Alle artikelen
De Jom Kipoer-oorlog in 1973 werd premier Golda Meir in Israël zwaar aangerekend. Ze zou inlichtingen over een aanval niet serieus hebben genomen. De speelfilm Golda probeert dat beeld te nuanceren, maar slaagt daar niet echt in.
De Jom Kipoer-oorlog, die op 6 oktober 1973 begon met een aanval van Egyptische en Syrische troepen, is een Israëlisch trauma. De aanval kwam onverwacht en de verliezen aan Israëlische kant waren groot. Of was de aanval toch niet zo onverwacht? Daarover woedt al decennia een heftig debat in Israël.
Meer recensies lezen? Schrijf u in voor onze gratis nieuwsbrief.
De tekst waarmee de film Golda begint stelt dat de aanval de hoogmoed van Israëlische leiders afstrafte. Na de gewonnen Zesdaagse Oorlog dachten ze dat de Arabische landen Israël niet meer durfden aan te vallen. Waarschuwingen van de inlichtingendiensten dat een offensief eraan zat te komen, hadden ze in de wind geslagen, zodat Israël compleet verrast werd door de oorlog.
Golda volgt de kettingrokende Golda Meir – een door gezichtsprothesen onherkenbare Helen Mirren – tijdens de ruim twee weken durende oorlog. We zien haar voornamelijk in een benauwd vergaderzaaltje met generaals, leiders van inlichtingendiensten en minister van Defensie Moshe Dayan. De paniek is groot in de eerste oorlogsdagen en Meir wordt overstelpt met tegenstrijdige adviezen. Dayan oppert zelfs de inzet van kernwapens. Golda kweekt begrip voor Meirs weinig benijdenswaardige positie. Wanhopig belt ze de Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken Henry Kissinger uit bed voor militaire steun. Als het Israëlische leger het tij weet te keren, wil ze van geen wapenstilstand weten. Doordat de film Meir alleen toont in de Jom Kipoer-oorlog ontbreekt inzicht in haar langetermijnvisie. Niets over haar sociaal-democratische en zionistische bevlogenheid en opstelling tegenover de Palestijnen, die volgens haar geen volk vormden (‘Zij bestaan niet’). De tekst aan het einde van de film stelt dat Meir Israël van de vernietiging heeft gered en maakt nog eens duidelijk waar het de makers om te doen is. Maar de plompverloren poging tot rehabilitatie oogt weinig overtuigend.
Mislukte rehabilitatie van Golda Meir
De Jom Kipoer-oorlog in 1973 werd premier Golda Meir in Israël zwaar aangerekend. Ze zou inlichtingen over een aanval niet serieus hebben genomen. De speelfilm Golda probeert dat beeld te nuanceren, maar slaagt daar niet echt in.
Tragische liefde in Versailles
In Jeanne du Barry valt Johnny Depp als Lodewijk XV als een blok voor Jeanne du Barry. Als vrijgevochten geest bevrijdt zij de koning uit het protocollaire keurslijf.
‘Het is tijd de DDR kleur te geven’
Over de DDR wordt te neerbuigend gesproken, meent historicus Katja Hoyer. Het zou een somber land zijn geweest, waar alles mislukte, met een ongelukkige bevolking. In Achter de Muur probeert Hoyer dat beeld te nuanceren. Ze sprak met voormalige Oost-Duitsers, die in de jaren zestig en zeventig even vol optimisme waren. ‘Niet iedereen wilde weg...
‘Jongens, dit is gewoon bovengrondse archeologie’
Historicus Gabri van Tussenbroek is gefascineerd door bouwhistorie. ‘In honderden huizen zijn nog sporen van het verre verleden te vinden. De geschiedenis ligt er onder handbereik.’
Eerste supermarkten zorgden juist voor minder dure boodschappen
Na de Tweede Wereldoorlog legde de kleine kruidenier het af tegen nieuwe concurrenten: de zelfbedieningswinkel en later de supermarkt. Klanten deden hun bestelling niet langer aan de toonbank, maar liepen rond met een boodschappenmandje. ‘Veel vrouwen vonden het raar dat je de artikelen zelf uit zo’n schap moest pakken.’
Domela’s gevaarlijke hetze
Vervuld van wrok streed Ferdinand Domela Nieuwenhuis als anarchist tegen de sociaal-democraten. Tijdens de spoorwegstakingen van 1903 probeerde hij hen zwart te maken. Maar zijn gestook leidde tot een ‘moordzwangere’ sfeer.
Witte boeroes werden echte Surinamers
Vijftig arme Nederlandse gezinnen emigreerden in 1845 naar Suriname om er boerenbedrijven op te zetten.
Romeinse sporen in Brittannië
Archeologen hebben in Londen de resten van de eerste Romeinse basiliek van de stad ontdekt. De Romeinen heersten zo’n 400 jaar over Brittannië.
Maria van Hongarije: bekwaam maar niet geliefd
Maria van Hongarije mocht namens haar broer, keizer Karel V, de Lage Landen besturen. Maar ze was het lang niet altijd eens met zijn beleid.
In de rij voor de favoriete patat van Karel de Grote
Philip Dröge over ondernemers die hun historiciteit commercialiseren: 'Mensen wachten gerust een uur op traditional cookies uit grootvaders oven.'
Russen sluiten een deal met de dood
Volgens Beatrice de Graaf geeft de oorlog in Oekraïne de Russen een historisch besef dat zo dystopisch is dat wij ons dat amper kunnen voorstellen.
Homodiscriminatie in Oost-Berlijn
Homo’s en lesbiennes werden in de DDR gediscrimineerd. En juist daarom mochten ze geen eigen organisatie krijgen. Dat was in 1984 de ingewikkelde redenering van Alfred Meyer, het hoofd Interne Zaken van het stadsbestuur van Oost-Berlijn. De opstelling van Meyer typeert de verwarrende houding van het communistische bewind, zo laat historicus Jason Johnson zien in...
