Home Alle artikelen

Alle artikelen

Een overzicht van de artikelen die we recent hebben gepubliceerd.

De geur van gras, zingende vogels, de hele dag in de buitenlucht. Voor miljoenen Nederlanders werd kamperen de ideale manier om er even helemaal tussenuit te zijn. Al moesten ze zich wel aan strikte regels houden.

Handboek voor de verantwoorde kampeerder. Uitgave van de ANWB, eind jaren veertig.

Om halfzeven ’s ochtends luidde de gong: tijd om uit de slaapzak te kruipen. Op het oefenkampeerterrein van de ANWB in Ommen leerden campinggasten hoe ze verantwoord en sociaal – met de nadruk op het laatste – vakantie konden vieren. Onder toeziend oog van een mentor werden ze twee weken op de proef gesteld. Zetten ze hun tent netjes op? Lieten ze hun afval niet slingeren? Stond hun radio niet te hard? Hadden ze zich voorgesteld aan de buren? En – zeer belangrijk – zetten ze een hete ketel niet pardoes in het gras? Want dat gaf lelijke gele plekken. Wie alle proeven wist te doorstaan, kreeg een kampeerpaspoort, dat recht gaf op een plek op bijzondere campings. Het kon bij wangedrag overigens ook weer worden afgenomen.

De kampeerders moeten leren koken in de vrije natuur.

Dit artikel is exclusief voor abonnees

Begrijp het heden, begin bij het verleden: met HN Actueel lees je historische achtergronden bij het nieuws van nu. Je leest al vanaf €4,99 per maand.

Het kamp van de ANWB was in 1947 opgezet na een periode van vrijblijvendheid. Kamperen was in het begin van de eeuw in de mode geraakt onder sportieve types. Die bonden hun spullen bij voorkeur achter op de fiets en sloegen hun tent op waar ze maar wilden. Algauw leidde dat tot overlast. De kampeerders richtten vernielingen aan, ruimden hun rommel niet op en stookten vuurtjes die oversloegen op bos en hei.

Een kampeermentor inspecteert de tent. Velzen, 1950.

Huis op wielen

Aan het eind van de Eerste Wereldoorlog verschenen in het Verenigd Koninkrijk de eerste caravans. In Nederland was het vanaf 1928 zover. Aanvankelijk waren caravans erg duur; je kon ze daarom ook huren. Tegenwoordig telt ons land 562.000 caravan- of camperbezitters.

Vier kinderen spelen in een caravan, 1963.

Er moest iets gebeuren. Daarom opende de ANWB in 1925 het eerste officiële kampeerterrein in Nederland, compleet met een toiletgebouw, kampwinkel en kantine. Al snel kwamen er steeds meer van dit soort terreinen. Rond 1940 vierden tienduizenden Nederlanders hun vakantie onder een canvas dak. Om het publiek op te voeden kwamen er cursussen en handboeken, bijvoorbeeld Klaar voor ’t kamp van Ton Koot. En meer regels – zo was gemengd kamperen niet overal toegestaan. Zelfs stellen die getrouwd waren zagen de autoriteiten toch liever niet samen in één tent.

Kamperpeetvader

In 1908 maakte de Engelsman Thomas Hiram Holding internationaal furore met The Camper’s Handbook. Hij bedacht ook lichtgewicht tenten. Door hem geïnspireerd richtte Carl Denig in 1912 de Nederlandse Toeristen Kampeer Club op. Denig produceerde en verkocht eveneens tenten. Daarmee legde hij de basis voor een buitensportimperium dat nog steeds bestaat.

Thomas Hiram Holding voor zijn tent.

Op den duur trok het volk zich ook op kampeergebied weinig meer aan van het gezag. In 1974 werd het ANWB-oefenkamp opgeheven; kampeerders bepaalden zelf wel hoe strak de scheerlijnen moesten staan. Kamperen was inmiddels populair bij massatoeristen, die weinig meer op hadden met de eenvoud van de pioniers. Tenten werden groter, caravans luxer, de uitrusting completer. Op de camping werd het steeds meer zoals thuis.

ANWB Alarmcentrale

Kampeerders konden vanaf 1947 via de korte golf afstemmen op Radio Nederland Wereldomroep. Ze hoorden dan actualiteiten en sportnieuws. Maar ook oproepen van de ANWB Alarmcentrale aan vakantiegangers. Die moesten zich melden omdat er in Nederland aan het thuisfront problemen waren.

Jonge vrouwen ontbijten voor de tent. Leren kamperen op het ANWB-kamp Anna Hoeve in Ommen, 1962.
Hoe kamperen de ideale manier werd om er even tussenuit te zijn
Hoe kamperen de ideale manier werd om er even tussenuit te zijn
Beeldessay

Hoe kamperen de ideale manier werd om er even tussenuit te zijn

De geur van gras, zingende vogels, de hele dag in de buitenlucht. Voor miljoenen Nederlanders werd kamperen de ideale manier om er even helemaal tussenuit te zijn. Al moesten ze zich wel aan strikte regels houden. Om halfzeven ’s ochtends luidde de gong: tijd om uit de slaapzak te kruipen. Op het oefenkampeerterrein van de...

Lees meer
Israël bij het Suezkanaal.
Israël bij het Suezkanaal.
Interview

‘Israël moet zijn tegenstanders niet onderschatten’

Vijftig jaar geleden, op 6 oktober 1973, ontketenden Egypte en Syrië een verrassingsaanval op Israël tijdens Jom Kippoer.

Lees meer
Confronterende komedie over Coen
Confronterende komedie over Coen
Interview

Confronterende komedie over Coen

Wat zou Jan Pieterszoon Coen zeggen als hij wist hoe er in de huidige tijd over hem en zijn daden wordt gedacht? Die vraag stelt theatergroep Aluin in de nieuwe voorstelling 'Dit is van ons'.

Lees meer
‘Een verbod op Holocaustontkenning is zinloos’
‘Een verbod op Holocaustontkenning is zinloos’
Interview

‘Een verbod op Holocaustontkenning is zinloos’

Het is voortaan verboden om de Holocaust te ontkennen. Historicus Willem Melching ziet het nut van dit verbod niet in.

Lees meer
Filmposter van Oppenheimer van Christopher Nolan
Filmposter van Oppenheimer van Christopher Nolan
Recensie

Film Oppenheimer: feilbare man met een geweten

Oppenheimer is de grote winnaar van de Oscars van 2024. De drie uur durende film over de ontwikkeling van de atoombom won maar liefst zeven beeldjes. 'Oppenheimer had makkelijk een simpel en rechtlijnig drama kunnen worden over de opkomst en ondergang van een briljante wetenschapper. Door hem te vergelijken met Prometheus maakt Nolan van Oppenheimer een tragisch en mythisch personage.'

Lees meer
‘Barbie is steeds een spiegel van de tijd’
‘Barbie is steeds een spiegel van de tijd’
Artikel

‘Barbie is steeds een spiegel van de tijd’

Barbie was vijfenzestig jaar geleden meteen een succes onder meisjes. Maar veel ouders keken kritischer tegen haar aan, vertelt historica Hélène Winkelman. ‘Zij zagen de pop als een pin-up girl met grote borsten, die met een eindeloze garderobe in een Amerikaanse glamourwereld leeft.’ Desondanks werd de Barbiepop een klassieker. En inmiddels is er ook een...

Lees meer
Nederlands fort op Malaka.
Nederlands fort op Malaka.
Artikel

Het rode misverstand van Melaka

Na de Maleisische onafhankelijkheid vond Melaka zichzelf opnieuw uit. Culturele diversiteit werd het handelsmerk van deze kustplaats. Net als een stel roodgeverfde Nederlandse gebouwen. Maar hoe kwamen die aan hun afwijkende kleur?

Lees meer
Asimov waarschuwde al voor kunstmatige intelligentie
Asimov waarschuwde al voor kunstmatige intelligentie
Artikel

Asimov waarschuwde al voor kunstmatige intelligentie

Volgens de Algemene Rekenkamer kijkt de overheid niet genoeg naar de risico's bij het gebruik van AI. Isaac Asimov schreef in de jaren veertig al over de gevaren van hyperintelligente robots.

Lees meer
Napoleon wakkerde Nederlands nationalisme aan
Napoleon wakkerde Nederlands nationalisme aan
Interview

Napoleon wakkerde Nederlands nationalisme aan

Op vrijdag 27 oktober gaf hoogleraar literatuur- en cultuurgeschiedenis Lotte Jensen tijdens de collegedag over de Bataafs-Franse Tijd een lezing over de nalatenschap van Napoleon in Nederland. Zijn invloed is groot en veelzijdig geweest. ‘Toen het jonge Koninkrijk der Nederlanden zichzelf moest uitvinden, greep het terug op literatuur en stijlen die in de Bataafs-Franse Tijd...

Lees meer
Koningin Louise was de ‘mooiste vijand’
Koningin Louise was de ‘mooiste vijand’
Artikel

Koningin Louise was de ‘mooiste vijand’

Volgens Napoleon was zij oorlogszuchtig en overspelig. Terwijl haar Pruisische onderdanen in haar een dappere en kuise moeder des vaderlands zagen. Iedereen was het er wel over eens dat koningin Louise bloedmooi was. Omdat ze jong stierf werd ze een legende.

Lees meer
Wie wint de Libris Geschiedenis Prijs?
Wie wint de Libris Geschiedenis Prijs?
Artikel

Wie wint de Libris Geschiedenis Prijs?

Recensent Rob Hartmans bespreekt de genomineerde auteurs in alfabetische volgorde.

Lees meer
Longlist bekend Libris Geschiedenis Prijs 2023
Longlist bekend Libris Geschiedenis Prijs 2023
Nieuws

Longlist bekend Libris Geschiedenis Prijs 2023

Welke titels maken kans op de prijs voor het beste historische publieksboek van het jaar?

Lees meer
Loginmenu afsluiten