Op zoek naar de twintigste eeuw
Vlak voor de Tweede Wereldoorlog vlucht de familie Klein van het eens zo kosmopolitische Wenen naar het benepen stadje Gouda. Het gezin zweeft tussen wanhoop en verbijstering, tussen angst en vreugde, tussen vertrouwen en wederzijds respect. Dit is de laatste aflevering van P.W. Kleins zoektocht naar het verleden van de families Roet en Klein. Mijn...
Propaganda en censuur via Radio Moskou
De Tweede Kamer debatteert over Russische inmenging in de Nederlandse politiek. Ruim zestig jaar lang, van 1930 tot 1994, probeerde het Kremlin Nederlanders te beïnvloeden via Radio Moskou.
Niet langer zwijgen over Franco
Vijfentwintig jaar stierf de Spaanse dictator Franco. Vanwege de lieve vrede hebben franquisten nooit verantwoording hoeven afleggen. Slachtoffers van de dictatuur en historici vinden het hoog tijd voor een openhartige discussie. Een gesprek met een voormalige communist en een voormalige minister onder het Franco-regime. ‘Nog altijd slaag ik er niet in het gebrek aan spijtgevoelens...
Oorlogjes over Indië
De meeste oorlogen worden gevoerd tussen staten. Hun zingeving ontlenen ze aan het nationale karakter van de strijd. Met koloniale oorlogen is het iets ingewikkelder. Dat zijn eigenlijk een soort burgeroorlogen, een opstand van onderdanen tegen hun vreemde overheersers, die in veel gevallen leidt tot het ontstaan van een onafhankelijke staat. De nieuwe staat legitimeert...
Prijsvraag: wie is het?
Freddie Heineken was in 1954 in het Zwitserse Buochs een van haar bruidsjonkers; de half- Ierse, half-Nederlandse bruid was gekleed door Pierre Balmain. Heineken verkeerde in de kennissenkring van de dominante moeder van de bruid, een adellijke dame met een druk uitgaansleven. Dat wil zeggen: als de financiële middelen voorhanden waren, want de baronesse-mama werkte...
De vooruitgang: Geen bittere armoede in Drenthe
Er zijn proefschriften, lezingen of artikelen die ons beeld van het verleden ingrijpend veranderen. Deze keer het proefschrift van Vincent Tassenaar, waarin hij bestrijdt dat er bittere armoede heerste onder de veenarbeiders in Drenthe. Heerste er in de veengebieden nu wel of geen extreme armoede? Deze vraag houdt Drentse historici al jaren bezig. Talloze ingezonden...
Nieuwe media: Virtuele gemeenschap
Tot het magische internetvocabulaire behoort ook de spreuk ‘virtual community’. Een van die virtuele gemeenschappen groepeert zich rond een negentiende-eeuwse Britse huzaar. Hij is een ongenadige pestkop, een onverbeterlijke rokkenjager, een onbetrouwbare profiteur en een ongelooflijke lafaard. En toch is Harry Flashman in veler ogen de grootste held van het Victoriaanse tijdperk. Flashman werd geboren...
Beeldgeheim
Een onbekende historische foto. Is het verhaal erachter te vertellen? Deze keer een poging van Elsbeth Etty, redactrice van NRC Handelsblad en schrijver Simon Vinkenoog. ‘Broeders en zusters in den Here, ik ga u voor in gebed.’ Simon Vinkenoog weet het zeker: de man op de verhoging – directeur van een verpleegstersorganisatie – is aan...
Geschiedenis@internet
Internet wordt groter en groter en het aanbod van historische sites groeit mee. Maar het web wordt er niet overzichtelijker op. Hoe vind je in die brij van informatie wat je nodig hebt? En welke sites zijn een goed startpunt voor de historisch geïnteresseerde surfer? Historisch Nieuwsblad zet de zaken op een rij en biedt...
Stille getuigen: De held van Durazzo
De geschiedenis laat haar sporen achter. Monumenten, voorwerpen en graven herinneren aan bijna vergeten personen. Hun verhaal wordt hier verteld. Deze keer het borstbeeld van nationale held Lodewijk Thomson op de Zuiderbegraafplaats in Groningen. Het donderde en bliksemde boven Groningen op 15 juli 1914. ‘Loodzwart wordt de lucht: de duisternis wordt aldoor grooter, ’t is...
De vooruitgang: Massaal Nederlands verzet tegen Napoleon
Er zijn proefschriften, lezingen of artikelen die ons beeld van het verleden ingrijpend veranderen. Deze keer het proefschrift van Johan Joor, die bestrijdt dat de Nederlanders zich gelaten neerlegden bij de Napoleontische overheersing. ‘We gingen er altijd van uit dat Nederland tijdens de Napoleontische bezetting een rustige en zelfs saaie tijd doormaakte. Maar het blijkt...
Beeldgeheim
Een onbekende foto. Is het verhaal erachter te vertellen? Deze keer een poging van Manuela Kemp, RTL4-presentatrice van De heren van Amstel live en Cisca Dresselhuys, hoofdredactrice van Opzij. ‘Het is een herfstige, grijze dag in de jaren twintig van de vorige eeuw, ergens in Noord-Holland’, vermoedt Manuela Kemp. ‘De twee vrouwen – de rechter...