Tentoonstelling: Losjes opgediende doodsangst
Na vier jaar zijn de verwachtingen hooggespannen. Wat biedt het nieuwe Scheepvaartmuseum? Veel zo blijkt. Als een nieuwe Harrod’s onder de musea kan het zich meten met alle concurrenten. Net als dit Londense warenhuis heeft het een enorm aanbod. Het mikt daarbij meer op het aan prikkels gewende kind en de behendige puber dan op...
Lepenski Vir – een ongewone nederzetting
Op de linkeroever ligt Roemenie, op de rechteroever Servie. De Donau is tegenwoordig een onderdeel van de buitengrens van de Europese Unie. Zoals de rivier honderden jaren geleden de grens markeerde van het Romeinse rijk. Ook de benedenloop van de Donau maakte deel uit van de limes, de reeks grensversterkingen lang de Rijn en de...
De Moderne Devotie in Zwolle
Recent bezocht ik de tentoonstelling over de Moderne Devotie in Zwolle. De tentoonstelling is verspreid over 2 locaties: Museum de Fundatie en het Stedelijk Museum Zwolle. Deze spreiding is niet verkeerd bedacht omdat beide musea met elkaar verbonden zijn door een stadswandeling langs monumenten van de Moderne Devotie. Daarmee beleef je meteen de stad op een...
Is totalitarisme totale onzin?
In de geschiedschrijving van en uit de twintigste eeuw heeft het begrip totalitarisme vaak centraal gestaan in combinatie met een analyse van het nazisme en het communisme. Achter dit begrip schuilen echter constateringen en vergelijkingen waardoor een analyse van het begrip een verfrissende uitwerking kan hebben. Wat is totalitarisme? Kan het nazisme met het communisme...
Unieke briefwisseling over leven in krijgsgevangenschap
De gedocumenteerde ‘Kriegsgefangenenpost‘ in 1943-1945 van een Nederlandse officier in een Duits krijgsgevangenenkamp, met zijn kersverse bruid en zijn ouders in Amsterdam, ontrukt een vergeten episode in de Nederlandse oorlogsgeschiedenis aan de vergetelheid. De website [url=http://oorlogspost.yolasite.com/]Bruidegom achter prikkeldraad – Uitzichtloze briefwisseling met een krijgsgevangene in Stanislau en Neubrandenburg, 1943-1945[/url] vindt zijn oorsprong in een koffer op...
In beeld: Nieuw Nederland
Immigranten uit islamitische landen kwamen Nederland aanvankelijk geruisloos binnen maar staan al meer dan tien jaar in het centrum van de politieke belangstelling. De ‘hype’ over de islam is voorbij, zei VVD-prominent Ben Verwaayen op 17 september in NRC Handelsblad. Of hij gelijk krijgt, valt nog zeer te bezien. Al ruim tien jaar overheersen meningen...
LEZERSFORUM: ‘Ooit komt er weer oorlog’
‘Europese samenwerking heeft gezorgd voor gemeenschappelijke belangen. Anders zouden de verschillende landsbelangen domineren, en dat was zeker een of meer keren uitgelopen op gewapende conflicten.’ Dit schrijft J.M. Robat, een van de 125 lezers die hebben gereageerd op de stelling van deze maand: ‘Zonder Europese samenwerking was Europa geteisterd door nieuwe oorlogen.’ Hiermee is...
Strijdblad van de verloren generatie
‘Rond 1985 was de Nederlandse geschiedschrijving nogal kleurloos,’ zegt Rob Hartmans, auteur van het jubileumboek Niet gehinderd door schroomvalligheid, over twintig jaar Historisch Nieuwsblad. In 1985 werd Palaver opgericht, waaruit zes jaar later Historisch Nieuwsblad voortkwam. De auteurs van Palaver schopten tegen het academisch establishment, dat ze veel te gesloten vonden. ‘Palaver was het verenigingsblaadje...
Media maakten van Brunswijk held
Dat de eerste klap een daalder waard is, is op tal van terreinen waarneembaar. In de communicatiewetenschap heet dit framing. Een frame is een (meestal niet expliciet geformuleerd) interpretatiekader dat vertelt welke waarden er bij een bepaalde kwestie in het geding zijn. Het gaat om sleutelwoorden of beelden die een hele reeks betekenissen oproepen. Hiermee...
Oorlogsheld uit straatbeeld verwijderd
Vrijwel elke Italiaanse stad heeft een plein, boulevard of metrostation dat de naam draagt van Luigi Cadorna, de opperbevelhebber van het Italiaanse leger in de Eerste Wereldoorlog. Maar steeds meer burgers betogen dat de Generalissimo uit het straatbeeld moet worden geschrapt. In Udine, de stad van waaruit Cadorna zijn offensief tegen de Oostenrijkse Alpenlegers leidde,...
Russen vieren einde Mongools juk
Zoals elk jaar is op 17 september in Rusland de Slag op het Snippenveld in 1380 herdacht. Alle Russische kinderen leren dat de slag het einde inluidde van het ‘Tataars-Mongoolse juk’: de 250 jaar durende overheersing van Rusland door de horden van Dzjengiz Khan en zijn nazaten. De Mongolen wisselden wreedheid af met een sluwe...
VOC-pakhuis herbouwd
Het staat er weer, het stenen pakhuis dat de Hollanders in 1639 in het West-Japanse stadje Hirado hadden gebouwd en na voltooiing op bevel van de Japanners meteen weer afbraken. Het opschrift ‘Anno Christi 1640’ op de gevel was de steen des aanstoots. Het gereconstrueerde VOC-pakhuis is op 17 september jongstleden geopend. Met het ‘Hollands...