Vijf gouden generaties
Vijftig jaar voor Rembrandt geboren werd, bestond er nog geen Nederlandse staat en geen Nederlands volk. Waar vind je een ander voorbeeld van een nationale beschaving die onmiddellijk na de geboorte haar toppunt bereikt? Het was Johan Huizinga die deze vraag opwierp toen het nationale bestaan een dieptepunt had bereikt tijdens de Duitse bezetting. Het...
De koning van Siam bezoekt Java
Dit jaar herdenken Nederland en Thailand vierhonderd jaar diplomatieke betrekkingen. De band tussen de landen werd midden negentiende eeuw hersteld met het bezoek van de Thaise ‘Vader des vaderlands’ aan Nederlands-Indië. Als het gouvernement van Nederlands-Indië in 1870 van de consul in Bangkok hoort dat de koning van Siam plannen heeft om Java te bezoeken,...
Gezien
Waardering: 8 Twee bezoeksters van de tentoonstelling Everybody is a stranger somewhere besmeurden minister Verdonk met ketchup. Was de tentoonstelling niet pittig genoeg? Toen minister Verdonk van Vreemdelingenzaken en Integratie eind mei de tentoonstelling Everybody is a stranger somewhere opende in het Bijbels Museum, besmeurden twee actievoersters haar met ketchup. Blijkbaar wilden ze hiermee de...
Paul Arnoldussen
Met de politieke geschiedenis van de papegaai werd ik geconfronteerd toen studentenleider Rudi Dutschke naar Amsterdam kwam. In zeer opgewonden en verontwaardigd Duits sprak hij Krasnapolski toe. Het was denk ik in 1969 en van wat hij gezegd heeft staat me nog maar weinig bij. Interessant werd het pas toen ik later die avond...
Neplandingen
Rond de moord op John F. Kennedy is een omvangrijke, door paranoia gedreven industrie ontstaan. Het waanidee dat deze industrie voortdrijft, is dat Kennedy is vermoord door een samenzwering van vrijwel alle duistere krachten in de wereld. Een wat minder bekend waanidee, waar toch miljoenen Amerikanen in geloven en waar in Nederland bij lezingen regelmatig...
De kleine geschiedenisquiz
Hoe staat het met uw historische kennis? Elk jaar organiseert dit blad samen met de Volkskrant en televisieprogramma Andere Tijden de Grote Geschiedenis Quiz. Bereid u voor op deze quiz en oefen mee. Een afvallige monnik uit Frankrijk, die naar de Nieuwe Wereld was getrokken om daar belangstelling voor het protestantisme te wekken, bracht de...
De Vooruitgang
Proefschriften, lezingen en studies kunnen ons beeld van het verleden ingrijpend veranderen. Pieter van der Plank geeft in zijn proefschrift Etnische zuivering in Midden-Europa. Natiestaat en staatsburgerschap in de XXe eeuw een overzicht van de verdrijving uit hun woongebied van ruim 37 miljoen Midden-Europeanen tussen 1910 en 1950 om etnische of nationale redenen. In Slowakije...
Lifestyle & trends
De hotspots van achttiende-eeuws Parijs. Lekker weg in de jaren dertig. Haute couture in de Middeleeuwen. Trends zijn van alle tijden. Deze keer: het verjaardagsfeestje. Een lang leven in de gloria. Je zingt het de jarige toe alsof het sinds mensenheugenis zo hoort. Een antieke heilswens dus? Waarschijnlijk niet. Een oudere versie van Happy Birthday...
Stad & Land
Een fototentoonstelling over de wederopbouwwijk, het vastleggen van de verhalen over een verdwenen industrietak, een boek over beroemde plaatsgenoten. In heel Nederland houden historische verenigingen zich bezig met de plaatselijke historie. Hun initiatieven komen hier aan bod. Deze maand de herinneringen aan de chocoladefabriek in het Noord-Hollandse Bussum. De oudere bewoners van het Gooise forensendorp...
Stille Getuigen: Hugo de Groot
De geschiedenis laat haar sporen na. Monumenten, voorwerpen en graven herinneren aan bijna vergeten personen. Hun verhaal wordt hier verteld. Deze keer het metselaarsbuisje van Hugo de Groot (1583-1645) in het Historisch Museum Rotterdam. Vlak voordat ze het huis van de Gorkumse koopman Daetselaer via de achterdeur verlieten, nam Hugo de Groot zijn metgezel even...
Tijdschrift
Het ziet er wat knullig uit: klein formaat, slecht afgedrukte foto’s en geen kleur. En toch is het tijdschrift Onvoltooid verleden altijd een genoegen om te lezen. Het jongste nummer van dit ‘kwartaalblad voor de geschiedenis van sociale bewegingen’ (2004/19) bevat een aardige bijdrage van de verzekeringshistoricus Jacques van Gerwen. Van Gerwen constateerde na lezing...
Geen rioolfilosoof
Jean-Paul Sartre was met afstand de lelijkste filosoof uit de geschiedenis. Hij keek scheel, was klein, en zijn gebit leek op een kerkhof vol omgevallen grafzerken. Bernard-Henri Lévy is de mooiste filosoof: zwart achterovergekamd haar, vurige donkere ogen en gekleed als een popster. Tot zover de verschillen. De overeenkomsten zijn veel talrijker: zowel Sartre als...