Stille getuigen: Het standbeeld van Jan Pieterszoon Coen
De geschiedenis laat haar sporen na. Monumenten, voorwerpen en graven herinneren aan bijna vergeten personen. Hun verhaal wordt hier verteld. Deze keer het standbeeld van Jan Pieterszoon Coen (1587-1629) in Hoorn. Een groot man, een hoog karakter, een Nederlandschen held – feestredenaar Herman Schaepman kwam in 1893 bij de onthulling van het standbeeld van Jan...
Beeldgeheim maart 2002
Een onbekende historische foto. Is het verhaal erachter te vertellen? De publicisten Herman Vuijsje en Karin Spaink doen een poging. ‘Geüniformeerde afgevaardigden van het gezag voeren een controle uit.’, denkt Herman Vuijsje na een eerste blik op de foto. ‘Maar de gezagsdragers lijken me geen soldaten’, vult Karin Spaink hem voorzichtig aan. ‘Hun jasjes hangen...
De vooruitgang: Voelbare spanning met de moderne tijd
Proefschriften, lezingen of artikelen kunnen ons beeld van het verleden ingrijpend veranderen. Mathijs Sanders pleit in zijn proefschrift voor een herwaardering van de Nederlandse katholieke literatuur. Onder de beroemde auteurs in de moderne Nederlandse literatuur zijn weinig katholieken. Literatuurhistoricus Mathijs Sanders vroeg zich af of dat terecht was. Hij promoveerde onlangs op Het spiegelend venster....
Kamerleden kiezen de beste en de slechtste minister-president van de twintigste eeuw
Alle Eerste en Tweede Kamerleden konden in 2002 de beste en de slechtste minister-president van de vorige eeuw kiezen . ‘Kok staat voor een oersaaie en bovenal inhoudelijk onjuiste politiek.’ Kok heeft geschiedenis geschreven. Tot zijn miskleunen behoort het drama van Srebrenica en de opmars van Pim Fortuyn, die aan hem, als boegbeeld van Paars,...
Want alle verlies is winst
Onlangs sloot literatuurhistoricus Piet Calis zijn omvangrijke onderzoek naar schrijvers en hun tijdschriften tussen 1941 en 1951 af met de publicatie van het laatste deel Het elektrisch bestaan. Daarin riep Calis de Vijftigers uit tot de belangrijkste literaire beweging van Nederland in de twintigste eeuw. De immer enthousiaste Calis, die zijn literaire helden in zijn...
Tweede Kamer haalt onvoldoende voor proefwerk geschiedenis
Openbare bestuurders en politici moeten op de hoogte zijn van ons nationale verleden. Want wie het land wil besturen moet de identiteit ervan kennen. Dat zei onlangs, R.J. de Wit, oud-commissaris der Koningin van Noord Holland. Een mooie gedachte, maar is zij ook reëel? Van politici wordt immers gezegd dat zij steeds meer lijken op...
Commentaar: Islamstaat
In de Indonesische provincie Atjeh is per 1 januari een besluit van kracht geworden dat vergaande gevolgen kan hebben, maar in het buitenland nagenoeg onopgemerkt is gebleven. Dat is de invoering van de syariah: voortaan is de moslimbevolking van Atjeh gebonden aan de wetten van de koran. De vraag of de syariah voor de...
Het Flynn-effect
Eind vorig jaar publiceerde Nature een Brits onderzoek waaruit bleek dat schapen gezichten kunnen herkennen: niet alleen van hun medeschapen, maar ook van mensen. De herinnering begint pas na twee jaar te vervagen. De vraag die zich uiteraard opdringt: zouden de grootouders van deze schapen dat ook hebben gekund? Of zou bij hen de vergeetachtigheid...
`Een mening’
Nederland puilt uit van zaken waarover men in het geheel niets wil weten. En de zaak waarover men wel het minst wil weten, is het koningshuis. Men tolereert de Oranjes zwijgend, zoals men een regenbui of een universitaire opleiding met een stiff upper lip over zich heen laat gaan. Althans, ik meende dat zulks in...
Boeken Top Tien januari 2002
1. DE EEUW VAN MIJN VADER door Geert MakContact, 22,64 euro2. ALLEEN OP DE WERELD. DE NEDERLANDSE WORSTELING MET ZICHZELF. GOD EN EUROPAdoor Thomas von der DunkVan Gennep, 14,90 euro3. SARPHATI. EEN BIOGRAFIEdoor Henne van der Kooy en Justus de LeeuweAtlas, 22,64 euro4. DIE SLAPPE NEDERLANDERS – OF VIEL HET TOCH WEL MEE IN 1940-1945?door...
TIJDSCHRIFT: Nieuwste Tijd
Los nummer 15,89. Telefoon: 020-6381899 Nieuwste Tijd (2001/3) heeft een interessant thema: ‘Historici tussen dictatuur en democratie’.André Gerrits opent met de nuchtere constatering dat historici in dictaturen meestal geen gelukkig lot zijn beschoren. Ze werden, zeker onder het communisme, misbruikt om het volk op te voeden ‘in een geest van socialistisch patriottisme, nationale trots en...
Boeken voorjaar 2002
VOC 2002 is VOC-jaar. In deze rubriek kondigde ik eerder (september 2001) een stapel boeken aan die zullen verschijnen ter gelegenheid van vierhonderd jaar VOC. De voorjaarsaanbiedingen van de uitgeverijen beloven nog veel meer. Het ‘nationaal jubileumboek’ heet De kleurrijke wereld van de VOC (Thoth, maart 2002). Het vertelt over de grote invloed die de...