Bas Kromhout

LEZERSFORUM: ‘Willem de Zwijger was een opportunist’

Willem van Oranje wordt de Vader des Vaderlands genoemd, maar is hij ook de grootste Nederlandse held uit de geschiedenis? Ja, zegt 25 procent van de forumdeelnemers. Nee, vind 59 procent. ‘Willem was een kundig politicus, een slimme pragmaticus, een intelligente opportunist. Soit. Maar een held? Nee, dank u,’ zo...

LESSEN: ‘Doe-burgers gaan terug naar de basis’

‘Doe-burgers’ worden ze genoemd: Nederlanders die met een kleine club gelijkgestemden onderling hun kinderopvang of groene-energieopwekking organiseren. Sommigen van hen richten nu ook lokale zorgcoöperaties op, die voor hun leden zorg in de wijk realiseren. ‘Deze burgerinitiatieven betekenen een terugkeer naar de basis van het Nederlandse ziekenfondsstelsel,’ zegt Karel Peter Companje, docent geschiedenis zorgverzekeringen...

LEZERSFORUM: ‘Papoea’s kwamen van de regen in de drup’

‘De Papoea’s van Nieuw-Guinea worden gediscrimineerd door de Republiek Indonesië. Het was in hun belang geweest om onder VN-mandaat een zelfstandige staat te stichten,’ schrijft Rick Moermans. Hij is het eens met de stelling van deze maand, die luidt: ‘Indonesië had Nieuw-Guinea nooit mogen inlijven.’ Een meerderheid van 61 procent van de forumdeelnemers onderschrijft...

Waar begon de Tweede Wereldoorlog?

Waar begon de Tweede Wereldoorlog? Wij Nederlanders denken dat het begon met de Duitse invasie van Polen in september 1939. Fout, zo blijkt uit Antony Beevors De Tweede Wereldoorlog. De oorlog begon aan de Chinees-Mongoolse grens, waar twee regionale grootmachten botsten: Japan en de Sovjet-Unie. In de Slag bij Khalkhin-Gol behaalde generaal Georgi Zjoekov in...

‘Glorietijd journalistiek duurde maar 25 jaar’

Welvaart jaren zeventig zorgde voor exploderende oplages De krant wordt dunner en oppervlakkiger, klagen mensen die er verstand van hebben. Steeds vaker schrijven journalisten stukjes van elkaar over in plaats van zelf op onderzoek uit te gaan. Maar was het vroeger echt allemaal beter? Volgens Hans Renders, hoogleraar geschiedenis en theorie van de biografie en...

Lezersforum: ‘Politici hebben een kort geheugen’

‘Wie zijn geschiedenis niet kent, is gedoemd haar te herhalen.’ Met dit citaat van schrijver-filosoof George Santayana (1863-1952) betuigt E.R. van Dooren haar instemming met de stelling van deze maand, die luidt: ‘Onze politici zouden meer historisch besef moeten hebben.’ Maar liefst 80 procent is het hiermee eens. ‘Willen de dames en heren politici...

Lezersforum: ‘De Molukkers zijn verraden’

Zelden was er zoveel overeenstemming onder de deelnemers aan het lezersforum. Maar liefst 82 procent is het eens met de stelling: ‘Nederland liet de Molukkers na de Indonesische onafhankelijkheid steeds in de steek.’ Slechts 10 procent onderschrijft dit niet. Het ‘verraad’ van de Nederlandse regering aan haar trouwe Molukse onderdanen begon volgens veel...

Lessen uit het verleden: Nationale politie drie keer eerder mislukt

Een Nationale Politie is de hartenwens van demissionair minister van Veiligheid en Justitie Ivo Opstelten. Zijn wetsvoorstel is al goedgekeurd door de Tweede Kamer; nu is de senaat aan zet. Gaat ook die akkoord, dan slaagt de minister waar velen de afgelopen eeuwen faalden. Lector politiegeschiedenis aan de Politieacademie Guus Meershoek vertelt hoe het...

Van-de-pot-gerukte ideeën

Het staat een beetje achteloos in het midden van dit proefschrift: actrice Mary Dresselhuys (1907-2004) meldde zich op 18 februari 1942 bij de Kultuurkamer. Daarmee deed zij volgens auteur Benien van Berkel wat nagenoeg iedereen deed die in Nederland als kunstenaar de kost verdiende. Slechts enkele tientallen prominenten maakten een statement door geen gehoor te...

Lessen uit het verleden: Nauwkeurig bombarderen onmogelijk

Volgens militair historicus Christ Klep is het risico op ongelukken bij bombardementen groot. Na honderd jaar militaire luchtvaart is ‘schoon’ bombarderen nog altijd een illusie, zegt hij. ‘Het luchtwapen heeft sinds zijn ontstaan een imago van reinheid en technologische finesse. Terwijl de infanterist ploetert op de grond, vliegen de “ridders van de lucht” hoog boven...

Aantjes-affaire ging niet om ’twee lettertjes’

Op 6 november 1978 onthulde historicus Loe de Jong dat de CDA-fractievoorzitter Willem Aantjes tijdens de Tweede Wereldoorlog lid was geweest van de SS. Een dag later trad Aantjes af. De achterban was woedend op de historicus, die een geliefd politicus ten val had gebracht door ‘de oorlog’ erbij te slepen. De Jong gaf in...

‘We hebben het nicht gewusst’

Als er 102.000 medeburgers worden vermoord en bijna niemand verzet zich, dan moet dat wel te wijten zijn aan onverschilligheid bij de rest van de bevolking. Die redenering vormt de basis van wat Bart van der Boom, docent moderne Nederlandse geschiedenis aan de Universiteit Leiden, ‘de mythe van de schuldige omstander’ noemt. In zijn boek...