Van de eerste Spelen in het Oude Griekenland tot aan de Olympische vlam in Parijs: het sportevenement kent een eeuwenlange geschiedenis. In 1936 gebruikte Hitler de Olympische Spelen als propaganda voor nazi-Duitsland, in 1940 gingen de ‘Spookspelen’ van Tokio niet door en in 1980 boycotten allerlei atleten het sportevenement in Moskou.
Eerste Olympische Spelen
In de Klassieke Oudheid hielden de Grieken de eerste Olympische Spelen in 776 v. Chr. Iedere vier jaar wedijverden atleten uit de hele Griekse wereld in het oude Olympia. Deze kampioenen van Zeus streden om een olijfkrans, maar konden na de Spelen veel geld binnenhalen als ze overwonnen. In 393 verbood de Romeinse keizer Theodosius de Spelen, omdat ze volgens hem niet zouden stroken met christelijke waarden.
Meer lezen over de Olympische Spelen? Schrijf u in voor onze gratis nieuwsbrief.
De Olympische Droom
In 1896 werden de Spelen nieuw leven ingeblazen. In Athene streden atleten uit dertien landen om de prijzen. De Franse baron Pierre de Coubertin, de geestelijk vader van de moderne Spelen, haalde het sportevenement in 1900 naar Parijs. Maar van de grandeur die hij voor ogen had bleef weinig over. Atleten moesten door de smerige Seine zwemmen, en de onderdelen ballonvaren, vissen en schieten op levende duiven bleken niet zo populair als gehoopt.
De Spelen van Hitler
In 1936 organiseerde Duitsland de Spelen, een berucht evenement dat later bekend zou komen te staan als de Olympische Spelen van Hitler. Joseph Goebbels en Hitler gebruikten het sportfestijn als propaganda voor nazi-Duitsland. Atleten die deelnamen aan Hitlers Spelen in Berlijn werden daar later om verguisd. Dat overkwam onder andere zwemster Rie Mastenbroek, die vier medailles binnensleepte, maar voortaan altijd geassocieerd werd met het Duitse regime. De stadions die de Führer voor het sportevenement liet bouwen worden nog steeds gebruikt, zoals het Olympisch Stadion in Berlijn.
Omstreden Olympische Spelen
In 2020 zouden de Spelen plaatsvinden in Tokio, maar door de coronapandemie werd het evenement een jaar uitgesteld. In 1940 wilde Japan de Spelen ook al organiseren, maar ook toen gooiden internationale ontwikkelingen roet in het eten. De twaalfde Spelen van de moderne tijd zouden in Tokio plaatsvinden, maar werden geschrapt vanwege de Tweede Wereldoorlog. Nog steeds heten die in Japan ‘De Spookspelen‘.
Vlak voor de Olympische Spelen van 1968 in Mexico-Stad doodden militairen stakende studenten. De moordpartij maakte de Vuile Oorlog van de regering tegen de eigen bevolking pijnlijk zichtbaar. Maar de Spelen gingen toch door.
De gebeurtenissen van 1968 maakten de zwarte kanten van de Olympische Spelen pijnlijk duidelijk. Het evenement wil niets te maken hebben met politiek, maar lijkt juist daardoor extra gevoelig voor politiek misbruik. Dat bleek ook in 1980, toen Amerika de Spelen in Moskou boycotte vanwege de Sovjet-inval in Afghanistan. De Amerikanen wisten ruim vijftig andere landen te overtuigen om ook thuis te blijven.
