De Franse zonnekoning spreekt nog altijd tot de verbeelding door zijn levenswerk Versailles, zijn liefde voor kunst en dans, zijn streven naar absolute macht, maar ook zijn niet altijd even geslaagde oorlogsstrategieën.
Artikelen over Lodewijk XIV
Geniale profeet Montesquieu zag al: te veel macht voor één persoon is desastreus
Waarom was Frankrijk tijdens het bewind van Lodewijk XIV in verval geraakt? Op zoek naar het antwoord bestudeerde Montesquieu het politieke systeem in tal van landen en kwam tot een theorie die wereldberoemd werd: de trias politica, de scheiding der machten. Wie de naam Montesquieu in een online-krantenarchief invoert, stuit uit op talloze artikelen over de zegeningen van de democratische rechtsstaat. Nog steeds…
In Trumps balzaal zie je de invloed van Versailles
De Franse koning begon ermee en daarna wilden andere vorsten het ook: een paleis beladen met goud, marmer en spiegels. Allemaal imiteerden ze Versailles. In 1662 besloot de Franse koning Lodewijk XIV dat het bescheiden jachtverblijf dat zijn vader bij Versailles had laten bouwen moest uitgroeien tot het centrum van zijn rijk. Het nieuwe paleis…
Tovenaars en een gifcomplot aan het Franse hof
Rond 1680 klopten veel Fransen aan bij gifmengers, magiërs en occultisten voor liefdesdrankjes en dodelijke poeders. Koning Lodewijk XIV gaf opdracht tot een uitgebreid crimineel onderzoek, dat naar de allerhoogste kringen leidde. Het bracht hem in een lastig parket. Op 17 juli 1676 werd Marie-Madeleine d’Aubray, de markiezin de Brinvilliers, onthoofd op de Place de Grève in Parijs. Haar lichaam werd verbrand, haar as door de wind verstrooid. De zware straf volgde op een vreselijke misdaad: de markiezin had haar vader…
Lodewijk XIV beledigde zijn tegenstanders het liefst met standbeelden
De Franse koning Lodewijk XIV mocht zijn collega-monarchen graag dodelijk beledigen. Dat deed hij door standbeelden op te richten met hemzelf als stralend middelpunt en de anderen als hond, slaaf of ingedutte grijsaard. In het najaar van 1666 verkeerde het Engelse hof in een opgetogen stemming. Samuel Pepys, een hoge ambtenaar op het departement van…
‘In Versailles zie ik optimisme en roekeloosheid’
Johan Op de Beeck vertelt over zijn historische sensatie: ‘Lodewijk XIV wilde tonen dat we onze dromen kunnen waarmaken.’
Franciscus van den Enden was een radicale democraat
De Nederlandse Franciscus van den Enden was vurig voorstander van een regering door het volk. In de zeventiende eeuw was dat een uiterst omstreden standpunt. Toen Van den Enden ook nog eens betrokken raakte bij een complot tegen Lodewijk XIV, kwam hij in grote problemen. Parijs, 27 november 1674. Een grote menigte heeft zich verzameld…
INTERVIEW Richard Wilkinson – Lodewijk XIV
De meeste Franse koningen zijn allang vergeten, maar de ster van Lodewijk XIV (1638-1715) straalt nog steeds. ‘Hij had een geweldig gevoel voor zelfpromotie,’ zegt de Britse historicus Richard Wilkinson, die een onlangs vertaalde biografie over de Zonnekoning schreef. ‘Het schitterende paleis van Versailles dat hij liet bouwen, maakte hem beroemd. Bovendien regeerde hij heel…
De Zonnekoning bracht Frankrijk de nacht
Zijn uitbundige feesten en zijn grootse paleis maakten de Zonnekoning tot de alleenheerser over de goede smaak. Maar hij wilde zich ook militair laten gelden. Lodewijks ambities brachten Frankrijk aan de rand van de afgrond. In de zeventiende eeuw waren de nachten nog zwart. Als de maan het liet afweten, was de duisternis zo volkomen…
De Spaanse Successieoorlog (1702-1713)
Drie eeuwen geleden maakten onderhandelingen een einde aan de allereerste wereldoorlog, zoals historici met gevoel voor drama de Spaanse Successieoorlog noemen. Honderdduizenden kwamen om, raakten verminkt of leden onder plunderingen in een strijd zonder duidelijke winnaar. Nadat de Spaanse koning Karel II op 1 november 1700 op 38-jarige leeftijd was overleden bleek uit een schouw…
Hoe de Republiek het Rampjaar overleefde
Het Rampjaar 1672 betekende bijna het einde van de Republiek. Toch pakte de oppermachtige vijand na anderhalf jaar weer zijn biezen.
Willem III en Lodewijk XIV
Ze zaten aan elkaar geketend in een eigentijdse wapenwedloop. De een verloor de slag om de populariteit reeds tijdens zijn leven, en als persoon was en bleef hij vooral saai. Maar uit noodzaak om te overleven werd Willem III, erkent zelfs Henri Kissinger, meester in de diplomatie van zijn tijd. De ander, meester van de…