Alle artikelen
Een sprookjesweeshuis, een pratende kip en een ‘cacque-dose’ – met Frans accent. Het Amsterdam Museum, voorheen Amsterdams Historisch, is vernieuwd. Ook dit museum zet vol in op entertainment van kinderen en het voorlichten van de onwetende bezoeker. Zo’n aanpak kan zijn doel voorbijschieten, maar de nieuwe permanente tentoonstellingen Het kleine weeshuis en Amsterdam DNA zijn geslaagd.
Het kleine weeshuis is bedoeld voor kinderen, maar ook leuk voor volwassenen. Een sprookjesachtige impressie van een zeventiende-eeuws weeshuis is het decor. Van de zeventiende eeuw tot ver in de twintigste eeuw was het gebouw van het Amsterdam Museum namelijk een weeshuis. Bezoekers moeten inloggen en hun leeftijd invoeren. Kinderen tot zes jaar krijgen dierenverhalen te horen. Oudere kinderen kunnen op zoek naar weesjongen Jurriaan.
De bezoeker passeert wonderlijke taferelen: een kantoortje met een ganzenveer, een dik boek dat praat, de ‘cacque-dose’, zoals de wc zichzelf noemt, en in de keuken een pratende kip en een bierkan die twist met de Bijbel.
Over the top? Toch niet. Het verhaal is vriendelijk, loopt goed af, en de dieren en voorwerpen beschrijven hoe het ooit echt toeging in het weeshuis. Zo aten de kinderen met z’n vieren van één bord en sliepen ze met drie in een bed. Onder het eten las een van de kinderen voor uit de Bijbel. Bezoekertjes mogen een zwart-rood weeskostuum aanpassen en in zo’n driepersoonsbedje gaan liggen.
De nieuwe algemene presentatie over de hoofdstad Amsterdam DNA is wat minder excentriek. Hij bestaat uit filmpjes, geluidsfragmenten en teksten. Zo is er een filmpje dat helder uitlegt hoe Amsterdam een protestantse stad werd. Er is een filmpje over de bouwwoede rond 1900, en een over de veelbesproken tolerantie. Er zijn ook aardige graphics, die bijvoorbeeld laten zien hoe laag Amsterdam ligt ten opzichte van andere wereldsteden. Onder de voorwerpen veel schilderijen: van patriciërs, van de vrouw van Rembrandt, en een gemaakt door Israëls, met paarden en werklieden.
Deze expositie is geslaagd omdat hij zijn doel – bezoekers aan Amsterdam inspireren om met een historische blik naar de stad te kijken en historische plekken te gaan bezoeken – bereikt. De korte introducties smaken naar meer. Fijn daarom dat iedere bezoeker een boekje krijgt met tips voor bezienswaardigheden in de omgeving, gekoppeld aan thema’s op de tentoonstelling. Bij ‘ondernemersgeest’ staan sigarenwinkel Hajenius en de Bonneterie, bij ‘vrijheidszin’ kraakpand Vrankrijk. Via de persoonlijke inlogcode kunnen bezoekers zelfs een uniek bezoekadvies krijgen.
‘Creativiteit’, ‘ondernemersgeest’, ‘burgerzin’: hoogdravende woorden komen niet onverwacht in zo’n stadsexpositie. Amsterdam DNA begint ermee, maar verderop valt het mee. Nare episodes als slavernij en Jodenvervolging komen ook aan de orde. In het deel over Damslapers en kamperen in het Vondelpark biecht het museum eerlijk op dat de hoofdstad tegenwoordig niet meer zo vrij is. Vandaag de dag neemt ze inwoners en bezoekers graag stevig bij de hand.
Amsterdam DNA en Het kleine weeshuis.
Permanente opstellingen van het Amsterdam Museum
Kalverstraat 92, Amsterdam. Open: ma-vr 10-17 uur, za-zo 10-18 uur. Info: 020-52 31 822 of www.amsterdammuseum.nl
Dit artikel is exclusief voor abonnees
Creativiteit, ondernemersgeest en burgerzin
Een sprookjesweeshuis, een pratende kip en een ‘cacque-dose’ – met Frans accent. Het Amsterdam Museum, voorheen Amsterdams Historisch, is vernieuwd. Ook dit museum zet vol in op entertainment van kinderen en het voorlichten van de onwetende bezoeker. Zo’n aanpak kan zijn doel voorbijschieten, maar de nieuwe permanente tentoonstellingen Het kleine weeshuis en Amsterdam DNA zijn...
Met hart en ziel online
In Nederland heeft meer dan 90 procent van de bevolking toegang tot internet. Daarmee zijn we wereldwijd een van de koplopers. Ook wat betreft het gebruik van social media spant Nederland wereldwijd de kroon. Met een volk dat zo graag zoveel tijd op internet doorbrengt, valt te verwachten dat allerhande (amateur)historici inmiddels hun weg in...
Film: Signalementen
Clint EastwoodJ. EdgarNu in de bioscoopClint Eastwood is 81, maar maakt nog ieder jaar een film. Dat is bijzonder, maar nog bijzonderder is dat hij de laatste jaren geregeld serieuze historische films maakt. Zo filmde Eastwood vijf jaar geleden een imponerend tweeluik over de slag om het Japanse eilandje Iwo Jima in de Tweede Wereldoorlog:...
IJzeren dame zonder tanden
De naam Margaret Thatcher staat nog steeds garant voor schuimbekkende reacties. Geen Engelse ex-politicus roept meer controverse op dan de vrouw die onder meer de geschiedenis heeft gehaald als de Britse premier die het langst in het zadel zat. Van 1979 tot 1990 had Thatcher de touwtjes strak in handen en voerde zij een bikkelhard...
IJzeren dame zonder tanden
De naam Margaret Thatcher staat nog steeds garant voor schuimbekkende reacties. Geen Engelse ex-politicus roept meer controverse op dan de vrouw die onder meer de geschiedenis heeft gehaald als de Britse premier die het langst in het zadel zat. Van 1979 tot 1990 had Thatcher de touwtjes strak in handen en voerde zij een bikkelhard...
Amerikaanse dromers
In een briljant en uitdagend boek zet historicus Michael Kazin uiteen wat de linkse beweging voor de Amerikaanse samenleving heeft betekend. Op vele plaatsen leest zijn overzicht als een necrologie van progressief Amerika, een linkse traditie die nooit voet aan de grond heeft gekregen en alleen gedurende de betrekkelijk korte periode tussen 1870 en de...
Malariaparasiet, zoete aardappel en rode aardworm
Op de School met den Bijbel die ik eind jaren zestig bezocht ging geschiedenis over graven, hertogen en koningen. Slechts af en toe dook iemand uit het ‘gewone volk’ op, zoals veerman Jan Koppelstock, die een belangrijke rol gespeeld zou hebben bij de inname van Den Briel. Toen ik tien jaar later geschiedenis ging studeren,...
Nederland in kaarten
Uitgeverij Noordhoff had wel verwacht met de uitgave van de Bosatlas van de geschiedenis van Nederland een goede zet te doen, zo vlak voor de feestdagen. Maar dat de 4 kilo wegende gigant een regelrechte kaskraker zou worden, moet ook de Groningers hebben verrast. De atlas is met zijn 99 euro bepaald niet goedkoop, maar...
Capabel, zelfbewust, uitgesproken
Wie verhinderde dat Nederland al in 1952 kennismaakte met het fenomeen ‘vrouwelijke minister’? Een andere vrouw: koningin Juliana. De majesteit vond dr. M.G.M. Klompé (1912-1986) ‘te licht’. Maar ook de minister-president zag het met de ‘agressieve’ Gelderse niet zitten. Uit Klompés biografie van de hand van Gerard Mostert valt aardig op te maken hoe haar...
Boeken: Signalementen
Auschwitz-OświęcimHans Citroen en Barbara Starzyńska416 p. Post Editions, Є 35,00De opa van beeldend kunstenaar Hans Citroen zat gevangen in concentratiekamp Auschwitz, dat hij altijd aanduidde als ‘je weet wel’. Kleinzoon Citroen kwam vele jaren na de oorlog op een andere manier in Auschwitz terecht: door de liefde voor de Poolse Barbara Starzyńska, opgegroeid in dit...
Geen neogotiek of moderne hekserij
Het zij ten overvloede gezegd: dit boek van de 63-jarige Nijmeegse hoogleraar middeleeuwse geschiedenis Peter Raedts gaat niet over de Middeleeuwen, maar over de constructie, de ‘uit-vinding’ van de Middeleeuwen, en over de historische context waarbinnen dit gebeurde. De ontdekking van de Middeleeuwen behandelt dus de ‘inventie’, zoals de auteur het noemt, van het culturele,...
Russische soldaten verkrachten niet
Eva Tas (1915-2007) was een uitzonderlijke communiste. Dat had ik al begrepen toen ik nog op de lagere school zat. Zij werkte net als mijn vader direct na de oorlog op de Amsterdamse redactie van het dagblad De Waarheid, waar ze op de armoedige jongens om haar heen diepe indruk maakte. Eva Tas was mondain...
