De Oranjes in Canada
De belangrijke rol van het Canadese leger bij de bevrijding van Nederland heeft voor een blijvende vriendschap gezorgd. Prinses Margriet, geboren in Ottawa in 1943, brengt in mei 2005 – zestig jaar na de bevrijding – dan ook een bezoek aan Canada. Veel Canadese veteranen reizen dit jaar naar Nederland voor de herdenkingsactiviteiten rond de...
De eerste Marokkanen in Nederland
De eerste Marokkanen kwamen in de jaren zestig en zeventig naar Nederland. ‘Ik heb drie dagen in de auto zitten huilen.’ In de laatste uitzending van de Grote Geschiedenis Quiz toonde een filmfragment hoe Marokkaanse aspirant-migranten in de jaren zestig als schapen werden gekeurd door botte Nederlandse ambtenaren. Het filmpje bevestigt de breed gedragen opvatting...
Het Internationaal Strafhof in Den Haag gaat van start
Begin 2005 begint het eerste proces van het Internationaal Strafhof in Den Haag. Dat maakte de Argentijnse hoofdaanklager Luis Moreno Ocampo onlangs bekend. Dat het Internationaal Strafhof ruim twee jaar geleden juist in Den Haag van start ging, is niet toevallig. Het is juni 2002, en in de Verenigde Staten wordt de zogenoemde ‘Haagse Invasiewet’...
Jan Campert opgepakt vanwege hulp aan Frans van Raalte
Op 21 juli 1942 werden Jan Campert en Martien Nijkamp gearresteerd tijdens een poging een joodse man de Belgische grens over te smokkelen. Nog diezelfde avond pleegde deze zelfmoord in het huis van bewaring. Zijn identiteit is eindelijk achterhaald. Campert, dichter van ‘De Achttien Dooden’, het bekendste verzetsgedicht uit de Tweede Wereldoorlog, en de in...
Anne Frank is de grootste Nederlander
Nederland kiest de Grootste Nederlander aller tijden. Volgens Historisch Nieuwsblad staat Anne Frank op de eerste plaats. ‘Moeder heeft de voorlopig onuitvoerbare wens geuit dat ze mijnheer Van Daans gezicht veertien dagen niet hoefde te zien,’ verzucht Anne Frank (1929-1945) op zaterdag 15 januari 1944 in haar dagboek. En in dezelfde alinea: ‘Ik vind...
Tokken en pikken
Als ik niet af en toe weg kon, zou ik gek worden in Nederland. Dat denken vele Nederlanders. Geen volk is zo reislustig als wij. Mijn motivatie om te vluchten is behoefte aan ruimte, eenzaamheid of een ander soort kosmopolitisme dan het provinciaalse van Amsterdam. Ik wil verlost zijn van de overmaat aan naasten in...
Dorpsgemeenschap
Het is verontrustend hoezeer het literatuur over de culturele eigenaardigheden van verschillende naties ontbreekt aan een historische visie. Het natieconcept is zo dwingend dat we eigenlijk direct geneigd zijn clichébeelden over verschillende volkeren voor waar te houden. Daarbij wordt steeds verondersteld dat die nationale eigenaardigheden het eeuwige leven hebben. Ze zijn kennelijk immuun voor historische...
Neger
‘Neger: Een verscheidenheid van Menschen die in Afrika wonen, en geheel zwart zyn. Hunne woestheid en beestachtigheid doen hen naar de Wildste Dieren gelyken.’ (Woordenboek der Natuurlijke Historie, Dordrecht, 1770). Toen ik dit las, schreef ik net de eerste regels van mijn boek El Negro en ik, over een opgezette Afrikaan die 170 jaar als...
Moord op Fortuyn belangrijkste naoorlogse gebeurtenis
Nederlanders vinden de moord op Pim Fortuyn in 2002 de belangrijkste gebeurtenis uit de Nederlandse naoorlogse geschiedenis. Dat blijkt uit een enquête van Historisch Nieuwsblad over Nederlanderschap. Van de 683 geënquêteerden die werden ondervraagd door Onderzoeksbureau Motivaction, kiest 46 procent voor de moord op Fortuyn als belangrijkste gebeurtenis. Dit zijn relatief veel autochtone Nederlanders; van...
Gezien
Waardering: 5 Het pasgeopende Nieuw Land Erfgoedcentrum in Lelystad moet de geschiedenis vertellen van Flevoland, de grootste polder ter wereld. Maar mooie anekdotes staan een goed historisch verhaal in de weg. Een tentoonstelling over de geschiedenis van Flevoland, die begint vanzelfsprekend met een introductiefilm over Cornelis Lely (1854-1929), de bedenker van het Zuiderzeeproject. De film...
Gebroken belofte
Op 22 maart 1845 ondertekende Karl Marx in Brussel een document dat was opgesteld door de toenmalige Belgische staatsveiligheidsdienst, waarin hij plechtig verklaarde geen geschriften over de actuele politieke situatie uit te geven. Die verklaring was de voorwaarde waarop de jonge filosoof uit Trier zich in het neutrale België mocht vestigen. Eerder was hij uit...
Digitaal
Iedere maand nieuwe historische websites en cd-roms 1953 De website 1835+1 is een digitaal monument ter nagedachtenis aan de Watersnoodramp van 1953, waarbij 1835 slachtoffers vielen en een niet-geregistreerde baby verdronk. De site bestaat uit 1835 lijnen die kunnen worden aangeklikt naar herinneringen aan de slachtoffers. Bezoekers kunnen eigen herinneringen achterlaten. Ook is het mogelijk...