Maarten van Rossem
Volgens de neoliberale ideologie, die nu al meer dan drie decennia het maatschappelijk debat domineert, is een omvangrijke, sociaal bewuste en zorgende overheid uit den boze. Dat is de vermaledijde nanny state, die de burgers berooft van eigen initiatief en hen in slaap sust. Er dient daarom actief te worden gestreefd naar een kleine, slagvaardige...
Jolande Withuis
Oktober 1999. Ik behoorde tot een pooltje publicisten en politici dat in wisselende formatie op maandagochtend in het Vara-radioprogramma Punch de actualiteit besprak. Vrijdags kreeg de ploeg van dienst een pak documentatie thuisgestuurd over de onderwerpen die ter tafel zouden komen. Een enkele keer werd de planning doorkruist doordat er in het weekend iets gebeurde...
De oorlog die maar niet ‘normaal’ wil worden
Eigenlijk heb ik nooit een betere analyse gehoord van de bezetting dan die van de huisschilder uit het Achterhoekse dorpje Hummelo. ‘De meeste mensen stonden in de oorlog nog in de grondverf,’ zei hij. Dat was toen weleens lastig, maar vooral logisch, want ‘kleur bekennen’, wist hij, was geen vanzelfsprekende gewoonte. Pas veel later, in...
Meegesleurd in Hitlers ondergang
‘De dominante elites, hoe verdeeld ze ook waren, bezaten niet de collectieve wil noch het machtsmechanisme om te voorkomen dat Hitler Duitsland naar de totale vernietiging voerde.’ Ziedaar de conclusie van Ian Kershaws nieuwe boek. In Tot de laatste man legt de Britse tophistoricus uit waarom de Duitsers tijdens de Tweede Wereldoorlog vochten tot het...
‘Afvoerputje van het Amstelland’
Sommige verhalen kun je niet vaak genoeg horen. Iedereen weet dat Floris V de lieden die bij de dam in de Amstel woonden – de nederzetting die even later de stad Amsterdam zou worden – in 1275 een tolprivilege schonk. Ze mochten hun goederen vrij in Holland vervoeren. Maar pas bij lezing van de nieuwe...
Boeken Signalementen
Het slavenschip Leusden. Slavenschepen en de West-Indische Compagnie 1720-1738Leo Balai368 p. Walburg Pers, euro 34,50 Op 1 januari 1738 verging voor de monding van de Marowijnerivier in Suriname het slavenschip Leusden van de West-Indische Compagnie. Van de 716 in Afrika ingescheepte gevangenen overleefden er maar 16 de ramp. De Leusden was een van de laatste...
Film: Signalementen
The Kennedys Dutch Film Works € 32,90 Sommige mensen krijgen nooit genoeg van de Kennedy-clan. Voor hen is er de achtdelige serie The Kennedys over opkomst en rol van de Kennedy’s in de Amerikaanse politiek tussen 1960 en 1963. De Amerikaanse serie zorgde begin dit jaar voor commotie, omdat History hem niet wilde uitzenden. The...
Film: 6 bladen uit het album van Charlotte Salomon
‘Als je eenmaal met Charlotte te maken krijgt, raak je haar nooit meer kwijt. In mijn leven is een before Charlotte en een after Charlotte.’ Aldus Frans Weisz aan de telefoon over de reden waarom hij dertig jaar na zijn speelfilm Charlotte een documentaire heeft gemaakt over Charlotte Salomon. De filmmaker had ook nog een...
Website: Vrijwilligers gezocht
De laatste jaren verschijnen er steeds meer internetinitiatieven waarbij het mogelijk is om archieven digitaal te raadplegen. In dit soort gedigitaliseerde archieven is elk document gescand en zijn de gegevens waarmee een stuk terug te vinden is meestal handmatig ingevoerd. Het indexeren van grote stapels soms moeilijk leesbaar archiefmateriaal is monnikenwerk en vereist passie voor...
Tentoonstelling: Losjes opgediende doodsangst
Na vier jaar zijn de verwachtingen hooggespannen. Wat biedt het nieuwe Scheepvaartmuseum? Veel zo blijkt. Als een nieuwe Harrod’s onder de musea kan het zich meten met alle concurrenten. Net als dit Londense warenhuis heeft het een enorm aanbod. Het mikt daarbij meer op het aan prikkels gewende kind en de behendige puber dan op...
Lepenski Vir – een ongewone nederzetting
Op de linkeroever ligt Roemenie, op de rechteroever Servie. De Donau is tegenwoordig een onderdeel van de buitengrens van de Europese Unie. Zoals de rivier honderden jaren geleden de grens markeerde van het Romeinse rijk. Ook de benedenloop van de Donau maakte deel uit van de limes, de reeks grensversterkingen lang de Rijn en de...
De Moderne Devotie in Zwolle
Recent bezocht ik de tentoonstelling over de Moderne Devotie in Zwolle. De tentoonstelling is verspreid over 2 locaties: Museum de Fundatie en het Stedelijk Museum Zwolle. Deze spreiding is niet verkeerd bedacht omdat beide musea met elkaar verbonden zijn door een stadswandeling langs monumenten van de Moderne Devotie. Daarmee beleef je meteen de stad op een...