Alle artikelen
De Verenigde Staten leggen sancties op aan Sudan omdat het leger chemische wapens zou hebben gebruikt in de burgeroorlog in het land. Volgens The New York Times zette de Sudanese legerleider Burhan chloorgas in bij gevechten met de paramilitaire eenheid Rapid Support Forces (RSF). Tijdens de Eerste Wereldoorlog gebruikten Duitse soldaten al chloorgas bij Ieper, maar de geschiedenis van chemische wapens gaat veel verder terug.
Oude Griekse mythen verwijzen vaak naar ‘biochemische’ oorlogvoering in de vorm van giftige pijlen. Zo bedacht Odysseus niet alleen de list van het houten paard, maar smeerde hij zijn pijlen ook in met dodelijk gif. Het woord ‘toxisch’ (‘giftig’) is niet voor niets afgeleid van het Griekse woord voor pijl: toxon.
In de vijfde eeuw voor Christus gebruikten de Spartanen al brandende projectielen met zwavel om Athene te verslaan bij het stadje Plataan. En in de vierde eeuw voor Christus schreef de Griekse oorlogstacticus Aineias over het besmetten van stilstaande wateren tijdens een belegering. Hij gaf ook tips om belegeraars die tunnels onder een stadsmuur groeven tegen te werken: daarvoor moest men wespen of bijen loslaten in de tunnels.
Over Hannibal wordt gezegd dat hij tijdens een zeeslag aardewerken potten met giftige slangen op zijn vijanden afvuurde. Ook stinkende kamelen werden gebruikt: toen Croesus van Lydië in 548 v. Chr. de Slag bij Thymbara dreigde te verliezen, zette hij zijn boogschutters op de kamelen die hij normaal als lastdieren gebruikte. Hij stuurde deze ‘camelerie’ op de paarden van de tegenstander af, die snel de benen namen voor de stank van de kamelen.
Ook dierenkadavers en verhit zand waren populaire ‘biologische wapens’ om een slag te winnen. Van structurele inzet van biochemische wapens was in de Oudheid geen sprake.Het enige chemische middel dat op grote schaal lijkt te zijn gebruikt was het zogeheten Griekse Vuur: een Byzantijnse voorloper van de vlammenwerper.
In de Oudheid gebruikten soldaten al ‘biochemische’ wapens
Chemische wapens in de Oudheid: bekogelde Hannibal zijn vijand met giftige slangen?
De Verenigde Staten leggen sancties op aan Sudan omdat het leger chemische wapens zou hebben gebruikt in de burgeroorlog in het land. Volgens The New York Times zette de Sudanese legerleider Burhan chloorgas in bij gevechten met de paramilitaire eenheid Rapid Support Forces (RSF). Tijdens de Eerste Wereldoorlog gebruikten Duitse soldaten al chloorgas bij Ieper,...
’Voor Poetin heeft de claim op de Krim iets spiritueels, net als voor Catharina de Grote’
Ivo van de Wijdeven: ‘De Krim is de mythische geboortegrond voor zowel de Oekraïners als de Russen.’ ‘De Krim is al eeuwenlang een twistpunt en daardoor de ideale bril om geopolitieke conflicten te bekijken. Ruslands oorsprongsverhalen klinken door in het huidige conflict in Oekraïne. In 988 bekeerde prins Volodymyr of Vladimir de Grote zich op...
Middeleeuwse kunst moest mooi én stevig zijn
Middeleeuwse kunst moest lang meegaan. Kunsthistoricus Jan van Daal ontdekte dat kunstenaars en opdrachtgevers contracten sloten over de duurzaamheid van kunstwerken. ‘Kerken of gilden die in de Middeleeuwen een groot kunstwerk zoals een groot glas-in-loodwerk wilden laten maken, dachten na over hoelang dat mee moest gaan,’ vertelt Van Daal, schrijver van het proefschrift On Durable...
Schandaal rond Bidens gezondheid: hij is niet de eerste president die zijn ziekte verzweeg
Uit een nieuw boek blijkt dat Joe Bidens gezondheidsproblemen tijdens zijn presidentschap erger waren dan gedacht. In 1919 probeerde president Woodrow Wilson zijn ziekte ook zoveel mogelijk uit de publiciteit te houden. Zijn vrouw Edith Wilson hield hem uit de wind en nam allerlei taken van hem over. In het boek Original Sin schrijven journalisten dat...
Hans Wiegel noemde Winston Churchill zijn historische held: ‘Hij wist te inspireren’
Oud-VVD-leider en oud-vicepremier Hans Wiegel roemde in 2017 de Britse staatsman Winston Churchill om zijn moreel leiderschap tijdens de Tweede Wereldoorlog. ‘Hij was van doorslaggevende betekenis.’ Wanneer hoorde u voor het eerst van Winston Churchill?‘Ik zal een jaar of twaalf zijn geweest, ik meen dat dit op school was.’ Maakte hij meteen indruk op u?‘Ik...
Trump krijgt een vliegtuig cadeau, Karel de Grote kreeg iets veel opvallenders
Een Qatarees cadeau leidde in 2025 tot ophef in de VS: het emiraat wilde president Donald Trump een vliegtuig ter waarde van 400 miljoen dollar schenken. Diplomatieke giften zijn al sinds de Oudheid een belangrijk onderdeel van internationale betrekkingen. Zo kregen heersers vroeger olifanten, relikwieën en koffieplantjes cadeau. President Trump vond de controverse rond het...
Nederlanders maken zich al eeuwen druk over de jacht. Maar niet uit dierenliefde
Tijdens een jachtpartij schoten edelen van de Republiek onbelemmerd vele dieren. Eind achttiende eeuw kwam daar steeds meer verzet tegen. Maar niet uit dierenliefde. Het was een verslavend tijdverdrijf. Met een horde achter het wild aan stuiven of juist in je eentje dieren besluipen. Te paard, ondersteund door jachthonden of valken, schoten jagers ‘edel wild’,...
Museum Fenix vertelt met kunst alleen maar clichés over migratie
Met een golf aan publiciteit ging afgelopen week Fenix open. Dit nieuwe museum in Rotterdam vertelt het verhaal over migratie niet aan de hand van historisch materiaal, maar vooral via kunstwerken. En dat valt tegen. Kunst kan op een unieke manier gevoelens en inzichten overbrengen. Zo hebben de vele films, schilderijen en romans over oorlog...
Geert Mak schrijft een ode aan een Amerika dat niet meer bestaat
Het nieuwe boek van Geert Mak, Wisselwachter, draait om Harry Hopkins, een belangrijke medewerker van president Franklin D. Roosevelt.
Jan Terlouw over zijn historische held: Charles Darwin
Jan Terlouw is op 93-jarige leeftijd overleden. In 2016 vertelde hij in een interview over zijn historische held Charles Darwin.
Eerste Groningse boer in de Tweede Kamer ergert zich aan Haags gedoe
Door de invoering van het districtenstelsel kwam de Groninger Jan Freerks Zijlker in 1849 in de Tweede Kamer. Zijn confrontaties met andere Kamerleden, vaak Hollandse juristen, leidden wederzijds tot een cultuurschok. Een van hen omschreef hem als een ‘lange, gebruinde, door zijn sterk dialect onverstaanbare landman’. Op de vroege ochtend van 8 februari 1849 nam...
Trump begrijpt niet echt wat oorlog is
Nadat de HSS Iowa duizenden kilometers had gevaren, duizenden tonnen munitie had afgeschoten, en misschien wel nucleaire kernkoppen had meegetorst, mocht het schip in 2012 eindelijk voorgoed aanmeren. Het ligt nu in de haven van Los Angeles, voor iedereen te bezoeken als museum. En dat kan ik u van harte aanraden. Een tochtje door dit...
