7 vernieuwende wereldsteden
Riolering, glas, beton, purper en drijvende tuinen ontstonden allemaal in grote steden. En dat is geen toeval. Sinds duizenden jaren zijn dit de belangrijkste centra van vernieuwing. ‘Stadslucht maakt vrij’ – deze uitspraak verwijst in de eerste plaats naar een regel uit het middeleeuwse gewoonterecht, die inhield dat een lijfeigene die zijn toevlucht zocht...
Op weg door Europa
Zo hebben we nog nooit over Europa gelezen. Dat oordelen veel recensenten over het boek Over oude wegen van auteur en OVT-presentator Mathijs Deen. In zijn nieuwe boek beschrijft Deen de geschiedenis van Europa aan de hand van de lange doorgaande wegen van het continent. Ondanks het feit dat deze wegen verhalen vertellen die soms al...
Het ontstaan van een nieuwe taal
Archeologische vondsten wijzen erop dat Homo sapiens een grotere rol speelden in de verdwijning van Neanderthalers dan gedacht. De taalrevolutie was daarin een kantelpunt.
Volgens Aristoteles maakten volksmenners de democratie tot een gebrekkige staatsvorm
Moet de wens van de meerderheid altijd wet zijn? De Griekse filosoof Aristoteles vond van niet. Zijn opvattingen over politiek zijn nog steeds verhelderend. Aristoteles van Stagyra (384-322 v.Chr.) geldt als de scherpste denker en wetenschapper uit de Oudheid. Zo wordt hij algemeen beschouwd als de grondlegger van de politieke wetenschap. Beroemd is vooral zijn...
7 vragen over de grote volksverhuizingen
Vanaf de vierde eeuw verplaatsten grote groepen zich door Europa. Maar waarom eigenlijk? En wat waren de gevolgen van deze volksverhuizingen? Veel Germanen kwamen in de vierde eeuw in beweging. Ze trokken weg uit hun eigen gebied om zich binnen de grenzen van het Romeinse Rijk in Europa en Noord-Afrika te vestigen, goedschiks of kwaadschiks....
Hoe het monotheïsme de wereld veroverde
In de klassieke Oudheid aanbaden mensen vele goden tegelijk. En dat vond niemand een probleem. Zelfs christenen accepteerden aanvankelijk dat sommige gelovigen nog andere goden in hun leven hadden. Pas in de vierde eeuw keerde het tij. Voor de Grieken en Romeinen waren er overal goden, op de Olympus en in hun talrijke tempels....
Voorpublicatie: John Lewis Gaddis – Over strategisch denken
De een was koning van een rijk waar de zon nooit onderging. De ander was koningin van een machtig eiland. Wat zou er logischer zijn dan een huwelijk tussen Filips II van Spanje en Elizabeth I van Engeland? Vorsten waren de internationale celebrity’s van hun tijd. Eeuwenlang draaide een samenleving om hen. Maar niet altijd...
Thomas Erdbrink over zijn historische held
Thomas Erdbrink is correspondent in Iran en maker van de tv-serie Onze man in Teheran. Hij roemt de Leidse burgemeester Pieter van der Werff, die zich tijdens het Beleg van Leiden letterlijk wilde opofferen. Wanneer maakte u kennis met burgemeester Van der Werff? ‘Ik ben opgegroeid in Leiden en als vanzelfsprekend ben ik daar...
Vuilverwerking in de negentiende eeuw
De stakingen van reinigingsdiensten zijn van de baan. Tegenwoordig zijn de straten schoner dan ooit, maar in de negentiende eeuw waren ze smerig en lag er overal vuil.
De Stelling: Een gelijke wereld is een illusie
In de ‘stelling’ reageert een vast panel van historici op een actuele gebeurtenis. Martin Sommer: ‘Ik weet eerlijk gezegd niet hoe het staat met vrijheid en gelijkheid. Natuurlijk maak ik me zorgen over de opkomst van Viktor Orbán of Recep Tayyip Erdogan, machtige politici die weinig ophebben met de liberale democratie. Tegelijk realiseer ik me...
De Zonnekoning. Glorie & schaduw van Lodewijk XIV – Johan op de Beeck
Boertige verhalen over Lodewijk XIV Johan Op de Beeck is een ‘meesterverteller’, die menige pageturner op zijn naam heeft staan, zo meldt de flaptekst van zijn nieuwe turf De Zonnekoning: glorie & schaduw van Lodewijk XIV. Op de Beeck past inderdaad in de ouderwetse vertellerstraditie. Geen verhaal over Lodewijk XIV blijft onverteld, geen detail...
Bad Girls: a History of Rebels and Renegades – Caitlin Davies
Suffragettes dreven autoriteiten tot wanhoop Sinds dit voorjaar staat er een beeld van de suffragette Millicent Fawcett, een vreedzame strijdster voor vrouwenkiesrecht, op het Londense parlementsplein. Al hadden sommige feministen liever een radicale suffragette vereeuwigd gezien – Emmeline Pankhurst bijvoorbeeld. Voor de harde strijd die Pankhurst en haar wapenzusters hebben gevoerd bestaat steeds meer...