Bijna-theorietjes
Van nabij ken ik een conservator annex tentoonstellingsmaker. Ze is meestal een jaar bezig met de voorbereiding van een expositie. Inlezen, archieven raadplegen, interviews afnemen. Ze maakt er altijd iets prachtigs van, maar voor het zover is moeten er heel wat tegenvallers worden verwerkt. Bij dat ene aardige verhaal ontbreekt een plaatje, en ja, wat...
Beeldgeheim
Een oude foto. Wat is het verhaal erachter? Columnisten J.L. Heldring en Hugo Brandt Corstius doen een poging. ‘Moeilijk! Moeilijker, althans voor mij, dan foto’s uit de jaren twintig, dertig en veertig. Maar ik zal een poging wagen,’ constateert columnist en commentator J.L. Heldring, terwijl hij de foto nauwkeurig bestudeert. ‘Plaats van handeling: waarschijnlijk Amsterdam....
Moslimpiraat Jan Janz. terroriseerde de IJslanders
Begin zeventiende eeuw werd IJsland overvallen door bloeddorstige piraten uit ‘Barbarije’. De plundertocht staat er nog altijd bekend als ‘de overval van de Turken’. Maar de aanvallers werden aangevoerd door een zeeman uit Haarlem. In 1627 bestormden moslimzeerovers de kusten van IJsland en de Westmann-eilanden, een groep kleine eilanden aan de zuidkust van IJsland, dat...
Stille Getuigen
De geschiedenis laat haar sporen na. Monumenten, voorwerpen en graven herinneren aan bijna vergeten personen. Hun verhaal wordt hier verteld. Deze keer het medaillon van Willem Bilderdijk (1756-1831) in het Bilderdijk-museum, gevestigd in de Vrije Universiteit te Amsterdam. Was het werkelijk Willem Bilderdijk? Dat vroeg het Bilderdijk-museum zich in 1934 af na...
Stad & Land
‘Kijk,’ zegt Rien de Ridder terwijl hij terugschakelt, ‘daar loopt een van de laatste vijftig van Arnemuiden.’ We passeren stapvoets een vrouw in klederdracht. De gouden hangers aan haar kanten muts slingeren kordaat mee op het ritme van haar ferme tred. Ze werpt een priemende blik in de auto, om verdere opdringerigheid te ontmoedigen. Arnemuiden,...
Op reis met de Romeinen in Nederland
Zo’n tweeduizend jaar geleden vestigden de Romeinen zich in het huidige Nederland. In Nijmegen liggen nog steeds de resten van hun tempels en straten. Ook elders worden steeds meer resten van hun kampementen gevonden. Reis mee met Historisch Nieuwsblad langs de overblijfselen van deze belangrijke periode. Dag 1: Nijmegen In het Valkhofpark in Nijmegen staat achter...
Ouderenzorg in Nederland is beter dan ooit
Ouderenzorg is vanwege de vergrijzing een actueler thema dan ooit. In onze moderne samenleving besteden we de zorg voor onze ouderen uit, maar dat wordt straks te duur. Moeten we terug naar vroeger, toen oma en opa liefdevol in het gezin werden opgenomen? Nee: ouderen hebben het beter dan ooit en het idyllische driegeneratiegezin blijkt...
Multatuli (1820-1887)
Nederland koos in 2004 de grootste Nederlander aller tijden. Historisch Nieuwsblad leverde een bijdrage aan de discussie met een serie portretten van historische Nederlanders die een blijvende bijdrage hebben geleverd aan de Nederlandse samenleving en identiteit. Op 6: Multatuli, inspirator van democraten, socialisten, feministen en Indische nationalisten. Dat hij tot de acht grootste Nederlanders aller...
Zo verliepen de eerste Europese verkiezingen
Op 7 juni 1979 vonden de eerste rechtstreekse verkiezingen voor het Europees Parlement plaats. Het Haagse reclame-adviesbureau HVR kreeg de opdracht kiezers tot stemmen aan te sporen. Historisch Nieuwsblad sprak in 2004, 25 jaar na deze verkiezingen, met oud-HVR-medewerker Joop G. Fischer. Hij keek terug op een gecompliceerde campagne: ‘In linkse hoek beweerde men dat...
Stad en land
‘De vorige keer hadden we ‘m zo, hè Co?’ Dirk Treur (70), voormalig akkerbouwer, drijft zijn spade de zandgrond in. Co Wies (62) assisteert hem met de prikstok. ‘Hier moet ie toch ergens zitten!’ Lijdend voorwerp van de spitpartij is een metershoge groene puist die hier, aan de IJweg bij Hoofddorp, de kop opsteekt. De...
Een ideologie met gebreken
In de eerste drie decennia na de oorlog had de politieke elite een groot vertrouwen in de overheid. Die was verantwoordelijk voor het oplossen van maatschappelijke problemen. Een actief overheidsbeleid was mogelijk doordat de Nederlandse economie in deze periode groeide als nooit tevoren. Zo kreeg Nederland een omvangrijk systeem van sociale voorzieningen en een oerwoud...
Stille getuigen
De geschiedenis laat haar sporen na. Monumenten, voorwerpen en graven herinneren aan bijna vergeten personen. Hun verhaal wordt hier verteld. Deze keer het monument voor Marietje Kessels (1889-1900) in de voormalige kloostertuin aan de Dionysiusstraat te Tilburg. Het was een mooie zomerse dag toen de Tilburgse Marietje Kessels in de ochtend van 22 augustus 1900...