Artikelen geschreven door Jos van der Burg
In ‘The Uprising’ pikken horige boeren het niet langer
Genoeg is genoeg, dachten horige boeren in 1381 in Engeland over de repressie door landheren en de invoering van een nieuwe zware belasting. Het leidde tot een grote boerenopstand. Het historische actiedrama The Uprising toont de historische achtergrond, chronologie en het geweld van de opstand. Een bizarre consequentie van erfelijke troonopvolging is dat je als...
Palestijnse opstand tegen de Britten
Het is een open deur, maar toch: het Palestijns-Joodse conflict begon veel eerder dan met de stichting van de staat Israël in 1948. De speelfilm Palestine 36 toont de Palestijnse opstand in 1936 in het Britse mandaatgebied Palestina als een belangrijk moment. De Palestijnse inzending voor de Oscars speelt zich af tegen de achtergrond van...
Soldaten voelden zich vrij in vrouwenkleren
Oorlogsfilms zitten vaak vol gruwelijke gevechten en soldatenheroïek, maar Coward gaat over een minder bekende oorlogspraktijk. Het historische drama speelt zich af aan het Belgische front tijdens de Eerste Wereldoorlog, waar soldaten zich verkleden als vrouwen en optreden in revues voor hun medesoldaten. Gender- en seksuele normen waren er vrijer dan in de reguliere maatschappij....
Klungelige Finse fascisten in ‘The kidnapping of a president’
Bij politieke ontvoeringen denken we niet meteen aan Finland. Ten onrechte, want tussen 1929 en 1932 ontvoerde de fascistische Lapua-beweging er honderden linkse tegenstanders. De beweging vond een vruchtbare voedingsbodem in de angst voor de stalinistische Sovjet-Unie. Leden kidnapten communistische en sociaal-democratische politici en dumpten hen na mishandeling bij de Russische grens, hun een mooi...
Meteorologen ruziën over D-Day in film ‘Pressure’
Weersvoorspelling een saai onderwerp? Niet als het verloop van een oorlog ervan afhangt. Het op feiten gebaseerde Pressure toont de hoogoplopende ruzie tussen geallieerde meteorologen over de verwachting voor D-Day. Bedolven onder tegenstrijdige adviezen moet opperbevelhebber Dwight Eisenhower beslissen over de invasiedatum. Als D-Day een maand eerder was gepland, waren meteorologen het volstrekt met elkaar...
De Gaulle vond zichzelf geweldig
De Amerikaanse president Franklin D. Roosevelt en de Britse premier Winston Churchill werden gek van hem. Toch zag generaal Charles de Gaulle zichzelf als de redder van Frankrijk. De speelfilm De Gaulle: Résistance, het eerste deel van een tweeluik over de oorlogsjaren van de generaal, gaat mee in zijn kijk op de geschiedenis. ‘Erken me...
Ceslaw Jan Bojarski was een geniale meestervervalser
In de wereld van de geldvervalsers behoort Ceslaw Jan Bojarski tot de buitencategorie. Deze Pool vluchtte tijdens de Tweede Wereldoorlog naar Frankrijk en vervalste tussen 1950 en 1964 naar de huidige waarde voor 15 miljoen aan Franse francs. De speelfilm L’affaire Bojarski toont zijn briljante werkwijze. Zonder de Tweede Wereldoorlog zou Bojarski waarschijnlijk een keurig...
In nieuwe serie duikt Tom Hanks de Tweede Wereldoorlog in
Wat doen Amerikaanse televisiemakers als hun land in crisis verkeert? Dan grijpen ze terug op de Tweede Wereldoorlog, de strijd waarover alle Amerikanen het eens zijn. De documentaireserie World War 2 with Tom Hanks toont het verloop van ‘The good war’ van begin tot eind. Een Amerikaanse documentaireserie met twintig aflevering zal over de Irakoorlogen...
Film over de geschiedenis van de Amsterdamse wallen
De documentaire Het hart van Amsterdam toont veertig jaar geschiedenis van de Amsterdamse Wallen. Nieuwe inzichten biedt de film niet, de meerwaarde zit ’m in interviews met betrokkenen. Filmmakers Arnold-Jan Scheer en Roy Dames volgen al jaren het reilen en zeilen op de Wallen. Niet door gesprekken met beleidsmakers, maar met leden van de penoze....
In ‘Two Prosecutors’ wordt naïef geloof in Stalin genadeloos afgestraft
Weer een film over het terreurbewind van Sovjetleider Jozef Stalin? Jazeker, maar niet zomaar een film. Two Prosecutors schetst met angstaanjagende precisie de kafkaiaanse machinerie van gruwelijke rechteloosheid. Two Prosecutors is niet de eerste film over de stalinistische repressie van Sergej Loznitsa. Hij werd in 1964 in Wit-Rusland geboren, maar groeide op in Kiev. Hij maakte onder meer twee archieffilms. The Trial (2018) toont met archiefbeelden het showproces in 1930 tegen economen en industriëlen die van sabotage werden...
Paraguay onder dictator Stroessner
Geen Zuid-Amerikaanse dictator zat langer in het zadel dan Alfredo Stroessner in Paraguay. De generaal kwam in 1954 door een staatsgreep aan de macht en behield die tot 1989. Under the Flags, the Sun illustreert met historische propagandabeelden de persoonlijkheidscultus rond de dictator. ‘Paraguay betreedt een tijdperk van vrede, vooruitgang en broederschap’ staat op een spandoek bij de beëdiging van Stroessner tot president. Iedereen die het oneens durfde te zijn met ‘dit nobele menselijke...
The Swedish Connection: film over een Zweedse redder van duizenden Joden
Ooit gehoord van Gösta Engzell? Grote kans van niet, want de in 1997 overleden Zweedse diplomaat was geen publiciteitszoeker. Daardoor is vergeten dat hij duizenden Joden het leven redde tijdens de Tweede Wereldoorlog. De hommage The Swedish Connection laat zien hoe hij te werk ging. ‘Echte helden zie je zelden,’ is een regel in het...