• Inloggen
  • Shop
  • Winkelmand
  • Log in

    Wachtwoord vergeten?

    Account aanmaken
    Historisch Nieuwsblad 7/2022

    ‘Nooit meer bezuinigen op salaris leraren’

    Door: Mirjam Janssen

    Ter bestrijding van het lerarentekort besloot minister van Onderwijs Dennis Wiersma onlangs de salarissen in het basisonderwijs met 10 procent te verhogen. Dat kan een effectief middel zijn, zo leert de geschiedenis. In de jaren vijftig had Nederland, net als nu, een nijpend tekort aan leraren. Daarom probeerde de overheid ook toen het beroep aantrekkelijker te maken door een beter salaris te bieden. Het bleek een goede oplossing, want hoger opgeleiden kozen vervolgens vaker voor het onderwijs. Totdat in de jaren tachtig het mes ging in de salarissen. Volgens de regering waren ze te royaal.

    ‘Sinds 2007 wordt al gewaarschuwd voor een groot lerarentekort,’ vertelt Frank Cörvers, hoogleraar arbeidsmarkt aan de Universiteit Maastricht en de Universiteit van Tilburg. Ook in de jaren vijftig speelde dat probleem. Er waren te weinig leerkrachten om de geboortegolf op te vangen. Babyboomers zaten in klassen van gemiddeld 36 leerlingen. Op allerlei manieren werd geprobeerd docenten te trekken. Gepensioneerde leerkrachten werden teruggevraagd, mannen konden vrijstelling krijgen van militaire dienst als ze voor de klas gingen staan, en studenten die wilden gaan lesgeven kregen makkelijker beurzen. Er waren versnelde studietrajecten mogelijk voor studenten met bepaalde vooropleidingen. Zelfs Indië-veteranen konden na een spoedcursus gaan lesgeven.

    Vooral effectief was het salarisakkoord van 1960, waardoor leraren beter gingen verdienen. Hun loon steeg net iets meer dan andere cao-lonen. Helemaal tevreden waren de leraren overigens niet: veel van hen ergerden zich aan de toenemende bemoeizucht van onderwijsvernieuwers. Toch maakte het hogere loon het beroep aantrekkelijk. Tot 1978 bleven de salarissen in het onderwijs op peil, maar daarna werd er steeds meer gekort. In 1981 kwam het kabinet-Van Agt met de nota Bestek ’81; overheidssalarissen werden ontkoppeld van de lonen in het bedrijfsleven.

    Wilt u meer geschiedenisverhalen lezen?

    Ontdek de duizenden verhalen die we voor onze abonnees beschikbaar stellen, lees de nieuwste artikelen uit Historisch Nieuwsblad en ontvang iedere week leestips van de redactie in uw mailbox. Met Historisch Nieuwsblad Online krijgt u altijd de juiste historische context om het nieuws van nu te begrijpen.
    Registreer nu en lees de eerste maand voor slechts 1 euro!

    Al abonnee? Log dan in en lees direct alle geschiedenisverhalen online. Heeft u nog geen account of is uw emailadres niet bij ons geregistreerd? Lees dan hier hoe u verder kunt lezen.

    Word lidInloggen