Artikelen geschreven door Teun Willemse
‘De NAVO mist een supermacht die de kemphanen uit elkaar houdt’
Met spierballenvertoon en dreigende oorlogstaal ruziën Turkije en Griekenland over economische grenzen in de Middellandse Zee. Historicus Erik-Jan Zürcher en Clingendael-onderzoeker Ko Colijn duiden de historische wortels van het conflict. ‘Het wegvallen van de Verenigde Staten als beschermheer heeft de bezweringsrol van de NAVO ernstig aangetast.’ ‘Dit is met vuur spelen,’ waarschuwde de Duitse minister...
De geschiedenis van Nederland door een roze bril
In Liefde in de Lage Landen schetst Mirjam Janssen een portret van Nederland door de ogen van vijftien echtparen. Aan de hand van huwelijken van bekende en minder bekende figuren lezen we hoe Nederland vorm kreeg en hoe met het religieuze landschap, de positie van vrouwen en de sociale mogelijkheden ook de Nederlandse huwelijken veranderden....
Voor kritiek op Coen moet je naar het museum
Omver halen, behouden of van uitleg voorzien. Over wat er met het standbeeld van Jan Pieterszoon Coen in Hoorn moet gebeuren, doen legio meningen de ronde. Maar in de discussie blijft onbesproken hoe in de stad zelf wordt omgegaan met dit beladen erfgoed. Het Westfries Museum, pal naast het standbeeld, evalueert Coens daden kritisch. Op...
De mythe van de schuldige omstander
In Wij weten niets van hun lot onderzocht Bart van der Boom wat Nederlandse omstanders van de Jodenvervolging wisten, en welke rol onwetendheid speelde in hun handelen.
Koninklijke excuses belemmeren historisch onderzoek niet
Koning Willem-Alexander bood tijdens zijn staatsbezoek aan Indonesië excuses aan voor het Nederlands geweld tijdens de Indonesische onafhankelijkheidsoorlog (1945-1949). De spijtbetuiging komt op een moment dat er in Nederland een onafhankelijk onderzoek loopt naar naoorlogs geweld in Indonesië. Volgens Gert Oostindie, directeur van het KITLV, heeft de spijtbetuiging geen invloed op het onderzoek. De...
Het christendom is nog steeds overal
‘Als wij goudvissen zijn’, zegt Tom Holland terwijl hij met zijn handen een vissenkom vormt. ‘Dan is het water waarin we zwemmen christelijk.’ Zo omschrijft de Britse auteur de boodschap van zijn boek Heerschappij. In een hotellobby in Amsterdam spreekt Holland over de alomvattende invloed van het christendom op de westerse wereld, de absurditeit van...
Monumenten niet langer beschermd
De Zuid-Hollandse gemeente Kaag en Braassem schrapt haar lijst met 97 gemeentelijke monumenten en vervangt deze door ‘karakteristieke panden’. Het besluit is genomen om de regeldruk voor eigenaren bij bouwwerkzaamheden te verlichten. Voor karakteristieke panden gelden dezelfde bouweisen als voor niet-monumentale gebouwen, behalve dat er een vergunning nodig is bij onomkeerbare ingrepen, zoals (gedeeltelijke) sloop....
Het succes van oorlogsvoorstelling Soldaat van Oranje
Soldaat van Oranje – De Musical, over de Nederlandse verzetsstrijder Erik Hazelhoff Roelfzema, trekt al meer dan tien jaar volle zalen in de TheaterHangaar in Katwijk. We spraken producent Fred Boot over het historisch belang van het verhaal, toekomstige theaterstukken over de Nederlandse geschiedenis en de educatieve waarde van historische musicals. ‘Een verhaal of geschiedenisboek...
Een tableaugeschiedenis van de kruistochten
Dan Jones schetst in zijn boek De Kruisvaarders een ‘tableaugeschiedenis’ van de kruistochten. De Engelse historicus beschrijft de heilige oorlogen door de ogen van uiteenlopende personages: van pausen tot Vikingen en van islamitische schrijvers tot vrouwen die het kruis opnamen. ‘Het rechtvaardigen van de gewelddadige kruistochten vergde een knap staaltje mentale acrobatiek.’ Waarom moest dit...
De terugkeer van een ‘zombiegeschiedbeeld’
Boeken en films hebben bijgedragen aan het mythische beeld van de Perzische invasie van Griekenland (480 v.Chr.) als een oorlog waarin een despoot met een Oosters leger de Griekse vrijheidswaarden bedreigt. In zijn nieuwe boek Xerxes in Griekenland gaat Jona Lendering deze mythe, een ‘zombiegeschiedbeeld’, te lijf. De Nederlandse historicus vertelt het verhaal van de...
Teruggave ‘fout’ bezit roept vragen op
Een Duitse familie kreeg onlangs eigendommen terug die in de Tweede Wereldoorlog door geallieerde soldaten waren geroofd. Is de tijd aangebroken om ook aan bezetters en collaborateurs hun oude bezittingen te retourneren? Amerikaanse soldaten roofden in 1945 tafelzilver van een adellijke familie uit Öhringen. Via een omweg kwam het zilverwerk terecht bij een Nederlandse familie...