Alle artikelen
Je hoort weleens zeggen dat over de Tweede Wereldoorlog niets nieuws meer te vertellen valt. Alles is onderzocht. Drugs in het Derde Rijk toont op spectaculaire wijze het tegendeel.
De Duitse wetenschapsjournalist Norman Ohler geeft een nieuw beeld van de oorlogvoering en ook van de persoon Hitler. Zowel soldaten als Hitler (en ook de kliek om hem heen) gebruikten op grote schaal drugs. Een van de mooiste passages in dit boek is de beschrijving van de Blitzkrieg in mei 1940. De razendsnelle opmars was alleen mogelijk dankzij de overvloedige consumptie van Pervitin (methamfetamine), die ervoor zorgde dat soldaten dagenlang wakker bleven.
Theo Morell
Gaandeweg de oorlog werd de positie van Theo Morell, Hitlers lijfarts, steeds sterker. Hij voorzag Hitler elke dag van drugsinjecties. Zelfs bij stafbesprekingen was Morell aanwezig, tot ongenoegen van de generaals. Hitler maakte zich meer en meer los van de werkelijkheid. Het gebrek aan realiteitszin had ernstige gevolgen voor het verloop van de oorlog: ‘Vaak stuurde Hitler zijn eenheden lukraak naar het slagveld, zonder enig inschattingsvermogen omtrent hun uitrusting, gevechtskracht of bevoorrading.’
Ohler sluit zijn boek af met een beschrijving van de zoektocht van de legerleiding in 1945 naar een superdrug. De experimentele samenstelling daarvan maakte veel slachtoffers.
Hitler stierf in zijn bunker te Berlijn. De drugs waren op en Morell was vertrokken.
Frans Smits is hoofdredacteur van Historisch Nieuwsblad.
Dit artikel is exclusief voor abonnees
Drugs in het Derde Rijk – Norman Ohler
Je hoort weleens zeggen dat over de Tweede Wereldoorlog niets nieuws meer te vertellen valt. Alles is onderzocht. Drugs in het Derde Rijk toont op spectaculaire wijze het tegendeel. De Duitse wetenschapsjournalist Norman Ohler geeft een nieuw beeld van de oorlogvoering en ook van de persoon Hitler. Zowel soldaten als Hitler (en...
‘The Black Door: Spies, Secret Intelligence and British Prime Ministers – Rory Cormac en Richard Aldrich
Over de Britse geheime diensten zijn de afgelopen jaren kloeke biografieën verschenen. In dit boek richtten de auteurs hun aandacht op de verhouding tussen Britse premiers en hun geheim agenten. De eerste Britse premier die interesse toonde in spionageactiviteiten was Herbert Asquith. In het eerste decennium van de vorige eeuw zorgden pulpromans over Duitse spionnen...
Het huis van de dood – Daniel Beer
Enkele jaren geleden was tijdens een expositie in de Hermitage in Amsterdam een Russische kerkklok te zien die eind zestiende eeuw de bevolking had opgeroepen in opstand te komen. Als straf was de klok gegeseld, ontdaan van zijn ‘tong’ (= klepel). Ook werd de klok naar Siberië verbannen. Er zijn van die momenten dat je...
FILMRECENSIE: Riphagen
Het ontbreekt in Nederland niet aan speelfilms over Nederlandse verzetshelden, maar Riphagen is de eerste over een gewetenloze oorlogsopportunist. Een verraderlijker collaborateur dan Andries (Dries) Riphagen is moeilijk te vinden. Na een criminele carrière in de jaren dertig in Amsterdam, die hem de bijnaam ‘Al Capone’ opleverde, speelde Riphagen in de oorlog...
MIJN HELD: Taco Dibbits over Marten en Oopjen
Taco Dibbits, directeur van het Rijksmuseum, roemt de portretten die Rembrandt in 1634 schilderde van de jonggehuwden Marten en Oopjen. De schilderijen zijn afwisselend te zien in Amsterdam en in het Louvre in Parijs. Waarom noemt u Marten en Oopjen historische helden? ‘Dit pasgehuwde zelfbewuste stel staat symbool voor de glorietijd en de...
Norman Ohler over Drugs in het Derde Rijk
Hoe grootschalig was het drugsgebruik onder Duitse soldaten tijdens de Tweede Wereldoorlog? Was Adolf Hitler een drugsverslaafde? De Duitse wetenschapsjournalist Norman Ohler schrijft hierover in zijn boek Drugs in het Derde Rijk. ‘Morell was ten alle tijde beschikbaar om Hitler verschillende drugs toe te dienen.’ Hoe bent u op het idee gekomen voor dit boek?...
Italiaanse meesters in de keuken
In de vijftiende eeuw zette Italië op vele vlakken de toon in Europa. We kennen allemaal de grote Italiaanse bouwmeesters en kunstenaars die onder invloed van de Renaissance de klassieken deden herleven. Wat minder bekend is dat Italië ook in de keuken een leidende rol had en enkele ‘Italiaanse meesters’ voortbracht die hun weerga in...
Holmes’ bonfire (1666)
Op 20 augustus 1666 branden de Britten het dorp West-Terschelling plat. Een dag eerder hebben ze een grote Nederlandse handelsvloot in vlammen laten opgaan. Holmes’ bonfire heet deze triomf in Engeland, naar de aanstichter Robert Holmes. In de tweede helft van de zeventiende eeuw lopen de spanningen tussen de Engelsen en de...
De Lange Mars van Mao
Tijdens een helse tocht dwars door China hielden de dappere communisten stand tegen een nationalistische overmacht. Tenminste, zo stelde communistenleider Mao Zedong de beroemde ‘Lange Mars’ graag voor. De werkelijkheid was anders. Hoe word je een succesvol dictator? Natuurlijk moet je een ongekende honger naar macht bezitten, en uiteraard moet je volstrekt gewetenloos en meedogenloos...
De Culturele Revolutie van Mao Zedong
Toen de communistische leider Mao Zedong zijn greep op China dreigde te verliezen, bedacht hij een list. In 1966 lanceerde hij de Culturele Revolutie. Dat was in feite een burgeroorlog, waaruit hijzelf als held tevoorschijn kwam. ‘Vandaag ben ik de gelukkigste mens ter wereld. Ik heb onze grote leider voorzitter Mao gezien.’ Tienduizenden Chinese jongeren...
COLUMN: Annegreet van Bergen over de Solex
Voor veel arbeiders was de brommer een tussenstation naar een klein autootje. Ze konden er verder mee reizen. Al was dat hoogst oncomfortabel, constateert Annegreet van Bergen. In groepsverband op een Solex toeren is tegenwoordig een gewild, nostalgisch uitje. Als ik zo’n zwerm ouderwetse brommertjes zie tuffen, heb ik het idee een typisch oud-Nederlands tafereel...
De Beeldenstorm raasde over de Nederlanden
Woedende protestanten sloegen in het najaar van 1566 het interieur van katholieke kerken in de Nederlanden kort en klein. Maar de gebouwen vernielden ze niet. Daar wilden ze hun eigen diensten houden. Ooit verdiende Sebastiaan Matte in Ieper zijn geld als hoedenmaker, maar sinds hij is gegrepen door het ware, protestantse geloof heeft hij zijn...
