Eeuwig archief op de maan
Nederlandse journalisten, sliepen jullie? Vrijwel geen medium bracht een van de meest belangwekkende berichten van dit voorjaar: voor het eerst krijgt een buitenaardse locatie monumentenstatus. Mare Tranquillitatis, schouwtoneel van de beroemdste kleine stap ooit, is uitgeroepen tot erfgoed. Dat moet de krater en de landingsmodules die daar liggen vrijwaren van beschadiging, roof of exploitatie. Door...
Radicale verlossing – Beatrice de Graaf
Nederlandse IS-strijders hoopten in Syrië iets goed te maken, zo legden ze uit aan Beatrice de Graaf. Ze voelden zich zondig en wilden boete doen. Maar Syriërs zaten niet te wachten op deze ‘verlossers’. Historicus Beatrice de Graaf stelt de ultieme vraag bij het onderzoek naar terrorisme: wat bezielt jihadstrijders, links- en rechts-radicalen om te...
Krijgsgeweld en kolonie – Petra Groen
Na de val van Napoleon kreeg Nederland een koloniaal rijk in de schoot geworpen. Maar het kostte een eeuw om het gezag in ‘ons Indië’ daadwerkelijk te vestigen. En dat ging er bloedig aan toe. Altijd was er wel ergens een militaire expeditie gaande. ‘Hij schreed gewichtig, hij reed gewichtig. Hij werkte gewichtig, hij at...
De laatste samenzweerder – Peter Stothard
De aanslag op Julius Caesar had grote gevolgen voor het Romeinse Rijk. Zijn moordenaars bereikten precies het tegendeel van wat ze beoogden, zo laat Peter Stothard zien in een beeldend relaas. In De laatste samenzweerder duidt Peter Stothard, oud-hoofdredacteur van The Times, de historische, maatschappelijke en culturele betekenis van de moord op Julius Caesar op...
Met Hollandse bedaardheid – Dirk J. Tang
Waarom schafte Nederland de slavernij af? En waarom duurde dat eigenlijk zo lang? Dirk Tang inventariseert helder en zonder ideologische stellingname welke factoren een rol speelden. Vergeleken met andere Europese landen schafte Nederland vrij laat de slavernij in de koloniën af. Pas in 1863 was het zover, terwijl de voormalige slaven nog tien jaar onder...
De Britse marine in haar hemd gezet
Het Russische cabaretduo Vovan en Lexus hield een aantal Westerse politici voor de gek met een dubbelganger van Leonid Volkov, de stafchef van de Russische oppositieleider Aleksej Navalny. Het is niet de eerste keer dat ambtenaren voor de gek worden gehouden door mensen die zich voordoen als buitenlandse politici. In 1910 zette een groepje studenten...
Vladimir Lenin en de Russische Revolutie
Toen het Russische tsarenrijk honderd jaar geleden ineenstortte, stonden de bolsjewieken klaar om de macht over de nemen. Hoe wisten deze revolutionairen van het moment te profiteren? Vijf tips van Sovjetleider Vladimir Lenin. Wie een revolutie wil beginnen moet heel wat trotseren. Allereerst natuurlijk het zittende regime, maar vaak ook een chaotische politieke situatie. Alleen...
Vijf smoesjes om een oorlog te beginnen
Een oorlog beginnen kan niet zomaar. Een goede reden is nodig om steun te krijgen van de eigen bevolking en om internationale sancties te vermijden. Maar soms willen leiders dolgraag een oorlog beginnen zonder dat ze een acceptabele reden hebben. Dan verzinnen ze gewoon een smoesje. Hier is een lijst van vijf listen die gebruikt...
Duitse compensatie zorgt voor onvrede in Namibië
Duitsland heeft de genocide op de Herero en Nama in het huidige Namibië erkend. Het land wil ‘als gebaar van de erkenning van dit onmeetbare leed’ Namibië en de nabestaanden van de slachtoffers 1,1 miljard euro betalen. Volgens historicus Bart de Graaff is het een goede stap, maar is het onmogelijk om alle partijen in...
Mandela Huis in financiële problemen
Het Mandela House Museum in Soweto is failliet. De belangrijkste reden is het wanbeheer van de eigenaar, de Soweto Heritage Trust. Het museum heeft grote schulden en moet waarschijnlijk een deel van haar bezittingen verkopen. Nelson Mandela, die later president van Zuid-Afrika zou worden, bewoonde het huis tussen 1946 en 1962. In 1998 doneerde Mandela...
Verlangen naar het front
Hoewel Nederland neutraal was in de Eerste Wereldoorlog, waren de effecten van de oorlog ook hier voelbaar. Nederland interneerde buitenlandse militairen die het land binnenkwamen, bijvoorbeeld omdat hun vliegtuig was neergestort. Een deel van deze militairen werd ondergebracht op het eiland Urk. Door de gure omstandigheden kreeg het de bijnamen ‘Duivelseiland’ en ‘Elba van de...
Ontdek bronnen over het Nederlandse slavernijverleden
Het Nationaal Archief heeft in samenwerking met de Koninklijke Bibliotheek en lokale archieven 1,9 miljoen archiefstukken over het Nederlandse slavernijverleden gedigitaliseerd. Op de website van het Nationaal Archief kan iedereen bronnen over het Nederlandse slavernijverleden doorzoeken. Het digitale archief bevat verslagen van militaire veldtochten, brieven van slaven en zelfs de inhoud van een verloren archief....