Maarten van Rossem

Waarom geheime diensten overbodig zijn

Eind vorig jaar opperde een Amerikaanse journalist dat het Knight Ridder-krantenconcern, dat al enige tijd tevergeefs naar een koper zoekt, wellicht verkocht zou kunnen worden aan de Central Intelligence Agency. Dit voorstel werd geïnspireerd door het feit dat de kranten van het Knight Ridder-concern aanzienlijk beter geïnformeerd bleken te zijn over de massavernietigingswapens van Saddam...

Geschiedenis voor uilskuikens

Het is een aardig idee: een wereldgeschiedenis voor mensen die niets van geschiedenis weten, maar bereid zijn zich de essentialia van de menselijke geschiedenis eigen te maken, mits dat niet al te veel moeite kost. Peter Haugen, de auteur van World History for Dummies, schrijft met nadruk dat geschiedenis leuk is en het best kan...

Dorpsgemeenschap

Het is verontrustend hoezeer het literatuur over de culturele eigenaardigheden van verschillende naties ontbreekt aan een historische visie. Het natieconcept is zo dwingend dat we eigenlijk direct geneigd zijn clichébeelden over verschillende volkeren voor waar te houden. Daarbij wordt steeds verondersteld dat die nationale eigenaardigheden het eeuwige leven hebben. Ze zijn kennelijk immuun voor historische...

Helse toekomst

Wie het publieke debat de laatste jaren een beetje heeft gevolgd, slaapt al enige tijd niet rustig meer. Wat staat ons de komende dertig jaar in Nederland niet allemaal te wachten? Heel westelijk Nederland loopt spoedig onder water, dat staat volgens de deskundigen vast. Dit komt door de stijging van de zeespiegel en die wordt...

Inburgeringsinstrument

Ruim veertig jaar hebben overheid en politici het geschiedenisonderwijs verwaarloosd. Geschiedenis was ouderwets en nergens goed voor. Het aantal lesuren kon altijd weer worden gereduceerd. Plotseling is er in deze droevige toestand verandering opgetreden. De voorzitter van de nationale onderwijsraad, daarin bijgevallen door diverse politici en opinieleiders, vindt dat er veel meer aan het onderwijs...

Veiligheidsraad

Eind vorig jaar verscheen een rapport waarin Kofi Annan werd geadviseerd de Verenigde Naties ingrijpend te hervormen. Het lastigste onderdeel van dit rapport is het voorstel de samenstelling van de Veiligheidsraad te veranderen. De Veiligheidsraad is het enige onderdeel van de VN dat kan besluiten tot het gebruik van geweld. Over de hervorming van de...

De moord op Theo van Gogh

De moord op Theo van Gogh zou aantonen dat er iets grondig mis is in Nederland. Maar dat veel Nederlanders dat denken betekent nog niet dat het zo is, betoogt Maarten van Rossem. De kans dat de modale Nederlander om het leven zal komen door terroristisch geweld is nog steeds verwaarloosbaar klein. De gruwelijke moord...

Neplandingen

Rond de moord op John F. Kennedy is een omvangrijke, door paranoia gedreven industrie ontstaan. Het waanidee dat deze industrie voortdrijft, is dat Kennedy is vermoord door een samenzwering van vrijwel alle duistere krachten in de wereld. Een wat minder bekend waanidee, waar toch miljoenen Amerikanen in geloven en waar in Nederland bij lezingen regelmatig...

Maarten van Rossem over D-day

Aan de herdenking van de geallieerde landing in Normandië werd in 2004 veel aandacht besteed. Als historicus zou ik daar tevreden over zijn, ware het niet dat de retoriek waarmee de herdenking gepaard ging de ware geschiedenis van de Tweede Wereldoorlog voortdurend geweld aandeed. Dat was bovendien niet de eerste keer. De veertigste en de...

Rare lijst

Dit najaar kunnen wij Nederlanders in een omvangrijk, door de KRO georganiseerd mediaspektakel de grootste Nederlander aller tijden kiezen. Dergelijke verkiezingen zijn ook al in Engeland en Duitsland gehouden en hebben daar veel discussie veroorzaakt. Aangezien elk nationaal debat over het verleden in principe welkom is, is er geen reden dit KRO-initiatief hooghartig van de...

Een ideologie met gebreken

In de eerste drie decennia na de oorlog had de politieke elite een groot vertrouwen in de overheid. Die was verantwoordelijk voor het oplossen van maatschappelijke problemen. Een actief overheidsbeleid was mogelijk doordat de Nederlandse economie in deze periode groeide als nooit tevoren. Zo kreeg Nederland een omvangrijk systeem van sociale voorzieningen en een oerwoud...

Oorlogshelden

Sedert de verkiezingen van 1992 speelt de mislukte Amerikaanse interventie in Vietnam telkens een rol als ethisch ijkpunt in de presidentsverkiezingen. In 1992 werd kandidaat Clinton door de Republikeinen scherp bekritiseerd omdat hij zich in de late jaren zestig handig had weten te onttrekken aan de dienstplicht. Zo iemand was ongeschikt voor het presidentschap, omdat...