Annemarie Laven

Nieuwsarchief van de zeventiende eeuw

Nieuwsarchief van de 17de eeuw door Annemarie Lavèn ‘Stokoude schuldeloze helft / Rampzalige Oldebarneveldt / Dit zwaart sloeg door uw hals den staat / Een diepe wonde in zijn raadt / Toen op het Haagse moortschavot / Uw dierbaar leven wierd geknot.’ Dit staat geschreven op het beulszwaard dat een einde gemaakt zou hebben aan...

Winnaars archieven.nl-prijs

De winnaars van de archieven.nl-prijs 2007 zijn bekend. Deze prijs wordt ieder jaar toegekend aan de beste websites van archiefdiensten en historische verenigingen. Een jury beoordeelt de deelnemende websites aan de hand van vijf criteria: vindbaarheid, inhoud, gebruikersvriendelijkheid, vormgeving en techniek. Dit jaar waren er 54 aanmeldingen en zijn er in twee categorieën prijzen uitgereikt....

Genoeg brandewijn op het schip

Onder de titel Boeken uit de Kast presenteert het Instituut voor Nederlandse Geschiedenis (ING) de digitalisering van vier series uit de Rijks Geschiedkundige Publicatiën (RGP). Deze reeks telt niet minder dan 450 delen met gepubliceerde documenten en archiefstukken over de geschiedenis van Nederland. Het eerste deel werd uitgebracht in 1905 en momenteel beslaat de bronnenuitgave...

Kruispunt van culturen

Wat is het een verademing om eens een ander beeld van Afghanistan te krijgen. De tentoonstelling Verborgen Afghanistan in de Nieuwe Kerk is verrassend in meerdere opzichten. Ze toont niet alleen spectaculaire kunstwerken uit het vroege Afghanistan, maar vertelt ook het sensationele verhaal van de manier waarop zij de gewelddadige afgelopen decennia hebben overleefd. Tot...

Koop Nederlandse waar

Jugendstil heet in het Nederlands ook wel ‘slaoliestijl’. Dat komt doordat de schilder Jan Toorop in 1894 een echt kunststukje maakte van een affiche voor Delftsche Slaolie. Door de mooie krullende lijnen in Jugendstil kreeg het affiche zowel in binnen- als buitenland veel aandacht. Voor Nederlanders was Jugendstil sindsdien synoniem aan ‘slaoliestijl’. Reclame komt in...

Weeen in de nacht

‘Neem welk dogma gij wilt en ga er mede rond bij de verschillende eeuwen en gij zult zien dat het niet hetzelfde blijft,’ schrijft Ferdinand Domela Nieuwenhuis in zijn Handboek van den vrijdenker. Niet een werk dat in ieders boekenkast staat, maar nu kan iedereen Domela Nieuwenhuis’ wereldbeschouwingen op zijn beeldscherm lezen. Samen met tal...

Brengt onze jongens weer veilig thuis

‘Ons volk zal dus zijn zonen weer voor ten minste twee jaar naar de gevechtsfronten in de tropen zien vertrekken. Meer dan honderdduizend man wil de Beel-regering daar samentrekken, waartoe zelfs de lichting van 1944, de drie-en-twintigjarigen, wordt opgeroepen.’ De gewelddadige periode tussen 1940 en 1950 heeft in Nederlands-Indië veel slachtoffers geëist. Families zijn onherstelbaar...

De Varusslag: bindmiddel voor de Duitsers

In het jaar 9 leed het Romeinse leger een gevoelige nederlaag toen de Germaanse aanvoerder Arminius drie legioenen genadeloos in de pan hakte. Deze Varusslag is lang gezien als een keerpunt in de geschiedenis. ‘Hermann’ werd de bevrijder van Duitsland genoemd, en zijn tegenstander Varus was synoniem met elke mogelijke vijand van het Duitse volk....

Verbanning in de Middeleeuwen

Verbanning was een van de zwaarste straffen die in de Middeleeuwen opgelegd konden worden. Door de vele gevaren die de balling na zijn verdrijving op zijn pad vond, stond verbanning zo goed als gelijk aan de doodstraf. Wie voorgoed verdreven werd van huis en haard, had grote kans te eindigen als struikrover of lijf en leden te verliezen.

Katknuppelen, gansrijden en palingtrekken

Dieren hadden het in de zeventiende eeuw niet gemakkelijk. Katknuppelen was populair volksvermaak, net als gansrijden en palingtrekken. Ook vroegmoderne wetenschappers hanteerden niet bepaald de huidige maatstaven van diervriendelijkheid: dieren werden levend gevild en ontleed op zoek naar de wonderen van de anatomie. Ook in vroegere tijden konden uitingen van dierenliefde erg ver gaan, blijkt...