Home Alle artikelen

Alle artikelen

Een overzicht van de artikelen die we recent hebben gepubliceerd.
Een groep prominente Indonesiërs heeft een twintigste-eeuwse massamoordenaar voorgedragen als Nationale Held van Indonesië. Luitenant-generaal Sarwo Edhie Wibowo gaf in 1966 leiding aan een elite-eenheid die ermee was belast de communistische partij op Java te helpen uitroeien. Hierbij kwamen naar schatting een half miljoen Indonesiërs om het leven. De in 1989 overleden Sarwo Edhie is voorgedragen door legerofficieren en voormalige studentenactivisten van de generatie 1966. Zij besloten daartoe op 10 januari jongstleden, tijdens de 44ste herdenking van ‘Tritura’. De Tritura – kort voor Tri Tuntutan Rakyat – waren de drie eisen die de verenigde anticommunistische studenten in 1966 stelden: ontmanteling van de communistische partij PKI, wijziging van het kabinet van Soekarno en verlaging van de rijstprijzen.

De aanwezigen tijdens de reünie, onder wie voormalig legeropperbevelhebber Sutarto Endriartono, prezen Sarwo Edhie voor zijn aandeel in de bestrijding van de PKI. Tijdens de bloedige zuiveringen van 1966 trainde zijn elite-eenheid RPKAD lokale moslimmilities om korte metten te maken met de kafir harbi: de ‘oorlogszuchtige ongelovigen’.

Door zijn kritiek op het regeringsbeleid raakte Sarwo Edhie al snel uit de gratie bij de nieuwe president, Soeharto. Die stuurde hem in 1969 naar West-Papoea, waar hij als legercommandant de supervisie had over de omstreden volksraadpleging. Die resulteerde in de Indonesische inlijving van het gebied.

Alleen de Indonesische regering kan iemand tot Nationale Held benoemen. De invloedrijke Partai Demokrat (PD) heeft inmiddels zijn steun toegezegd. De PD is de regeringspartij van president Yudhoyono, Sarwo Edhies schoonzoon. De president zat begin jaren zeventig als jonge kadet op de militaire academie in Magelang, waarvan Sarwo Edhie toen het hoofd was. Hij ontmoette er de derde dochter van Sarwo Edhie, Kristiani Herrawati, zijn latere echtgenote. In 1973 studeerde Yudhoyono af als beste van zijn lichting.

De massamoorden van 1965-1966 liggen nog erg gevoelig in Indonesië. Begin januari verbood het Indonesische Openbaar Ministerie de publicatie van vijf boeken over het onderwerp, waaronder Pretext for Mass Murder van de Amerikaanse schrijver John Roosa. Ook een nieuw Indonesisch boek over het communistisch gezinde cultuurbureau Lekra in de jaren vijftig en zestig staat op de zwarte lijst.

Dit artikel is exclusief voor abonnees

Begrijp het heden, begin bij het verleden: met HN Actueel lees je historische achtergronden bij het nieuws van vandaag. Je hebt al een abonnement voor €4,99 per maand.
Artikel

‘Javaanse beul’ wordt Nationale Held

Een groep prominente Indonesiërs heeft een twintigste-eeuwse massamoordenaar voorgedragen als Nationale Held van Indonesië. Luitenant-generaal Sarwo Edhie Wibowo gaf in 1966 leiding aan een elite-eenheid die ermee was belast de communistische partij op Java te helpen uitroeien. Hierbij kwamen naar schatting een half miljoen Indonesiërs om het leven. De in 1989 overleden Sarwo Edhie is...

Lees meer
Artikel

MI5 liet zich verrassen door IRA

De Britse veiligheidsdienst MI5 werd in de jaren zestig verrast door de Noord-Ierse terreurorganisatie IRA. Terwijl de eerste bommen afgingen, richtte MI5 zich nog op de restanten van het Britse wereldrijk. De dienst wist meer van Jamaica, Kenia en andere (voormalige) koloniën dan van het eigen Noord-Ierland. Dat is een van de belangrijkste conclusies van...

Lees meer
Artikel

Slachtoffers Marokkaanse dictatuur eisen excuses

De slachtoffers van de dictatoriale Jaren van Lood in Marokko, tussen 1956 en 1999, wachten nog steeds op excuses van de Marokkaanse overheid. Dat verklaarde onlangs de voorzitter van het Forum Vérité et Justice, dat in Marokko opkomt voor de mensenrechten. ‘Het is geen surrealistische eis,’ aldus voorzitter Mustapha Manouzi. Marokko heeft de laatste jaren...

Lees meer
Interview

Piet van Wijk: ‘We lopen tegen een rijpe appelboom’

‘In de wandelgangen hoor ik dat lobbyen een belangrijk onderdeel van mijn werk wordt,’ zegt Piet van Wijk, die per 15 maart Ad van Liempt opvolgt als coördinator geschiedenis bij de NPS en de VPRO. Hij gaat zich bezighouden met geschiedenis op radio, televisie – inclusief het digitale kanaal Geschiedenis 24 – en internet. Van...

Lees meer
Het omroepbeleid in Nederland was altijd tweeslachtig
Het omroepbeleid in Nederland was altijd tweeslachtig
Interview

Het omroepbeleid in Nederland was altijd tweeslachtig

Na een derde boete wil de NPO dat het kabinet de vergunning van Ongehoord Nederland intrekt. Het omroepbeleid is al decennia tweeslachtig en wispelturig.

Lees meer
Artikel

Lezersforum: ‘Vaderlandse geschiedenis geeft je wortels’

‘Het is bedroevend wat de jeugd tegenwoordig leert over onze geschiedenis!’ vindt J.H. Prins, die volgens eigen zeggen ‘van de oude stempel (78)’ is. Van de 241 forumdeelnemers is 77 procent het eens met de stelling: ‘In het onderwijs moet meer aandacht komen voor vaderlandse geschiedenis.’ Slechts 18 procent is het daarmee oneens. De meeste...

Lees meer
Artikel

Stelling ‘De PvdA had nooit voor de Derde Weg moeten kiezen’

Anton van HooffVoormalig hoofddocent klassieke geschiedenis aan de Universiteit van Nijmegen‘Daar ben ik het helemaal mee eens. Ik heb nooit ingezien waarom de sociaal-democratische idealen plots aangepast moesten worden aan de ideologie van de vrije markt. Het kapitalisme heeft nu eenmaal enkel het eigenbelang voor ogen. Terwijl de sociaal-democratische politicus de taak heeft een rechtvaardige...

Lees meer
Column

Maarten van Rossem

Op 14 maart 2002 presenteerde Pim Fortuyn een omvangrijk verkiezingsprogramma voor zijn LPF, dat tevens een analyse was van alles wat volgens hem in Nederland sedert de vroege jaren tachtig was misgegaan: De puinhopen van Paars. Fortuyn was van mening dat de politiek het volledig had laten afweten. Het vaderland was in de greep van...

Lees meer
Column

Jolande Withuis

Het was een feestelijke bijeenkomst, de presentatie van het vernieuwde Historisch Nieuwsblad. Maar de treinreis op 17 december van Amsterdam terug naar mijn woonplaats kostte me vijf uur. Drieënhalf uur vertraging. Wat een opluchting als je na urenlang zenuwachtig rondhangen in de stationshallen van Utrecht, Amersfoort of Amsterdam ten slotte toch nog de sleutel in...

Lees meer
Martelaren van Gorcum worden opgehangen
Martelaren van Gorcum worden opgehangen
Artikel

De Martelaren van Gorcum

Het staat bekend als een van de dieptepunten in de opstand tegen Spanje: de moord in 1572 op negentien katholieke geestelijken in Gorcum, op bevel van de roekeloze geuzenleider Lumey. Toch is het deze bloedige daad die het verzet tegen Spanje van moeizame plannenmakerij omzet in een slagvaardiger organisatie.

Lees meer
Rutger Jan Schimmelpenninck (1761-1825)
Rutger Jan Schimmelpenninck (1761-1825)
Artikel

Rutger Jan Schimmelpenninck (1761-1825)

Rutger Jan Schimmelpenninck klom van patriot, volksvertegenwoordiger en ambassadeur in Parijs en Londen op tot raadpensionaris. Daarmee werd hij in 1805 de eerste en laatste Nederlandse dictator. Alleen moest hij wel doen wat Napoleon zei. Toen Rutger Jan Schimmelpenninck (1761-1825) in 1805 werd geïnstalleerd in zijn hoogste ambt, stond Nederland al tien jaar onder Franse...

Lees meer
Lombok-comités en Transvaalkoorts
Lombok-comités en Transvaalkoorts
Artikel

Lombok-comités en Transvaalkoorts

Nederlanders hebben het imago van een nuchter volkje. Maar rond 1900 was die nuchterheid even ver te zoeken. Mede onder invloed van de ‘pacificatie’ van Nederlands-Indië vierde het nationalisme hoogtij. Nederland klopte zich op de borst en bemoeide zich zelfs met de strijd van de ‘stamverwante’ Boeren in Zuid-Afrika tegen de Britten. Militant nationalisme In...

Lees meer
Loginmenu afsluiten