Home Europa reageerde verdeeld op de oliecrisis van 1973

Europa reageerde verdeeld op de oliecrisis van 1973

 In 1973 had Nederland te maken met een energiecrisis toen Arabische landen de oliekraan dichtdraaiden. Deze landen wilden westerse landen straffen voor hun pro-Israëlische houding tijdens de Jom Kippoeroorlog. Voor hulp hoefde Den Haag niet op zijn Europese partners te rekenen.

Europa reageerde verdeeld op de oliecrisis van 1973

Mirjam Janssen

Eindredacteur

Gepubliceerd op: 29 maart 2022

Update 3 juli 2026

Waarom nu?

 

‘Het embargo tegen Nederland leidde in eerste instantie tot paniek,’ vertelt emeritus hoogleraar geschiedenis Duco Hellema. Hij schreef over deze kwestie onder meer het boek Doelwit Rotterdam. ‘Premier Joop den Uyl hield een dramatische toespraak, waarin hij aankondigde dat het nooit meer zou worden zoals het was. Er werden maatregelen genomen om het energieverbruik te beperken. En er werd over nagedacht hoe we de afhankelijkheid van Arabische olie konden verminderen.’

Daarnaast probeerde Nederland één front te vormen met andere EG-landen, maar dat verliep moeizaam. ‘Pogingen om geïmporteerde olie via de EG onderling te verdelen liepen spaak. Frankrijk verweet Nederland dat het eerdere Franse  voorstellen voor een gezamenlijke energiepolitiek niet had gesteund. Engeland vond dat Nederland het embargo aan zichzelf te wijten had met zijn sterk pro-Israëlische standpunt. Frankrijk en Engeland probeerden bilaterale verdragen te sluiten met Arabische OPEC-landen. Het was ieder voor zich in de EG. De oliecrisis dreigde de haven van Rotterdam hard te treffen, maar dat kwam sommige andere landen wel uit.’

Uiteindelijk bleek het olie-embargo vooral een psychologisch spel. De Arabische landen hadden verschillende belangen en trokken niet één lijn. Ze zagen niet goed toe op de handhaving van het embargo, zodat oliemaatschappijen toch volgens contract konden leveren. Ons land kwam er goed vanaf: het was een milde winter, Nederland had volop aardgas in eigen bodem en er waren nog olievoorraden. Wat weer tot ergernis bij andere EG-landen leidde. In juli 1974 werd het embargo opgeheven.

Dit artikel is exclusief voor abonnees

Begrijp het heden, begin bij het verleden: met HN Actueel lees je historische achtergronden bij het nieuws van nu. Je leest al voor €4,99 per maand.

Dit artikel is gepubliceerd in Historisch Nieuwsblad 4 - 2022

Nieuwste berichten

Beatrice de Graaf
Beatrice de Graaf
Column

‘De overlevenden van de oorlog snakten naar iets motiverends’

Waarom schoten er direct na 1945 zoveel voetbalstadions uit de grond in Duitsland? Hadden de mensen daar nietiets beters te doen? Soms wordt boeiende geschiedenis geschreven door uit te gaan van wat mensen samenbindt in tijden van crisis. En nee, dat zijn niet altijd zware woorden of abstracte vergezichten. Dat kan ook het vooruitzicht van...

Lees meer
‘De taboes moeten plat’
‘De taboes moeten plat’
Interview

‘De taboes moeten plat’

Religieus geweld bestáát, betoogt religiewetenschapper Kaj Brens in zijn eerste boek Heilige huisjes. Draai er dus niet omheen. ‘Als je de oorzaken niet onder ogen wilt zien, kom je nooit aan de oplossing toe.’  Zijn boek Heilige huisjes is geboren uit frustratie. Kaj Brens ergerde zich in 2015 na de aanslag op de redactie van...

Lees meer
Emilie Charlotte Knappert. Foto door J. Goedeljee, Leiden, circa 1900.
Emilie Charlotte Knappert. Foto door J. Goedeljee, Leiden, circa 1900.
Artikel

‘Het beste wat u geven kunt, is uw hart’

Als kind wilde Emilie Knappert bloemen planten in de zwartgeblakerde arbeiderswijken van Schiedam. Dan zou het leven van de arbeiders mooier worden, dacht ze, en misschien ook rechtvaardiger. Al vroeg voelde ze dat armoede niet werd opgelost door geld te geven. Het was belangrijker dat mensen leerden hun leven mooier te maken en ergens trots...

Lees meer
Het landschap nabij de abdij van Rolduc. Schilderij door Alexander Schaepkens, 1852.
Het landschap nabij de abdij van Rolduc. Schilderij door Alexander Schaepkens, 1852.
Artikel

Limburg is liever Duits 

Limburg was van 1839 tot 1867 zowel Nederlands als Duits. De plattelandsbevolking had er weinig op met Den Haag en wilde liever volledige aansluiting bij de buren. Even leek het alsof de Duitsers de liefde van de Limburgers zouden beantwoorden.  ‘Ik voor mij zoude het liefst het oude huisgezin zien bevestigen.’ Het liberale Tweede Kamerlid...

Lees meer
Loginmenu afsluiten