Jos van der Burg

Netflix-serie over vergeten aanslag op een Amerikaanse president

Iedereen weet dat Abraham Lincoln in 1865 werd vermoord. Vrijwel vergeten is dat zestien jaar later weer een Amerikaanse president werd neergeschoten. De uitstekende Netfix-serie Death by Lightning haalt de aanslag op James Garfield uit de vergetelheid. Slechts zes maanden was de 49-jarige Garfield in 1881 president toen hij op een treinstation in Washington werd...

George Orwells 1984 is nu weer relevant, laat documentaire zien

Lange tijd werd George Orwells 1984 gezien als een dystopische ver-van-ons-bed-roman, maar die tijd is voorbij. De Haïtiaans-Franse documentairemaker Raoul Peck trekt in de meanderende essayfilm Orwell 2+2=5 parallellen tussen het boek en onze tijd. Daarnaast geeft de film met foto’s en archiefbeelden een beknopt beeld van Orwells leven vanaf zijn jeugd tot aan het...

Nuremberg toont psychologisch steekspel tussen psychiater en Hermann Göring

Hadden nazileiders speciale karaktertrekken zodat ze zonder wroeging gruwelijke misdaden konden beramen? In het rechtbankdrama Nuremberg hoopt een psychiater dat tijdens het beroemde strafproces in gesprekken met Hermann Göring te kunnen vaststellen. De op ware gebeurtenissen gebaseerde film toont het psychologische steekspel tussen beiden. Als het aan de Britse premier Winston Churchill had gelegen was...

All That’s Left of You toont de tragiek van drie generaties Palestijnen

De geschiedenis van de Palestijnen is bij velen onbekend. All That’s Left of You van regisseur Cherien Dabis vertelt het verhaal aan de hand van één familie. De film toont drie generaties Palestijnen tussen 1948 en 2022. Het drama begint in 1988 in Nablus. Twee Palestijnse tienervrienden grappen op straat over meisjes, hebben lol in...

Bij Ed Sullivan kreeg zwart talent een kans

Van 1948 tot 1971 presenteerde Ed Sullivan wekelijks met The Ed Sullivan Show een staalkaart van Amerikaans variété- en muzikaal talent. Vergeten is dat hij met zijn tv-show de kleurbarrière doorbrak. Zwart talent kreeg van hem evenveel kans als wit talent. Dat was moedig in de tijd van rassensegregatie en gewelddadig verzet tegen zwarte burgerrechten....

De ongrijpbare Josef Mengele

Wat dreef Josef Mengele? De zwart-witfilm Das Verschwinden des Josef Mengele probeert deze ‘Engel des doods’ te doorgronden, maar slaagt daar slecht in. De verfilming van de non-fictieroman van Olivier Guez blijft aan de oppervlakte. De Russische regisseur Kirill Serebrennikov wilde ‘de camera in het brein van Mengele zetten en zijn motivatie laten zien’. Hij...

One to One: John Lennon en Yoko Ono als activisten

Een documentaire over John Lennon en Yoko Ono? Is over The Beatles en het legendarische koppel niet alles getoond en gezegd? Dat zou je denken, maar One to One: John & Yoko focust op een minder bekende episode in het leven van het stel. Nadat The Beatles in 1970 uit elkaar waren gevallen, verruilden Lennon...

Tv-series geven andere kijk op de Vietnamoorlog

Vijftig jaar geleden kwam er een einde aan de (burger)oorlog in Vietnam. Twee series blikken terug op de decennialange strijd. De Netflix-serie Turning Point: The Vietnam War doet dat vanuit westers perspectief, in de tv-serie Vietnam: de wording van een land draait het om de Vietnamese ervaringen. ‘Westerse ideeën over de Vietnamoorlog zijn naïef en...

Film over geslaagde staatsgreep in Zuid-Korea

Is december staatsgreepmaand in Zuid-Korea? Je zou het denken met twee staatsgrepen in die maand: vorig jaar op 3 december en in 1979 op 12 december. Met als verschil dat die in 1979 succesvol was. De historische Zuid-Koreaanse politieke thriller 12.12: The Day toont meeslepend de gebeurtenissen rond de coup in 1979. Op 26 oktober...

Anak Indië laat zien: Indische Nederlanders zijn doorzetters 

Driehonderdduizend Indische-Nederlanders, Molukkers en Peranakan-Chinezen repatrieerden na de Tweede Wereldoorlog uit Nederlands-Indië, en later Indonesië, naar Nederland. Anak Indië. In Nederland door omstandigheden laat zien hoe het hun verging.  Weten Nederlanders echt zo weinig over Nederlands-Indië? Anak Indië begint met een fragment uit het tv-programma De slimste mens, waarin kandidaten de vraag ‘Wat weet je...

Duitsers op het dievenpad in schelmenfilm Zwei zu eins

Over het leven in de DDR bestaan veel grimmige films, maar Zwei zu eins bewijst dat je er ook een schelmenkomedie over kunt maken. De film speelt zich af in de zomer van 1990 in het Oost-Duitse Halberstadt. De aanstaande Duitse eenwording gaat in het stadje gepaard met massaontslagen en failliete fabrieken. Drie gedesillusioneerde werkloze...

Blunders en rivaliteit kostten mensenlevens in de Slag om de Schelde

Dat Zeeland met de Slag om de Schelde het grootste Nederlandse slagveld werd in de Tweede Wereldoorlog had niet gehoeven. Het was anders gelopen als de Britse legeraanvoerder Bernard Montgomery minder eigengereid was geweest. Zijn rivaliteit met de geallieerde opperbevelhebber Dwight Eisenhower hielp ook niet mee, blijkt uit de documentaire Het grote offensief. De film...