Alle artikelen
Ook de naoorlogse zuivering van de beroepsgroep vond achter gesloten deuren plaats, ontdekte Raymund Schütz. De zuivering hing nauw samen met rechtsherstel, en omdat de Broederschap der Notarissen hierin een spilfunctie vervulde, had zij een sterke positie tegenover de minister van Justitie. Deze verleende notarissen vrijstelling van vervolging in ruil voor een ‘vrijwillige’ restitutieregeling. Recht speelde hierbij geen rol; het deksel moest op de put.
Raymund Schütz
Achter gesloten deuren
Tijdschrift voor Geschiedenis, 2010/1
Dit artikel is exclusief voor abonnees
Foute Notarissen
Tijdens de Tweede Wereldoorlog is er veel Joods onroerend goed onteigend en doorverkocht. Notarissen speelden hierin een wezenlijke rol, beschermd door de notariële geheimhouding. Ook de naoorlogse zuivering van de beroepsgroep vond achter gesloten deuren plaats, ontdekte Raymund Schütz. De zuivering hing nauw samen met rechtsherstel, en omdat de Broederschap der Notarissen hierin een spilfunctie...
Huygens als womanizer
Als een spin zat Constantijn Huygens (1596-1687), de Nederlandse Homo universalis, in het culturele web van Europa. Hoewel mannen dit web domineerden wist Huygens als geen ander ook vrouwen in zijn netwerk te betrekken. Met zijn galante woordenspel en vrijages per post deed Huygens zijn reputatie als womanizer eer aan. In opdracht van het Huygens...
Alexander Pechtold pleit voor transparantie overheidsarchieven
‘De Nederlandse overheid loopt verschrikkelijk achter met het openbaar maken van haar archieven,’ signaleert D66-lijsttrekker Alexander Pechtold. ‘Er moet nog 800 kilometer aan documenten worden weggewerkt. We zijn pas bij 1975.’ De officiële termijn voor overdracht van archieven van de centrale overheid aan het Nationaal Archief is twintig jaar. Pechtold vindt dat het allemaal transparanter...
Lezersforum: ‘Zonder echte museumstukken wordt het niets’
Het Nationaal Historisch Museum (NHM) in oprichting heeft geen eigen collectie. Volgens 55 procent van de 148 respondenten moeten andere musea daarom ruimhartig stukken uitlenen. Een minderheid van 24 procent ziet daar de wenselijkheid niet van in. H.A. Laurentius weet het zeker: zonder historische stukken ‘wordt het niets met het NHM’. Hij heeft P.J.A.J. Lemmens...
In beeld: Stembuskoorts
Verkiezingstijd: politici rennen af en aan, de zeepkist wordt afgestoft, de rozen uitgedeeld. Terwijl de politieke kopstukken elkaar verdringen in televisiestudio’s verzetten duizenden vrijwilligers het echte werk. Maar niets is nieuw tijdens deze verkiezingen. Zelfs het potlood niet. Hoewel de eerste stemmachines uit de negentiende eeuw stammen, maakt Nederland pas in 1966 kennis met het...
Het antikoloniale front van Anton de Kom en Mohammad Hatta
Judith de Kom is overleden. Ze streed jarenlang voor eerherstel van haar vader Anton de Kom, die in Nederland een voedingsbodem vond voor een fel antikoloniaal nationalisme.
Charles-François Lebrun: stadhouder van Napoleon
In 1810 werd Nederland door de Franse keizer Napoleon geannexeerd. Charles-François Lebrun werd gouverneur-generaal. Terwijl de keizer hard optreden van hem verlangde, heette hij in Nederland algauw ‘de goede stadhouder’. Op 14 juli 1810 spoedden de burgemeester van Amsterdam en zijn naaste medewerkers zich naar Alphen aan den Rijn om eer te bewijzen aan de...
Robert Jacob Gordon: dansen met kaffers
Nederlandse kolonisten in Zuid-Afrika voerden in de achttiende eeuw bloedig oorlog tegen de zwarte bevolkingsgroepen. VOC-commandant Robert Jacob Gordon bezag het met gemengde gevoelens. Als antropoloog en avonturier koesterde hij sympathie voor de inheemse volken.
Boerenslimheid tegen Britse overmacht
In 1899 brak de Boerenoorlog uit, waarin het almachtige Britse Empire het opnam tegen twee kleine Boerenrepublieken in Zuid-Afrika. De uitkomst van deze ongelijke strijd stond van begin af aan vast. Toch slaagden de Boeren erin om de ‘rooinekken’ mee te sleuren in een jarenlang conflict, met grote gevolgen. Het verhaal van de Boerenoorlog begint...
Wat moet er in het Nationaal Historisch Museum?
Over de plek en de vorm van het Nationaal Historisch Museum is al volop gediscussieerd. Maar wat zou er absoluut te zien moeten zijn? Een eerste aanzet met twintig voorwerpen uit de twintigste eeuw. 1. Privaat (1901) Het kwam in de benepen woningen van rond 1900 geregeld voor dat mensen hun behoefte moesten doen op...
Tentoonstelling: Stemmen in de sobere sfeer van Drees
Sinds wanneer mogen we in Nederland stemmen? En waarom? Waardoor ontstonden politieke partijen? Het zijn belangrijke vragen die de expositie Stemmen! in het Haags Historisch Museum aansnijdt. Het museumpand is statig en kijkt uit over de Hofvijver, tientallen meters narcissen en een beeld van ‘zoon Jantje’. De expositie is ondergebracht in een klein zaaltje onderin....
Website: Een historisch tijdschrift op de iPad
Hoe zou Historisch Nieuwsblad eruitzien op de iPad? U weet wel, de door Apple met veel bombarie aangekondigde opvolger van de iPhone? Het apparaat is pas sinds 3 april in de Verenigde Staten te koop, maar uitgevers zijn al maanden aan het experimenteren met deze kruising tussen een telefoon en een laptop. Op het web...
