Shirin Musa is oprichter en directeur van de vrouwenrechtenorganisatie Femmes for Freedom, die strijdt voor verbetering van de rechtspositie van migrantenvrouwen. Ze heeft grote bewondering voor PvdA-Kamerlid Corry Tendeloo, omdat die zo vasthoudend streed voor opheffing van de handelingsonbekwaamheid van gehuwde vrouwen.
Wanneer maakte u kennis met Corry Tendeloo?
‘Terwijl ik zoekende was naar antwoorden op de vraagstukken waarover ik me buig met Femmes For Freedom, vroeg ik me af hoe de handelingsbekwaamheid van Nederlandse vrouwen eigenlijk tot stand is gekomen. Via Google stuitte ik op de politica en advocate Corry Tendeloo. Ik vond ook een proefschrift over haar van Anneke Linders, ‘Frappez, frappez toujours’. N.S. Corry Tendeloo (1897-1956) en het feminisme van haar tijd. Dat boek ben ik meteen gaan lezen.’
Indrukwekkend?
‘Zeer. Je hoort altijd over de belangrijke bijdrage in de emancipatie die Aletta Jacobs heeft geleverd, of Marga Klompé, maar over haar hoor je niets. Heel onterecht. Corry Tendeloo is een vrouw die het leven van talloze andere vrouwen makkelijker heeft gemaakt.’
Hoe heeft ze dat voor elkaar gekregen?
‘Door vol toewijding, passie en met grote klasse voor de vrouwenzaak te strijden, en nooit op te geven. In het Interbellum ageerde ze met andere feministen tegen Carl Romme, die een werkverbod voor alle gehuwde vrouwen wilde instellen. En de motie-Tendeloo, die zij indiende, maakte in 1955 een einde aan het ambtenarenreglement dat voorschreef dat vrouwen ontslagen dienden te worden na hun huwelijk.’
‘Corry Tendeloo is een vrouw die het leven van talloze andere vrouwen makkelijker heeft gemaakt.’
Wat is haar belangrijkste wapenfeit?
‘Haar levenswerk is haar succesvolle strijd voor de afschaffing van de handelingsonbekwaamheid, wat in 1956 gebeurde. Voor deze wetswijziging was een vrouw ondergeschikt aan haar echtgenoot en was ze juridisch gezien gelijkgesteld aan minderjarigen en zwakzinnigen. Dit geldt overigens nog altijd voor veel migrantenvrouwen die, hoewel ze in Nederland wonen, te maken hebben met de huwelijkswetgeving van hun thuisland. Ik pleit ervoor dat deze vrouwen volledig zelfbeschikkingsrecht krijgen.’
Wat was het geheim van Tendeloos succes?
‘Geduld, geduld, geduld. En haar vermogen om bondjes te smeden met allerlei mensen. Ook met politici van buiten de PvdA werkte ze samen.’
Hoe zou u haar kenschetsen?
‘Er is heel weinig persoonlijks over haar bekend. Ze studeerde rechten, werd echtscheidingsadvocate en bleef haar leven lang ongehuwd. Bij vrouwen gaat er altijd heel veel aandacht uit naar hoe ze hun werk combineren met hun gezin en de kinderen. Daarom vind ik het eigenlijk wel mooi dat er zo weinig privé-informatie over haar beschikbaar is. Tendeloo wordt, net als de meeste mannen, herinnerd om haar trackrecord. Haar werk staat centraal.’
Ziet u parallellen met uw eigen leven?
‘Ik herken dat je als jong meisje in de omgeving van het gezin al tot feminist wordt gemaakt.’
Alies Pegtel is historicus en journalist.
