Artikelen geschreven door Teun Willemse
Ian Kershaw: ‘De schaduw van Churchill hangt over Engeland’
Volgens Sir Ian Kershaw moeten we de dreiging van autocratisch leiderschap retorisch te lijf gaan door de triomfen van de democratie te vieren.
Middeleeuwse kunstenaars maakten alle slaven zwart
Kunstenaars deden dat om de morele verschillen tussen slaven en vrije mensen te benadrukken.
Gevangenen vechten mee
Zelensky wil gevangenen vrijlaten om tegen de Russen te vechten. In de Oudheid kozen heersers er soms al voor om gevangenen vrijheid te beloven in ruil voor deelname aan een oorlog.
Geheime diensten missen historisch besef
Onderzoekers klagen over de slechte toegang van de archieven van Nederlandse inlichtingen- en veiligheidsdiensten. De geheimhoudingsreflex van de AIVD en MIVD zit historisch onderzoek in de weg: medewerkers weten niet wat er vrij mag worden gegeven, communicatie loopt via juristen en archiefstukken laten jaren op zich wachten. Onderzoekers pleiten daarom voor andere regelgeving en meer...
Besmet geld van de verslagen vijand
Na de Tweede Wereldoorlog belandde het geld van Japanse banken in Nederlands-Indië in Nederlands beheer. Follow the Money schrijft dat de Nederlandse Staat en het Koninklijk Huis daardoor geprofiteerd hebben van geld dat verdiend werd door ‘troostmeisjes’. Had Nederland meer moeten doen om uit zoeken waar het vijandelijk vermogen vandaan kwam? Na de Japanse capitulatie...
Zorgen om een kortere schoolweek
Door het nijpend lerarentekort overwegen sommige scholen een vierdaagse schoolweek in te voeren. In de jaren zestig bogen politici zich over de vraag of leerlingen voortaan beter vijf in plaats van zes dagen naar school konden gaan, omdat steeds meer ouders een vijfdaagse werkweek kregen. Beleidsmakers voorzagen een hoop problemen als kinderen op zaterdag thuisbleven....
‘De vrouwen van Willem van Oranje waren belangrijke spelers’
De vader des vaderlands maakte veel gebruik van de diplomatieke talenten van zijn echtgenotes, maar in de geschiedschrijving zijn zij naar de achtergrond gedrukt. Femke Deen: ‘Ik wil het beeld van deze vrouwen rectificeren.’ Femke Deen: ‘Tijdens de collegedag laat ik zien welke rol de vrouwen van Willem van Oranje hebben gespeeld in zijn leven...
Meer vrouwen in lesboek Latijn
Een populaire Britse lesmethode Latijn gaat op de schop. Na klachten van docenten en leerlingen over een gebrek aan diversiteit in de Cambridge Latin Course schreven lesontwikkelaars een nieuwe editie met meer ruimte voor het perspectief van vrouwen, minderheden en slaven in de Romeinse wereld. Sinds de jaren zeventig gebruiken Britse docenten de Cambridge Latin...
Aanhoudende droogte raakt boeren harder omdat Nederland beken kanaliseerde
Hoge temperaturen en een neerslagtekort leiden tot droogte in Nederland. In de twintigste eeuw werden op grote schaal beken gekanaliseerd om de waterafvoer te versnellen en zo meer landbouwgrond te creëren. Volgens historicus Auke van der Woud keert het verbeteren van de waterafvoer zich nu tegen de boeren: de rechtgetrokken beken verhogen de kans op...
Iconische films gaven vertekend beeld Jodentransporten
Dirk Mulder, oud-directeur van Herinneringskamp Westerbork, schrijft in een nieuw boek dat het gangbare beeld van Jodentransporten vanuit Nederland in de Tweede Wereldoorlog moet worden bijgesteld: Joden werden meestal in personentreinen vervoerd, niet in goederenwagons. Maar die informatie is niet nieuw, zegt NIOD-onderzoeker Laurien Vastenhout. Zij hoopt dat Mulders boek de aanzet vormt voor breder...
Wat is de Prinsenvlag, die ooit wapperde bij het NSB-hoofdkwartier?
Bij de gewelddadige anti-immigratieprotesten in Den Haag zwaaiden actievoerders met de oranje-wit-blauwe Prinsenvlag. De afgelopen eeuwen probeerden nationalistische groepen van die Prinsenvlag de officiële Nederlandse driekleur te maken, maar door associaties met de NSB is het een omstreden symbool geworden. Wat is de betekenis van de Prinsenvlag? Op schilderijen van VOC-schepen prijkt soms de oranje-wit-blauwe...
Ongewenst zwanger in de Oudheid
Abortus is altijd een omstreden kwestie. Ook in de Oudheid, al werden zwangerschappen toen veelvuldig afgebroken. Volgens RMO-conservator Ruurd Halbertsma nam de Griekse filosoof Aristoteles een opvallend modern standpunt in: abortus moest mogelijk zijn, maar alleen in de vroege stadia van een zwangerschap. Kwam abortus vaak voor in de Oudheid?‘Ja, zowel bij de Grieken als...