INTERVIEW Cees Fasseur – biografie Pieter Sjoerds Gerbrandy
Op 13 maart 2016 werd bekend dat historicus Cees Fasseur op 77-jarige leeftijd is overleden. Fasseur schreef meerdere biografieën over de Oranje-vorsten. Over zijn meest recent gepubliceerde boek, een biografie van oorlogspremier Pieter Sjoerds Gerbrandy, gaf hij eind 2014 een interview aan Historisch Nieuwsblad. ‘Gerbrandy was de Nederlandse Churchill in zakformaat.’ Slechts één huis scheidt...
Jan Hus (c. 1370-1415)
De Boheemse prediker Jan Hus was strenger in de leer dan de gevestigde katholieke orde. Daardoor veroorzaakte hij in de vijftiende eeuw de ene rel na de andere. Tijdens een legendarisch concilie zetten de bisschoppen deze dissident op zijn plaats. Het staat er nog steeds, Schloss Gottlieben. Een hoekig gebouw met...
Televisie zou Nederlanders veranderen in ‘geestelijke lilliputters’
In 1964 maakte de Tweede Kamer de uitzendingen van het commerciële station TV Noordzee onmogelijk. Maar niet lang daarna kwam het populaire amusement het bestel toch binnen via de TROS. ‘Laat u niet langer voor het zuilenlapje houden.’ Het was niet de eerste etherpiraat; Radio Veronica zond al een paar jaar vanaf een zeeschip uit. Maar...
Britten vernielen symbolen Amerikaanse macht
Leden van de extreemrechtse Proud Boys krijgen hoge straffen voor hun rol in de Capitoolbestorming. In 1814 legden Britse troepen de zetel van de Amerikaanse volksvertegenwoordiging in de as.
Het ontstaan van de marechaussee
Na het vertrek van de Fransen ontstond in de Zuidelijke Nederlanden in 1814 een eigen politiedienst: de marechaussee. Dit korps had al snel succes. ‘Gods eigen Wapen’ bleek een geschikt instrument om boeven te vangen. De Koninklijke Marechaussee staat bekend als het korps dat op Schiphol – en vroeger ook aan...
Handel op het Oostzee-gebied in de Gouden Eeuw
Het Nederlandse succes in de Gouden Eeuw was voor een belangrijk deel te danken aan inventieve scheepsbouwers. Zij ontwikkelden schepen die goedkoop bulkgoederen konden vervoeren. De handel met deze ‘fluiten’ op het Oostzee-gebied leverde grote winsten op. Graanhandel in de Gouden Eeuw: de ‘moedernegotie’ Nicolaes Witsen was misschien niet helemaal objectief toen hij in 1671...
IN BEELD: totalitarisme
In de eerste helft van de twintigste eeuw steken totalitaire regimes de kop op. Propaganda en repressie worden ingezet om de burgers te indoctrineren. Aan het hoofd van een totalitair bewind staat steevast een Grote Leider, die aanbeden dient te worden. ‘Alles in de staat, niets tegen de staat, niets buiten de staat.’ Zo beschrijft...
LESSEN: ZZP’er
Het kabinet wil schijnzelfstandigheid aanpakken en de fiscale voordelen van zzp’ers afschaffen ten gunste van de positie van werknemers in loondienst. Arbeidshistoricus Matthias van Rossum, verbonden aan het Internationaal Instituut voor Sociale Geschiedenis (IISG), promoveerde op een dissertatie over arbeidsverhoudingen bij de VOC. Hij vertelt dat er door de geschiedenis heen altijd zzp’ers aan het...
STELLING: Noord-Korea
Anton van Hooff ‘Volgens mij kun je geen staten voor het Internationaal Strafhof dagen, maar enkel individuele staatslieden. In het geval van de Noord-Koreaanse leiders heeft dat geen enkele zin. Die komen toch niet. Zoals het ook geen zin heeft Bush en Blair voor het Strafhof te dagen. Ook al hebben die in Irak...
COLUMN: Martin Sommer
Met internationale bedrijfsfusies loopt het zelden mooi af. Laatst stond er een prachtige cartoon van Jos Collignon over de perikelen bij Air France/KLM in de Volkskrant. ‘Checklist,’ luidde de kop boven een afbeelding van een cockpit waarin een piloot van Air France en zijn collega van de KLM zaten. De Fransman met ontbloot bovenlijf, groene...
BOEKEN: ‘Als ik morgen niet op transport ga…’ & ‘Het hele leven is hier een wereld op zichzelf’
Wie over de Duitse vervolgings- en vernietigingsmachinerie in Nederland schrijft, moet zich verhouden tot Ondergang van Presser. Want al schreef Loe de Jong sober en inventariserend over de kampen, en is er de indringende reportage In Depot van journalist en kampingezetene Philip Mechanicus over Westerbork, Presser zette de standaard. In zijn boek, dus ook in...
BOEKEN: ‘De zondvloed’ – Adam Tooze
We zijn in dit herdenkingsjaar overspoeld door een zondvloed van literatuur over de Eerste Wereldoorlog. Veel van die boeken herkauwen bekende kost, andere werpen licht op tot nog toe veronachtzaamde details, en enkele wagen zich aan een nieuwe interpretatie. Wat dat laatste betreft gaat het vaak om de vraag waarom de oorlog in 1914 uitbrak,...