Wist Wilhelmina van de Jodenvervolging?
Had koningin Wilhelmina meer moeten doen om de Joden te behoeden voor vernietiging door de nazi’s? Weinig historische kwesties waren in de afgelopen twintig jaar zo controversieel als deze. Antisemitisch was Wilhelmina niet. Evenmin besteedde ze bijzondere aandacht aan het lot van de Joden. Op haar vakantieadres in Zwitserland ontvangt koningin Wilhelmina begin maart 1939...
Maarten van Rossem
Op 2 mei 2011 werd Osama bin Laden op de bovenste verdieping van een ruime villa in Abbotabad in Noord-Pakistan doodgeschoten door Amerikaanse commando’s. Ik weet niet wat Osama dacht op het panische moment dat hij begreep dat de Amerikanen hem ten slotte toch te pakken hadden gekregen. Indien hij echter dezelfde sensatie onderging die...
Jolande Withuis
Alsof er nooit een tweede feministische golf heeft bestaan, zó antiek-masculien reageerden de media op het drama dat half mei de wereld in rep en roer bracht en dat sedertdien wordt aangeduid met de initialen van de hoofdpersoon: DSK. Dominique Strauss-Kahn, (inmiddels ex-)president van het IMF en voormalig Frans socialistisch presidentskandidaat, werd op 15 mei...
Ad van Liempt
De meest intrigerende vraag uit de twintigste eeuw is voor mij toch wel deze: waarom, in ’s hemelsnaam, ging Nederland, in juli 1947, twee jaar na z’n eigen bevrijding, aan de andere kant van de aarde oorlogvoeren? Tegenwoordig is zo ongeveer iedereen het er wel over eens dat dat geen verstandige daad was (‘We stonden...
Martin Sommer
Bijna tien jaar geleden kwam ik terug naar Nederland na een correspondentschap in Frankrijk. Ik schreef een boek over mijn Parijse jaren: Heimwee naar Frankrijk. Dat ging over de Franse hang naar het verleden. Mij was opgevallen dat de Fransen volstrekt anders omsprongen met hun geschiedenis dan wij. Fransen leven in hun geschiedenis, met zoveel...
Nelleke Noordervliet
De maand mei ligt alweer even achter ons, maar onvermijdelijk komt hij elk jaar terug, en daarmee de kleine wrijvingen rond herinneren en herdenken. Elk jaar wordt duidelijker dat de generaties niet met elkaar in fase lopen. We zijn alweer toe aan de derde naoorlogse reeks, die van mijn kleinkind. Wat zal de Bezetting haar...
Alles over het regeringspluche
Politiek brengt niet vanzelf het beste in de mens naar boven, maar levert wel spektakel op. Dat concludeerde Plato al in de vierde eeuw voor Christus in zijn antipolitieke dialoog ‘Gorgias’. De waarheid van die bewering was op 2 oktober 2010 live te zien op de nationale televisie. Bijna 800.000 Nederlanders zaten die dag urenlang...
Met Leni Riefenstahl op de Mont Blanc
A. den Doolaard (pseudoniem van Bob Spoelstra 1901-1994) behoort tot het groepje schrijvers dat we in Nederland ‘de Vertellers’ zijn gaan noemen. Auteurs die tijdens het Interbellum romans schreven met een verhaal, een goed verteld verhaal met kop en staart. Met A.M. de Jong, Johan Fabricius, Herman de Man, Willy Corsari, Ben van Eysselsteijn, Max...
Bang voor de dictatuur van de massa
Niemand weet wat democratie is, en dat is maar het beste ook, want democratie is een gedeeld geloofsartikel. Regelmatig kun je iemand plechtig horen verklaren dat-ie een goed democraat is. Nooit zul je iemand horen zeggen dat-ie een goed antidemocraat of aristocraat is, want dat kan helemaal niet. Iedereen is tegenwoordig democraat. Alexis de Tocqueville...
Hinderlaag in Algerije
Franse historici en uitgevers lopen al warm voor de vijftigste herdenking van de Algerijnse onafhankelijkheid, medio volgend jaar. Raphaëlle Branche schreef L’embuscade de Palestro. Algérie 1956. Samen met onder meer Sylvie Thénaut, die onderzoek deed naar de rol van de magistratuur, en Sébastien Denis, die publiceerde over propagandafilms, heeft Branche het onderzoeksveld van de Algerijnse...
Film: ‘Platbranden!’ beveelt de Nederlandse soldaat de militairen
De beelden ogen bekend: er rijden twee militaire jeeps met blanke soldaten door de jungle. Bij een houten huisje, eigenlijk meer een hutje, stoppen ze. Ervoor staat een angstig kijkende man met zijn vrouw en drie kinderen. Een oudere zoon, die even eerder achter een weggelopen kip aan rende, houdt zich schuil in het bos....
Tentoonstelling: Experimenten in dienst van de inhoud
Vanuit de hectische Nieuwmarktbuurt in Amsterdam komt de bezoeker in de ruime, koele hal van de Zuiderkerk. Een rood kleed bedekt de vloer. De expositie 100m2NL, gemaakt door het Nationaal Historisch Museum, waarover staatssecretaris Halbe Zijlstra net heeft besloten dat het volgend jaar wordt opgeheven, is ingericht op een vide in de kerk. De tentoonstelling...