Alle artikelen
Biografisch woordenboek
De 21-delige versie van het Biographisch Woordenboek der Nederlanden is nu op één schijfje gezet. Toen dit monsterkarwei in 1878 voor het eerst verscheen, werd het toegeschreven aan Abraham Jakob van der Aa, maar die is nooit verder gekomen dan de C. Predikant J. Schotel en boekhandelaar W. Eekhoff namen de D tot en met Z voor hun rekening. Het duo was wat wijdlopig in hun beschrijvingen, maar de zoekfunctie op de cd heft dat bezwaar op.
Van de meeste personen in deze uitgave kom je echter niet op het idee ze te gaan zoeken. Elke grietman, kapitein of wasvrouw uit de zestiende eeuw die ooit eerder beschreven was, heeft een lemma. Daarmee is het Biographisch Woordenboek een Who is Who van Nederland tot 1878.
Biographisch Woordenboek der Nederlanden 1852-1878 door A.J. van der Aa. Centraal Bureau voor Genealogie, euro 39,00
Jacob van Lennep
Bezichtiging van Het Loo, een ontmoeting met ‘de stugge Friezen’, karbonades met wijn en regelmatig een glas madeira. Jacob van Lennep (1802-1868), politicus, schrijver en levensgenieter, ondernam op 21-jarige leeftijd een wandeltocht door Nederland. Hij schreef zijn ervaringen op in een dagboek.
In 2000 werd dat in Lopen met Van Lennep hertaald door Marita Mathijsen en van een inleiding voorzien door Geert Mak. De RVU zond datzelfde jaar een negental televisieafleveringen uit over de wandeltocht. Die worden deze zomer herhaald en zijn op de website te bekijken.
Daarnaast biedt de site een mooie schematische visualisatie van de wandelroute, ondersteund door beeld- en geluidsfragmenten en passages uit het dagboek.
www.jacobvanlennep.nl
Indië
Hoe zagen de woonhuizen in Nederlands-Indië eruit en waar ging men naar school? Waarom besloten sommige Indische Nederlanders na de soevereiniteitsoverdracht in 1949 te vertrekken uit de voormalige kolonie, maar bleven anderen? De Stichting Mondelinge Geschiedenis Indonesië (SMGI) verzamelde 724 interviews met mensen die in Nederlands-Indië hebben gewoond. Op de dubbele cd-rom Indië verteld zijn 35 interviews bijeengebracht, onderverdeeld in twaalf thematische hoofdstukken. De nadruk van de verhalen ligt niet op politiek, maar op het dagelijks leven in Indië.
De fraaie cd-rom’s zitten in een mooi boekwerkje en zijn voorzien van inleidende teksten, foto’s en een topografische kaart. Een aanrader voor iedereen die geïnteresseerd is in de geschiedenis van voormalig Nederlands-Indië.
Indië verteld, Herinneringen, 1930-1950. Walburg Pers, euro 19,95
Dit artikel is exclusief voor abonnees
Digitaal
Biografisch woordenboekDe 21-delige versie van het Biographisch Woordenboek der Nederlanden is nu op één schijfje gezet. Toen dit monsterkarwei in 1878 voor het eerst verscheen, werd het toegeschreven aan Abraham Jakob van der Aa, maar die is nooit verder gekomen dan de C. Predikant J. Schotel en boekhandelaar W. Eekhoff namen de D tot en...
Boeken top 10
1. Amerikanen zijn niet gek. Over Bush en baseball, misdaad en miljonairs, kerken en casino’s, porno en politiekdoor Charles GroenhuijsenBalans, euro 16,50 2. Nagekomen flessenpostdoor Geert MakAtlas, euro 3,90 3. Gedoemd tot kwetsbaarheiddoor Geert MakAtlas, euro 5,00 4. In Europa. Reizen door de twintigste eeuwdoor Geert MakAtlas, euro 39,90 (paperback) en euro 59,90 (2 delen...
Recent verschenen
Hanna Ahrendt, Eichmann in Jeruzalem. De banaliteit van het kwaad. 448 p. Atlas, euro 24,90 Tweede druk van de vertaling (de eerste kwam uit in 1969) van het beroemdste werk van filosofe Hanna Ahrendt. Haar stelling dat Eichmann een ‘doorsneemens was, een kleine maar ambitieuze bureaucraat, verleid door een totalitaire staat’ wordt in de wetenschap...
Gehannes met de witte vlag
Na de meidagen van 1940 wist iedere goede Nederlander hoe de verpletterende nederlaag verklaard moest worden. De Duitsers hadden oneerlijk gevochten; vermomd als nonnen of als Nederlandse soldaten, schuilend achter krijgsgevangenen en geholpen door een vijfde colonne van NSB’ers. Desalniettemin hadden de dappere Nederlandse soldaten zich als leeuwen geweerd, duizenden Duitsers neergemaaid, een hele luchtvloot...
Een bruine wetenschap
Het heeft de Nederlandse volkskunde nooit ontbroken aan kleurrijke figuren. Van de serieuze Leidse hoogleraar Jan de Vries (1890-1964), die tijdens de oorlog in nazistisch vaarwater belandde en leider werd van de Kultuurkamer, tot en met de geïnspireerde christen-socialist P.J. Meertens (1899-1985), onvergetelijk geportretteerd als meneer Beerta in Voskuils Het Bureau. In haar biografische portrettengalerij...
De ware intellectueel kent zichzelf
Een auteur is klassiek, schreef Huizinga eens, als hij na zijn dood nog wordt gelezen. Onder de Nederlandse historici zijn dat er niet zoveel. Huizinga zelf zal op ieders lijst voorkomen. Fruin ook, maar die wordt niet meer herdrukt en loopt gevaar bij jongeren in vergetelheid te raken. Zijn pech is dat hij nooit een...
De menselijke eigenwijsheid is onuitroeibaar
Willem Frederik Hermans zei ooit: ‘Schrijven vind ik alleen de moeite waard als je de ambitie hebt om iets te schrijven, dat nog niet eerder geschreven is.’ Wie die uitspraak tot zich laat doordringen en nadenkt over het verschijnsel ‘handboek’ beseft wat een merkwaardig genre dat eigenlijk is. Wat bezielt iemand om een tamelijk braaf...
Gezien
Iedereen komt vrolijk thuis van het vernieuwde Spoorwegmuseum. De nieuwe attracties zijn prachtig, en in de centrale hal kunnen jongetjes op oude treinstellen ouderwets sjorren aan hendels en stoomfluiten. Waardering: 10 van 10Iedereen wil het zien: het vernieuwde Spoorwegmuseum, dat sinds juni weer open is. En terecht! Op deze woensdagmiddag staat er een rij bij...
Lifestyle & trends
De hotspots van achttiende-eeuws Parijs. Lekker weg in de jaren dertig. Haute couture in de Middeleeuwen. Trends zijn van alle tijden. Deze keer: de liefdesbrief. ‘Maar als ik u verlies, welke hoop rest mij dan nog? Welke reden zal ik nog hebben de pelgrimage van het leven te vervolgen?’ Deze onsterfelijke woorden schreef Héloïse in...
Geschiedenis voor uilskuikens
Het is een aardig idee: een wereldgeschiedenis voor mensen die niets van geschiedenis weten, maar bereid zijn zich de essentialia van de menselijke geschiedenis eigen te maken, mits dat niet al te veel moeite kost. Peter Haugen, de auteur van World History for Dummies, schrijft met nadruk dat geschiedenis leuk is en het best kan...
Stad & Land
Een fototentoonstelling over de wederopbouwwijk, een boek over beroemde plaatsgenoten – in heel Nederland houden mensen, archieven en verenigingen zich bezig met de plaatselijke historie. Hun initiatieven komen hier aan bod. Deze maand: het album amicorum voor Anna Bosboom-Toussaint. In de negentiende eeuw was ze veruit de belangrijkste Nederlandse schrijver van historische romans: Anna Louisa...
Souvenir
In de serie ‘Souvenir’ tonen bekende Nederlanders hun aandenken aan een roerige periode in hun leven. Dit keer Dries van Agt met een boek over de treinkaping door Molukkers bij De Punt. ‘Je kunt ervan uitgaan dat wat hij schrijft bijna zeker waar is,’ zegt Dries van Agt. De voormalig minister-president heeft De Molukse acties...
