Home Dossiers Nederlandse monarchie Greet Hofmans was geen charlatan volgens haar biograaf

Greet Hofmans was geen charlatan volgens haar biograaf

De Hofmans-affaire geldt als de ernstigste naoorlogse constitutionele crisis. Gebedsgenezeres Greet Hofmans zou veel invloed aan het hof hebben gehad en een wig tussen Juliana en Bernhard hebben gedreven. Han van Bree ontkracht dat beeld. 

Greet Hofmans op Het Oude Loo in Apeldoorn
Greet Hofmans (links) op Het Oude Loo in Apeldoorn en een onbekende vrouw.

Rob Hartmans

Historicus, journalist en vertaler

Gepubliceerd op: 27 mei 2025

Update 20 juni 2025

Cover van
Dossier Nederlandse monarchie Bekijk dossier

Greet Hofmans zou de koningin op ontoelaatbare wijze hebben beïnvloed en ‘wereldvreemde’, pacifistische ideeën hebben ingefluisterd – wat tijdens de Koude Oorlog als staatsgevaarlijk werd gezien. In 1956 stelde het kabinet-Drees een onderzoek in, waarna Hofmans en enkele hovelingen die haar bewonderden hun biezen moesten pakken. 

Meer recensies lezen? Schrijf u in voor onze gratis nieuwsbrief.

Ontvang historische artikelen, nieuws, boekrecensies en aanbiedingen wekelijks gratis in uw inbox.

Achteraf bleek dat Bernhard zelf de geruchtenstroom flink had aangewakkerd. Zo kon hij poseren als de stabiele en nuchtere held die de monarchie beschermde tegen de ‘labiele’ vorstin. En dat terwijl hij in 1948 Hofmans naar het hof had gehaald omdat hij hoopte dat deze vrouw, die ‘doorgevingen’ van ‘boven’ kreeg en tal van mensen genezen zou hebben, iets zou kunnen doen aan de oogkwaal van prinses Marijke. 

Dit artikel is exclusief voor abonnees

Begrijp het heden, begin bij het verleden: met HN Actueel lees je historische achtergronden bij het nieuws van nu. Je leest al vanaf €4,99 per maand.

Ondertussen is aan Juliana het imago blijven kleven van zweverige, wereldvreemde vrouw die in de ban was van de evidente charlatan Hofmans. Rond deze genezeres zou aan het hof een ‘sekte’ zijn ontstaan van lieden met ondemocratische opvattingen.  

Hofmans werd geboren in een eenvoudig, katholiek gezin en verliet op elfjarige leeftijd de lagere school om in een fabriek aan de slag te gaan. Later werkte ze als dienstbode en op kantoren. Via haar moeder kwam ze in contact met de theosofische beweging. In de oorlog was ze actief in het verzet en in 1946 zag ze op een Amsterdams zolderkamertje een ‘onbeschrijflijk licht’ en kreeg ze de opdracht afstand te doen van alle wereldse goederen en ‘de mensheid’ te dienen.  

Van Bree komt tot de conclusie dat Hofmans een integere vrouw en geen bedriegster was, en dat er van een dubieuze sekte aan het hof geen sprake was. Volgens hem heeft Hofmans geen kwalijke rol gespeeld en zorgde zij ervoor dat Juliana meer zelfvertrouwen kreeg. Hij zet zich sterk af tegen het heersende beeld van ‘de affaire’, dat volgens hem ook door historici in stand is gehouden. In zijn streven Hofmans te rehabiliteren lijkt hij af en toe door te schieten, maar tegelijkertijd laat hij zien dat de affaire enorm is opgeklopt.  

 Het vertroebelde oog. Het onbegrepen leven van Greet Hofmans
Han van Bree
651 p. Spectrum, € 39,99 

Het vertroebelde oog Greet Hofmans

Dit artikel is gepubliceerd in Historisch Nieuwsblad 6 - 2025

Nieuwste berichten

Hierogliefen van de Oude Egyptenaren
Hierogliefen van de Oude Egyptenaren
Interview

De Oude Egyptenaren schreven duizenden sprookjes, biografieën en liefdesbrieven

De Egyptenaren hebben niet alleen piramides en sfinxen achtergelaten, maar ook prachtige teksten. Egyptoloog Hans Schneider was zes jaar bezig om honderden oudegyptische mythen, romans, dagboeken en liefdesgedichten voor het eerst in het Nederlands te vertalen. ‘Je ziet de Egyptische invloed op de Griekse en Romeinse cultuur.’ Wat interesseerde u aan de oudegyptische literatuur? ‘In...

Lees meer
Deng Xiaopeng bezoekt een rodeo in Texas
Deng Xiaopeng bezoekt een rodeo in Texas
Artikel

Amerika liet zich inpalmen door China’s leider Deng Xiaoping

Donald Trump brengt deze week een bezoek aan China. De onderlinge verhoudingen zijn gespannen. In 1979 was de komst van Deng Xiaoping naar de Verenigde Staten een groot succes omdat de Chinese leider zich van zijn menselijke kant liet zien. In 1972 bezocht de Amerikaanse president Richard Nixon China, waardoor een einde kwam aan decennialange...

Lees meer
Duitse inwoners moeten Praag verlaten, mei 1945.
Duitse inwoners moeten Praag verlaten, mei 1945.
Artikel

Het Westen legitimeerde etnische zuiveringen

Na de Tweede Wereldoorlog werden ruim zestien miljoen Duitsers, Polen, Oekraïners, Belarussen en Balten verdreven uit hun geboortestreek. Ze moesten zich vestigen in nieuwe, homogene natiestaten. Waarom liet het Westen dat gebeuren? Op 15 december 1944 nam Winston Churchill schoorvoetend plaats achter het spreekgestoelte van het House of Commons. Het Rode Leger rukte op dat...

Lees meer
Na de bevrijding. Wederopbouw, schaarste, zuivering
Na de bevrijding. Wederopbouw, schaarste, zuivering
Recensie

Wat schreven kranten over de periode na de bevrijding?

Drie jonge historici behandelen de periode na de bevrijding. Met als belangrijke bron: kranten. Maar wat voegen ze daarmee toe?  Nieuwe generaties historici komen met verhalen die voortkomen uit andere vragen, nieuwe bronnen of afwijkende interpretaties. Zo gaat de geschiedwetenschap vooruit en blijft ze bij de tijd. En zo positioneert een groep jonge Nijmeegse historici hun boek over...

Lees meer
Loginmenu afsluiten