INTERVIEW: ‘De Grote Oorlog raakt eindelijk breder bekend’
Sinds de zomer brengt Historisch Nieuwsblad elke twee maanden een krant uit over de Eerste Wereldoorlog. In de WO1-krant staan originele berichten uit de dagbladen van toen. Het derde nummer ligt inmiddels in de winkels. De krant kreeg hiervoor een Mercur-nominatie voor Innovatie van het Jaar. ‘De WO1-krant geeft een goed beeld...
COLUMN: Annejet van der Zijl – Meisje met de roomsoes
Bestaat er in dit snelle tijdperk nog wel behoefte aan biografieën? Annejet van der Zijl denkt van wel. Als bewijs haalt ze voor één keer een klein meisje onder de puinhopen van de geschiedenis vandaan. ‘Dark, dark, dark, they all go into the dark,’ verzuchtte de Amerikaanse dichter T.S. Eliot. En gelijk had...
COLUMN: Martin Sommer – Leven met een gat
Eerder schreef ik op deze plaats over mijn vader, die een jaar geleden naar een verzorgingstehuis is gegaan. Zijn ‘kastelenverzameling’, zoals hij die noemde, kon niet mee. Nog steeds staan in een Haarlems antiquariaat honderden ordners, met ingeplakte ansichtkaarten en zelfgeschoten foto’s van kastelen, in slagorde te wachten op een liefhebber. Mijn vader was er...
STELLING: ‘Paus Franciscus had gelijk: Europa is oud en verteerd’
Anton van Hooff: ‘Wat de paus in Straatsburg verkondigde, is al zo vaak beweerd. Cultuurpessimisme is van alle tijden. De oude Romeinen spraken al bezorgd over de mundus senescens of “ouder wordende wereld”. Ook in het Interbellum kenden de Europeanen periodes van intens cultuurpessimisme. Daaraan danken wij invloedrijke boeken als Oswald Spenglers Untergang des Abendlandes...
LESSEN: ‘Europeanen en Russen hebben elkaar nooit begrepen’
Nederland stuurt een paar honderd militairen naar de Russische grens, die met Britse en Noorse krachten deel gaan uitmaken van een nieuwe flitsmacht van de Navo. Willem II-biograaf Jeroen van Zanten, momenteel werkzaam aan een boek over de Slag bij Waterloo, vertelt dat het wantrouwen ten aanzien van de Russen diepgeworteld is in Europa. ...
FILMS: The Imitation Game en Exodus: Gods and Kings
De kraker van Enigma: Historisch rammelend portret van Alan Turing The Imitation Game Morten Tyldum Vanaf 8 januari in de bioscoop Beter laat dan nooit, maar de geschiedenis is er niet minder treurig om. Alan Turing, de briljante wiskundige die in de Tweede Wereldoorlog van cruciale betekenis was voor het kraken van het...
TENTOONSTELLING: Een oorlog zonder einde
Met de opening deze zomer van de indrukwekkende First World War Galleries speelt het vernieuwde Imperial War Museum in Londen in op de grote belangstelling voor de Eerste Wereldoorlog in dit honderdste herdenkingsjaar. Voor de ingang staat dagelijks een lange rij geduldig wachtende bezoekers. De First World War Galleries is maar...
Het vergeten verhaal van de Indische Joden
Joden die terugkeerden uit Nederlands-Indië na de Tweede Wereldoorlog stuitten op een muur van onbegrip: voor hun verhalen was naast de Shoah geen plaats. Het Joods Historisch Museum brengt met de tentoonstelling Selamat Sjabbat hun vergeten geschiedenis in beeld. Op 14 december jl. verzorgde museaal leider Hetty Berg een lezing over het lot van de...
Marie Anne Tellegen: bevlogen en onverzettelijk
Marie Anne Tellegen (1893-1976) is voor velen nu misschien een onbekende, maar in het midden van de vorige eeuw kon niemand om haar heen. Als directeur van het Kabinet der Koningin stond zij Wilhelmina en Juliana jarenlang terzijde. Voormalig redacteur van NRC Handelsblad Wim Weenink (1945) schreef haar levensverhaal in Vrouw achter de troon. ‘Iedereen...
INTERVIEW Cees Fasseur – biografie Pieter Sjoerds Gerbrandy
Op 13 maart 2016 werd bekend dat historicus Cees Fasseur op 77-jarige leeftijd is overleden. Fasseur schreef meerdere biografieën over de Oranje-vorsten. Over zijn meest recent gepubliceerde boek, een biografie van oorlogspremier Pieter Sjoerds Gerbrandy, gaf hij eind 2014 een interview aan Historisch Nieuwsblad. ‘Gerbrandy was de Nederlandse Churchill in zakformaat.’ Slechts één huis scheidt...
Jan Hus (c. 1370-1415)
De Boheemse prediker Jan Hus was strenger in de leer dan de gevestigde katholieke orde. Daardoor veroorzaakte hij in de vijftiende eeuw de ene rel na de andere. Tijdens een legendarisch concilie zetten de bisschoppen deze dissident op zijn plaats. Het staat er nog steeds, Schloss Gottlieben. Een hoekig gebouw met...
Televisie zou Nederlanders veranderen in ‘geestelijke lilliputters’
In 1964 maakte de Tweede Kamer de uitzendingen van het commerciële station TV Noordzee onmogelijk. Maar niet lang daarna kwam het populaire amusement het bestel toch binnen via de TROS. ‘Laat u niet langer voor het zuilenlapje houden.’ Het was niet de eerste etherpiraat; Radio Veronica zond al een paar jaar vanaf een zeeschip uit. Maar...