetten, maar mogelijk ook restaureren. Zo dijt het Britse verleden almaar uit. Als je het handig aanpakt, is geschiedenis absoluut een groeimarkt.

Dit artikel is exclusief voor abonnees

Begrijp het heden, begin bij het verleden: met HN Actueel leest u historische achtergronden bij het nieuws van vandaag. U heeft al een abonnement voor €4,99 per maand.
Column

Groeimarkt

Geschiedenis is een markt. Sterker nog: geschiedenis is een groeimarkt. Het moet maar eens afgelopen zijn met dat getob en gesteun van historici in achterafkamertjes, bevreesd voor hun voortbestaan. Onzin, het grote publiek staat te springen om hun werk. Het is allemaal een kwestie van marketing. De Britten hebben dat al langer door. In een...

Lees meer
Column

Gepeperde cocktail

Op 28 mei jongstleden overleed Heleen Sancisi-Weerdenburg. Zij was slechts 56 jaar oud, en bij leven hoogleraar Oude Geschiedenis te Utrecht. Dat zij een enthousiasmerende en gedreven maar ook nietsontziende dame was (die even gemakkelijk etende studenten de collegezaal uitzette als universiteitsbestuurders recht voor hun raap bruuskeerde), doet nu helaas weinig meer ter zake. Dat...

Lees meer
Column

Papoea’s

We gaan een hoop geouwehoer over Nieuw-Guinea tegemoet, in Nederland, bedoel ik. Terecht morren de Papoea’s op Irian over het inderdaad schandelijke koloniale bewind dat Indonesië nu alweer bijna dertig jaar over hen uitoefent. Op hun eiland zijn ze tweederangs burgers; de dienst wordt uitgemaakt door Jakarta en door de immigranten van andere eilanden in...

Lees meer
Artikel

Oranjegekte

Tijdens het Europees Kampioenschap voetbal bleek weer eens hoe zelfgenoegzaam de Nederlanders zijn. Een trekje dat voortkomt voort uit een gebrek aan oorlogservaring. Nederland zat bij conflicten altijd langs de kantlijn. De oranjehondsdolheid die Nederland in juni tijdens het Europees Kampioenschap voetbal teisterde is bij het verschijnen van dit nummer alweer voorbij. Ik miste in...

Lees meer
Interview

Jan Bank: allround historicus met een journalistieke achtergrond

Jan Bank is geen uitgesproken specialist, meer een allround historicus met een grote voorliefde voor contemporaine geschiedenis, voor onderwerpen met actualiteitswaarde. Niet vreemd voor een historicus met een journalistieke achtergrond. Binnenkort verschijnt zijn boek over de Nederlandse cultuur rond 1900. Bank ontvangt me op een zonnige donderdagmiddag in zijn ruime werkkamer aan de...

Lees meer
Artikel

De schim van Isaäc Roet staat instemmend te knikken

Isaäc Roet werd in 1944 vergast. Maar zijn geest leeft voort in de Isaäc Roet Vredesprijs. Vrede moeten we beschouwen als een product dat via de markt aan de man kan worden gebracht, vindt de meest recente prijswinnaar, een jonge vrouw van het eiland Tonga. Dit is het elfde deel van P.W. Kleins zoektocht naar...

Lees meer
Artikel

In het Ruhrgebied is de lucht weer blauw

Dertig jaar geleden wilden Duitse policiti het gebied nog platgooien. Nu is het Ruhrgebied een museum, een toeristische attractie waarnaar medewerkers van monumentenzorg uit de hele wereld komen kijken. Een route van driehonderd kilometer gaat langs zeshonderd industrieel-historische locaties. Bijna waren we het vergeten. Het jaar 2000 was door de Verenigde Naties uitgeroepen tot het...

Lees meer
Artikel

Nieuwe Media: Huizinga, Romein en het internet

Johan Huizinga introduceerde het begrip ‘historische sensatie’, Jan Romein de ‘integrale geschiedschrijving’. Beide aartsvaders van de Nederlandse historiografie maakten zich zorgen over de groeiende kloof tussen wetenschappelijke geschiedschrijving en het grote publiek. Hoe zouden zij gedacht hebben over internet? Drie eigenschappen onderscheiden internet van andere media. De toegankelijkheid is groot. Verder kunnen meerdere mediavormen gecombineerd...

Lees meer
Artikel

Nieuwe Media: Do you want to quit? (Y/N)

‘Het komt te laat…, pas als je weggaat’, reageerde Jo Cals op het applaus van een handjevol bezoekers van de publieke tribune. Het was zes uur ’s ochtends, vrijdag 14 oktober 1966. De ‘nacht van Schmelzer’ was voorbij, de KVP-fractie had haar eigen premier laten vallen. ‘Ik dacht een traan op z’n gezicht te zien’,...

Lees meer
Artikel

Nieuwe Media: Last updated MCMXCIX

Pauwenhersens en flamingotong waren delicatessen in het oude Rome. De bikini was al in de vierde eeuw voor Christus in de mode. Keizer Caracalla werd vermoord terwijl hij in de bosjes zijn blaas aan het legen was. Zijn voorganger Marcus Aurelius was verslaafd aan opium. Keizer Constantijn, die het christendom tot staatsgodsdienst maakte, veroordeelde zijn...

Lees meer
Artikel

Nieuwe Media: Saving private Fritz

Here I was on Omaha Beach. Instead of being a fierce, well-trained, fighting infantryman, I was an exhausted, almost helpless, unarmed survivor of a shipwreck. Bovenstaand citaat is niet afkomstig uit Steven Spielbergs kaskraker Saving private Ryan. Het is een ooggetuigenverslag van de landing op Omaha Beach tijdens de invasie in Normandië op 6 juni...

Lees meer
Artikel

Nieuwe Media: Het portaal van de Koude Oorlog

Internet verandert met de dag van aard. Een van de grote veranderingen van het afgelopen jaar was de opkomst van zogenaamde portals. Portals zijn grote internetsites die proberen zoveel mogelijk bezoekers vast te houden. Het achterliggende idee is duidelijk: hoe langer bezoekers op een site verblijven, hoe meer advertenties zij zien dus hoe groter de...

Lees meer
Loginmenu afsluiten