Geertje Dekkers

CERN voltooit de eeuwenoude zoektocht van alchemisten: lood verandert in goud

Langs mystieke én langs praktische weg onderzocht alchemist Jan Baptista van Helmont de mens en de wereld. Hij droomde van magische zalven en spirituele zaden en liet scheikundigen een belangrijke erfenis na. Maar zijn ideeën brachten hemzelf in grote problemen. Naar verluidt had Jan Baptista van Helmont rare, ketterse dingen beweerd. Dat het zweet van...

Migranten kregen te maken met discriminatie en strengere straffen 

Migranten in Hollandse steden werden tussen 1680 en 1810 nogal eens gediscrimineerd. Hoewel historici veel hebben geschreven over de tolerantie in het gewest, kregen nieuwkomers soms zwaardere straffen voor een overtreding dan een autochtoon. Dat constateren Leidse historici.   ‘Migranten kregen te maken met allerlei vormen van stigmatisering,’ vertelt Manon van der Heijden, hoogleraar stadsgeschiedenis aan...

‘Mandala’s’ gaven zeelui bescherming 

Laat in de zestiende eeuw zonk bij Texel een schip waarvan de lading uitblonk in gewoonheid. De inmiddels opgedoken inhoud geeft het beeld van het leven op en rond het water meer diepte. Dat laat historica Geke Burger (Universiteit Leiden) zien in haar proefschrift Sunken History.  De inhoud van ‘Scheurrak SO1’ biedt persoonlijke inkijkjes in...

Middeleeuwse edelen waren net maffiabazen

Het feodale stelsel wordt vaak omgeschreven als een eerlijke transactie: een heer bood bescherming aan zijn ondergeschikten in ruil voor hun arbeid en producten. Maar zo was het niet altijd.  In 1402 plunderden circa honderd mannen van de markgraaf van Meißen de omgeving van de stad Hof, in de huidige deelstaat Beieren. Ze staken dorpen...

Zeventiende-eeuwse jongen kreeg Staten-Generaal als peetouder

In 1668 kreeg een baby, de zoon van de graaf en gravin van Bentheim, een opmerkelijke voornaam. Het jongetje werd ‘Statius’ gedoopt, een afgeleide van het woord ‘Staten’. De Staten-Generaal van de Nederlandse Republiek waren namelijk peetouder van het kind. En zij hadden om die naam gevraagd.  Het was een opmerkelijke gang van zaken, want...

Romeinse basilica gevonden in Londen

In het centrum van Londen, een paar honderd meter ten noorden van London Bridge, hebben archeologen de resten gevonden van een Romeinse basilica. Het gebouw werd er rond 70 n.Chr. neergezet, grofweg een kwart eeuw nadat de Romeinen Londinium hadden gesticht. De basilica was onderdeel van het forum en het belangrijkste centrum van handel, bestuur...

Schilderijen raakten in de achttiende eeuw uit de mode

In de zeventiende eeuw kochten Amsterdammers massaal schilderijen, maar daarna werden de kunstwerken veel minder populair.

BBB wil voedselzekerheid in tijden van oorlog. In ’40-’45 betekende dat een kleinere veestapel

Nu Nederland stevig investeert in defensie, moet de regering ook aandacht krijgen voor voedselzekerheid in tijden van militaire conflicten, stelt BBB-Kamerlid Henk Vermeer. In aanloop naar de Tweede Wereldoorlog was de conclusie dat de veestapel flink moest krimpen als er een oorlog uitbrak. In een motie vroeg Vermeer de regering te onderzoeken of investeringen in...

Koffie zou de Engelse man verslappen

Engelse mannen waren rond 1675 helemaal ontspoord, vonden critici. Ze verzaakten zelfs hun belangrijkste taak: kinderen verwekken. Omdat ze verslingerd waren aan koffie. Engelsen waren zo druk met koffiedrinken, dat ze hun studies verwaarloosden en vergaten om toezicht te houden op hun bedienden, zodat die straffeloos konden luieren en bedriegen. Daarvoor waarschuwde de anonieme auteur...

Nepnieuws over Chinese wreedheden bij de Bokseropstand 

Over de Bokseropstand in China publiceerden westerse kranten ronduit gruwelijke berichten. Maar die klopten vaak niet.

Engelse Zeeoorlogen waren een clash tussen twee monopolisten

De VS voert hoge importtarieven in voor Canada, Mexico en China. In het verleden leidden handelsoorlogen dikwijls tot militair geweld, zoals slepende oorlogen tussen Engeland en de Republiek.

Vrouwen belandden liever in de bak dan op straat

Negentiende-eeuwse vrouwen stuurden soms aan op verblijf in een Rijkswerkinrichting door de wet te overtreden. Officieel was dat een straf, maar het was beter dan een leven in armoede.